Linia nr 2
Warszawa Zachodnia – Terespol
Dane podstawowe
Zarządca

PKP PLK

Numer linii

2

Tabela SRJP

613, 540

Długość

214,227 km

Rozstaw szyn

1435 mm

Sieć trakcyjna

3000 V DC

Prędkość maksymalna

160 km/h

Linia kolejowa nr 2 Warszawa ZachodniaTerespol – zelektryfikowana, dwutorowa linia kolejowa we wschodniej Polsce o długości 214,227 km. Fragment międzynarodowej linii E20, która jest częścią II Paneuropejskiego Korytarza Transportowego Zachód – Wschód łączącego Berlin z Moskwą.

Obecnie linia jest dostosowana do parametrów 160 km/h dla pociągów pasażerskich i 120 km/h dla pociągów towarowych na odcinku Warszawa Rembertów – Biała Podlaska (w około 80% trasy). W 2016 roku został ogłoszony przetarg na dostosowanie odcinka Biała Podlaska – Granica Państwa do wymienionych wcześniej parametrów.

Historia

Królestwo Polskie

Linia została wybudowana w latach 1866–1867 z inicjatywy przedsiębiorcy i bankiera Leopolda Kronenberga. Była to – po Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej i Kolei Warszawsko-Petersburskiej – trzecia linia, która powstała na terenie Królestwa Polskiego, uruchomiona 27 września 1866. Od początku funkcjonowała pod nazwą Kolej Warszawsko-Terespolska (ros. Варшавско-Тереспольская железная дорога). Z racji umiejscowienia na prawym brzegu Wisły uzyskano koncesję na szeroki tor, na którym była oparta kolej carskiej Rosji. Linię połączono łącznicą z Koleją Petersburską.

W styczniu 1871 zbudowano linię łączącą Terespol z Brześciem, a w latach następnych znacząco rozbudowano sieć połączeń kolejowych na terenach przyszłej II Rzeczypospolitej, co dało bezpośrednie połączenie z Moskwą i Kijowem. W 1891 r. Kolej Warszawsko-Terespolska została wykupiona przez rząd, a w 1896 r. Kolej Warszawsko-Terespolska została połączona z Koleją Nadwiślańską w Koleje Nadwiślańskie (ros. Priwislinskie żeleznyje dorogi).

Pisarz Stefan Żeromski pracował jako dróżnik przy stacji w Mińsku Mazowieckim.

II Rzeczpospolita

Podczas I wojny światowej, w okresie okupacji niemieckiej, linię przekuto na tor o normalnej szerokości. Po odzyskaniu niepodległości zarząd nad linią przejęło PKP. W 1933 otwarto linię średnicową, która połączyła Dworzec Terespolski (obecnie Warszawa Wschodnia) z nowo wybudowanym Dworcem Głównym (zniszczonym w czasie II wojny światowej). Dziś linia średnicowa jest fragmentem linii kolejowej nr 2 (w części dalekobieżnej) i linii kolejowej nr 448 (w części podmiejskiej).

Elektryfikacja

Odcinek linii z Warszawy do Mińska Mazowieckiego został zelektryfikowany jeszcze przed wojną, w 1937. W przedsięwzięciu tym brały udział dwie angielskie firmy. Umowy z nimi zostały obwarowane specjalnymi klauzulami wymuszającymi zatrudnianie polskich specjalistów i robotników, a także wykorzystanie elementów sieci trakcyjnej produkowanych w kraju. Początek ruchu pociągów elektrycznych datuje się na 15 grudnia 1937; pozostałą część linii nadal obsługiwano trakcją parową. W dalszą drogę pociągiem elektrycznym można było wybrać się dopiero po wojnie. W 1975, na fali elektryfikacji polskiej kolei, do sieci podłączono Mrozy, 22 grudnia 1977 Siedlce i Łuków, potem Białą Podlaską 20 grudnia 1979. Elektryfikacja tej linii kolejowej była w tym czasie priorytetem w związku z igrzyskami olimpijskimi w Moskwie. Ostatecznie cała linia została zelektryfikowana do Terespola 15 grudnia 1980.

Modernizacja

Linia z racji swojego międzynarodowego charakteru jest stale modernizowana. Główny cel tych modernizacji to dostosowanie linii do standardów unijnych i wymogów umów AGC i AGTC, umożliwiających jazdę pociągów pasażerskich z prędkością 160 km/h, a towarowych 120 km/h z naciskiem na oś 221 kN.

Odcinek Warszawa Rembertów – Mińsk Mazowiecki został przebudowany w latach 1998–2000 w ramach programu PHARE (PL 9606), dotacji budżetowych oraz kredytów EBI i EBOR. Koszt inwestycji to 19,5 mln euro.

W 2000 z wykorzystaniem unijnego funduszu spójności (2000/PL/16/P/PT/002) rozpoczęto modernizację 52-kilometrowego odcinka Mińsk Mazowiecki – Siedlce. W ramach projektu w 2003 zakończono modernizację odcinka Mińsk MazowieckiMrozy, polegającą na przebudowie torów i sieci trakcyjnej oraz zmianie na przystanek stacji Mienia. Zmodernizowano także stację Mrozy. W grudniu 2004 zakończono prace na odcinku Mrozy – Siedlce (m.in. wybudowano przystanek Siedlce Zachodnie oraz wyposażono linię w samoczynną sygnalizację przejazdową). W 2007 oddano do użytku przejście dla pieszych pod torami w Mińsku Mazowieckim. Cały odcinek wyposażono w samoczynną blokadę liniową. Całkowity koszt inwestycji na odcinku Warszawa – Siedlce to 210,5 mln euro.

W Mińsku Mazowieckim powstało Lokalne Centrum Sterowania, które kieruje ruchem na odcinku Warszawa Rembertów – Siedlce.

W roku 2006 rozpoczęto I etap modernizacji odcinka Siedlce – Terespol o długości 121 km (2001/PL/16/P/PT/012). Całą inwestycję podzielono na dwa etapy. Pierwszy polega na przebudowie podtorza, nawierzchni, sieci trakcyjnej oraz obiektów inżynieryjnych; drugi na przebudowie urządzeń sterowania ruchem oraz modernizacji stacji na całym odcinku. Całkowity koszt I etapu to 217,1 mln euro, wkład budżetu państwa wynosi 25%. Realizacja I etapu inwestycji została zakończona w 2009 roku.

Na odcinku Mińsk Mazowiecki – Siedlce zamontowano 62 urządzenia UOZ-1 do odstraszania zwierząt. Na minutę przed przejazdem pociągu urządzenie automatycznie emituje 60-sekundową sekwencję dźwięków, składającą się z ostrzegawczego głosu sójki, ujadania psów w nagonce, rżenia konia oraz odgłosów uśmiercanych zająca i świni.

6 czerwca 2010 roku odbył się pierwszy kurs z pasażerami (ogólnodostępny) z prędkością 160 km/h; był to pociąg osobowy przyspieszony Kolei Mazowieckich relacji Siedlce – Warszawa Zachodnia obsługiwany przez elektryczny zespół trakcyjny Stadler FLIRT ER75-007.

W roku 2013 rozpoczęto II etap modernizacji odcinka Siedlce – Terespol. W ramach II etapu zostaną wybudowane nowe perony, systemy informacji pasażerskiej na stacjach Siedlce, Łuków, Łuków Zapowiednik i Międzyrzec Podlaski. W ramach inwestycji zostanie wybudowane lokalne centrum sterowania w Łukowie. Szacowany koszt inwestycji to 691,14 mln PLN.

W 2013 roku podpisano umowę na budowę i instalację systemu ERTMS/GSM-R na odcinku od km 5,988 do granicy państwa. Realizacja projektu jest przewidziana na lata 2012–2015. W kwietniu 2015 roku podpisano umowę na dofinansowanie tego projektu ze środków unijnych.

W 2016 niedaleko od przystanku Misie zainstalowano czujniki dSAT. Czujniki te umieszczone są na torach i wykrywają awarie taboru kolejowego. Nie wymagają zatrzymywania pociągów i w związku z tym nie powodują opóźnień. Pracują bezkontaktowo przy pełnej prędkości pociągu. Zastosowano w nich specjalne czujniki podczerwieni oraz czujniki światłowodowe, które zdalnie badają stopień przegrzania łożysk i hamulców wagonów.

16 sierpnia 2017 PKP PLK podpisały z Trakcją PRKiI umowę na modernizację i przebudowę stacji Biała Podlaska, Małaszewicze i Terespol oraz przystanku Biała Podlaska Rozrządowa.

5 stycznia 2018 PKP PLK podpisały umowę z przedsiębiorstwem Thales na instalację systemu ERTMS na odcinku Sulejówek MiłosnaTerespol.

Czas jazdy

Najkrótszy czas jazdy pociągów danej kategorii w wybranych relacjach (deklarowany w rozkładzie jazdy)

Rozkład jazdy Warszawa Zachodnia – Siedlce Siedlce – Łuków Łuków – Terespol Warszawa Zachodnia – Terespol
O P O P O P O P
lato 1939 2 h 15′ 28′ 1 h 24′ 4 h 1′
2006/2007 1 h 50′ 1 h 10′ 32′ 26′ 1 h 50′ 1 h 38′ x 3 h 28′
2007/2008 1 h 50′ 1 h 20′ 29′ 17′ 1 h 57′ 1 h 40′ x 3 h 23′
2008/2009 1 h 38′ 1 h 17′ 31′ 18′ 1 h 40′ 1 h 34′ x 3 h 15′
2009/2010 1 h 38′ 1 h 19′  ?  ?  ?  ? x 2 h 45′
2010/2011 1 h 39′ 1 h 12′  ?  ? 1 h 35′ 1 h 08′ x 2 h 49′
2011/2012 1 h 39′ 1 h 16′ 27′ 17′ 1 h 36′ 1h 10′ x 2 h 52′
2012/2013 1 h 40′ 1 h 18′ 27′ 18′ 1 h 36′ 1h 14′ x 2 h 57′
2013/2014 1 h 36′ 1 h 16′ 28′ 18′ 1 h 37′ 1h 15′ x 2 h 50′
2014/2015 1 h 32′ 1 h 08′ 28′ 18′ 1 h 32′ 1h 02′ 3h 36′ 2 h 33′
2015/2016 1 h 35′ * 1 h 05′ 25′ 13′ 1 h 22′ 56′ x 2 h 20′
2016/2017 1 h 34′ 1 h 04′ 25′ 14′ 1 h 23′ 55′ x 2 h 16′

O – pociąg osobowy (z wyłączeniem przyspieszonych), P – pociąg pospieszny lub przyspieszony, x – brak połączenia bezpośredniego

Maksymalne prędkości

Pociągi pasażerskie mogą rozwijać maksymalną prędkość 160 km/h w obu kierunkach na odcinku od przejazdu kolejowo-drogowego w ciągu ulicy Chełmżyńskiej do stacji Biała Podlaska (z wyjątkiem okolic stacji Mińsk Mazowiecki i Siedlce, gdzie w torach głównych zasadniczych linii nr 2 obowiązuje prędkość 120 km/h). Jest to możliwe dzięki odpowiedniej geometrii torów (m.in. wyczuwalny przechył toru na łuku w Sabince, mający za zadanie zredukować siłę odśrodkową) i budowie rozjazdów, pozwalającej na przejazd składu po torze zasadniczym bez zmiany prędkości. Na pozostałych odcinkach linii prędkość maksymalna nie przekracza 140 km/h.

Wykaz maksymalnych prędkości
(km/h)
Tor 1 odcinek linii Tor 2
pociągi
pasażerskie
szynobusy pociągi
towarowe
pociągi
pasażerskie
szynobusy pociągi
towarowe
km pocz. km końcowy
8060-2,620-0,6008060
60-0,6000,70090
800,7003,45060
603,4504,80060
1004,8005,500
805,5006,70010080
6,7009,200120
1609,20012,900160
10012,90020,530100
12020,53038,940120
12038,94041,700120
16041,70092,000160
12092,00095,100120
16095,100171,300160
10080171,300177,5008060
160120177,500197,300160120
10080197,300202,55010080
140120202,550207,400140120
60207,400208,60060
40208,600209,99040
209,990211,657Odcinek jednotorowy

Ważniejsze stacje

  • Warszawa Centralna – piąty pod względem wielkości dworzec kolejowy w Polsce i trzeci w Warszawie (pod względem liczby pasażerów). Posiada kategorię A.
  • Warszawa Wschodnia – czwarty pod względem wielkości dworzec kolejowy w Polsce i drugi w Warszawie; pełni głównie funkcję przesiadkową. Większość pociągów z Warszawy w kierunku zachodnim (do miast na zachód od Wisły) zaczyna bieg na tej stacji. Tutaj także od linii nr 2 odchodzą linie do Gdańska i Lublina.
  • Warszawa Rembertów – znacząca stacja węzłowa i towarowa. Linia nr 2 zbiega się tu z linią kolejową nr 448; odchodzi tu także linia do Białegostoku.
  • Sulejówek Miłosna – stacja końcowa warszawskiej SKM. Zarządzana zdalnie z Mińska Mazowieckiego. Miejsce wyprzedzania przez pociągi kwalifikowane.
  • Mińsk Mazowiecki – dworzec kategorii B, stacja początkowa i końcowa dla wielu składów Kolei Mazowieckich (najwięcej na tej linii poza Warszawą Wschodnią, licząc pociągi w jednym kierunku). W obrębie stacji znajdują się ZNTK Mińsk Mazowiecki SA.
  • Mrozy – stacja osobowa i towarowa. Miejsce wyprzedzania pociągów (jak Sulejówek-Miłosna). Jadąc od stacji Mrozy w stronę Mińska Mazowieckiego pociąg może zjechać (w miejscowości Mienia) do 23 Bazy Lotniczej.
  • Siedlce – znacząca stacja węzłowa w drugim pod względem wielkości mieście na linii. Stacja początkowa i końcowa dla wielu składów Kolei Mazowieckich (najwięcej na tej linii poza Warszawą Wschodnią, licząc pociągi we wszystkich kierunkach). Dworzec kategorii C
  • Łuków – znaczący węzeł kolejowy posiadający niezależne połączenia ze Skierniewicami, Radomiem i Lublinem. Stacja końcowa dla ostatnich pociągów Kolei Mazowieckich. Dalsze przewozy obsługuje Polregio.
  • Biała Podlaska – dworzec kolejowy w trzecim pod względem liczby mieszkańców (po Warszawie i Siedlcach) mieście na linii.
  • Małaszewicze – stacja osobowa i towarowa z „suchym portem” do przeładunku towarów między wagonami o różnym rozstawie kół; terminale paliwowe i lokomotywownia.
  • Terespol – stacja końcowa komunikacji wewnętrznej i kolejowe przejście graniczne.

Ruch pociągów

Według sieciowego rozkładu jazdy linię obsługują następujące pociągi (nie licząc pociągów korzystających jedynie z fragmentu Warszawa CentralnaWarszawa Rembertów lub stacji Rembertów jako węzła):

Koleje Mazowieckie

Linię w granicach województwa mazowieckiego obsługują pociągami osobowymi i osobowymi przyśpieszonymi Koleje Mazowieckie. Stacjami i przystankami na których zatrzymują się wszystkie pociągi są: Halinów, Mińsk Mazowiecki, Cegłów, Mrozy, Kotuń, Siedlce, Łuków oraz wszystkie przystanki między Siedlcami a Łukowem. W Warszawie wszystkie pociągi zatrzymują się na stacjach i przystankach Kolei Średnicowej, w zależności od tego z której jej nitki korzystają. Pozostałe przystanki na trasie mają różną liczbę pociągów Kolei Mazowieckich przejeżdżających bez zatrzymania.

Polregio

Polregio obsługuje linię pociągami osobowymi relacji ŁukówTerespol, w tym Terespol – Łuków – Lublin, a także Siedlce – Czeremcha.

Warszawska Szybka Kolej Miejska

Warszawska Szybka Kolej Miejska korzysta ze stacji Sulejówek Miłosna, Warszawa Rembertów, oraz z krótkiego fragmentu linii między tymi stacjami.

PKP Cargo

Na odcinku Warszawa – Terespol bocznice niewykorzystywane przez przewoźników pasażerskich znajdują się na stacjach:

Przypisy

  1. Wykaz linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A..
  2. 1 2 Wykazy prędkości na liniach kolejowych zarządzanych przez PKP PLK: składy wagonowe, autobusy szynowe i EZT, pociągi towarowe.
  3. 1 2 W.A. Rakow: Łokomotiwy otieczestwiennych żeleznych dorog 1845-1955 (Локомотивы отечественных железных дорог), Moskwa 1995, s. 28, ISBN 5-277-00821-7.
  4. Welik, Grzegorz: Wiosna 1865 r. Budowa linii kolejowej Warszawa – Siedlce. Kurier Siedlecki, nr 2/2009, s. 28. (2009-08-12).
  5. Linia Terespol - Briest w Ogólnopolskiej Bazie Kolejowej – bazakolejowa.pl.
  6. Historia dworca (2008-01-09).
  7. Wykaz maksymalnych nacisków osi.
  8. Zaangażowanie Programu PHARE w finansowaniu projektów kolejowych.
  9. Strona producenta UOZ. neel.com.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-01-28)]. (2008-01-09).
  10. Siedlce, Łuków, Międzyrzec – trzy nowe stacje za pół miliarda złotych.
  11. Linia kolejowa nr 2 Warszawa – Łuków – Terespol.
  12. Modernizacja linii kolejowej E 20/ CE 20 na odcinku Siedlce – Terespol, etap II.
  13. Bezpieczniej na trasie Kunowice – Terespol.
  14. POIiŚ 7.1-25 „Budowa infrastruktury systemu GSM-R zgodnie z NPW ERTMS na linii kolejowej E 20/C-E 20 korytarz F na odcinku Kunowice – Terespol”.
  15. Nowe czujniki dSAT na torach Wykrywają uszkodzenia, ograniczają zagrożenia.
  16. Ponad 400 mln zł na modernizację linii Siedlce – Terespol. rynek-kolejowy.pl, 2017-08-16. [dostęp 2017-10-22].
  17. Kurier Kolejowy, PLK i Thales z umową na ERTMS na E20 Kunowice – Terespol [online], kurier-kolejowy.pl [dostęp 2018-01-07].
  18. 1 2 Największe dworce kolejowe w Polsce – Opracowania Urzędu Transportu Kolejowego. utk.gov.pl. [dostęp 2020-06-19]. (pol.).
  19. Sieciowy Rozkład Jazdy (tabela 613) (2010-01-08).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.