unu (język arumuński)

wymowa:
IPA: /ˈu.nu/
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz arumuński, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.

unu (język asturyjski)

wymowa:
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) un
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:

unu (esperanto)

morfologia:
unu
wymowa:
znaczenia:

liczebnik

(1.1) jeden

przedimek

(2.1) jeden, któryś, pewny
odmiana:
(1.1) nieodm.
(2.1)
przykłady:
(1.1) Du homoj povas pli multe fari ol unu.[2]Dwóch ludzi może więcej zrobić niż jeden.
(2.1) El ŝiaj multaj infanoj unuj estas bonaj kaj aliaj estas malbonaj[2]. → Spośród jej wielu dzieci jedne dobre a inne złe.
(2.1) Unujn mi renkontis en Londono, aliajn en Parizo.[1]Jednych spotkałem w Londynie, drugich (/innych) w Paryżu.
składnia:
kolokacje:
(1.1) dek unu • pli ol unu
synonimy:
(1.1) un'
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. unuo, unuaĵo, unueco, unuaeco
przym. unua
przysł. unue
czas. unuigi, unuiĝi
licz. unua
związki frazeologiczne:
de majesta ĝis ridinda estas nur unu paŝo • de unu bovo oni du felojn ne deŝiras • de unu bovo oni du felojn ne ŝiras • dek fojojn mezuru, unu fojon detranĉu • deko da pekoj, unu la puno • diablo ne ĉiam unu pordon sieĝas • du kontraŭ unu prezentas armeon • du manoj faras ĉion, sed unu nenion • du mortojn vi ne havos, de unu vi vin ne savos • du sinjoroj en unu bieno, du mastrinoj ĉe unu kameno — neniam vivas sen reciproka malbeno • edzo kaj edzino estas nur unu • eltrinki per unu tiro • en unu sako du katoj, ĉiam mordoj kaj gratoj • ili vivas per unu animo en du korpoj • kio al unu donas forton, al alia donas morton • kiu mensogis per unu vorto, ne trovos kredon ĝis la morto • ne el unu forno li manĝis jam panon • ne en unu tago elkreskis Kartago • ne taŭgas du ursoj por unu nesto • ne unu fajron li pasis, ne unu hundo lin ĉasis • ne unu hundo lin mordis, ne unu vento lin tordis • per unu ŝtono oni du ĵetojn ne faras • pli zorgas unu patrino pri dek infanoj, ol dek infanoj pri unu patrino • por unu — festeno, por alia — ĉagreno • se muso nur unu truon disponas, ĝi baldaŭ la vivon fordonas • se unu ne venis, dek ne atendas • sinjorino kaj sinjoro, unu alian valoras • stari per unu piedo en la tombo • tra unu orelo eniras, tra la dua eliras • trafi du celojn per unu ŝtonounu amiko malnova pli valoras ol du novajunu fava ŝafo tutan ŝafaron infektas • unu floras, alia ploras • unu floro ne estas krono, unu monero ne estas mono • unu fojon oni donas kaj tutan vivon fanfaronas • unu fojon ŝtelis pomon kaj perdis por ĉiam honestan nomon • unu guto plenigas la glason • unu hako kverkon ne faligas • unu hirundo printempon ne alportas • unu kapo facile trovas apogon • unu malamiko pli difektas, ol cent amikoj protektas • unu orienten, alia okcidenten • unu ovo malbona tutan manĝon difektas • unu pasero alian valoras • unu saĝo estas bona, du estas pli bonaj • unu similas nulon, ne prezentas kalkulon • unu sola guto la glason plenigas • unu soldato militon ne faras • unu vido taŭgas pli ol dek aŭdoj • unu vundo alian kuracas • unu, du, tri, kvar, kaj finita la far' • unu por ĉiuj, ĉiuj por unu
etymologia:
uwagi:
(1.1) zobacz też: nul unu du (więcej w Indeks:Esperanto - Liczebniki)
(2.1) Określany również jako „jakby-przedimek” (kvazaŭpronomo)[3], „przedimek pół-określony” (duondifina artikolo)[1]. Przypomina nieco w znaczeniu „iu” (jakiś) oraz „certa” (pewien). W przeciwieństwie do „iu” wskazuje iż obiekt jest znany mówiącemu (ewentualnie także rozmówcy) lub ma znaczenie dla przekazu. Posiada ponadto słabszy wydźwięk niż „certa[1].
źródła:
  1. 1 2 3 4 23.1.3. Specialaj uzoj de unu w: Bertilo Wennergren, Plena Manlibro de Esperanta Gramatiko.
  2. 1 2 Ekzercaro § 12 w: L. Zamenhof, Fundamento de Esperanto, 1905.
  3. Hasło „unu” w: Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto - edycja internetowa.

unu (esperanto (morfem))

wymowa:
znaczenia:

morfem

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pochodne:
licz. unu, un'
rzecz. unuo, unuaĵo, unueco, unuaaĵo, unuaeco, unuaulo, unuavenaĵo, mezurunuo, monunuo, ununombro, unukornulo, subunuo, superunuo, malunueco, dekunuo, dekunujarulo, dekunujarulino, dudekunujarulo, dudekunujarulino, kvardekunujarulo, kvardekunujarulino, kvindekunujarulo, kvindekunujarulino, naŭdekunujarulo, naŭdekunujarulino, okdekunujarulo, okdekunujarulino, sepdekunujarulo, sepdekunujarulino, sesdekunujarulo, sesdekunujarulino, tridekunujarulo, tridekunujarulino
przym. unua, unuiĝinta, unuobla, unufenestra, unufoja, unuhava, unuhora, unukolora, unulingva, ununura, unupeca, unusignifa, unutaga, unudirekta, unuanima, unulitera, dekunujara, dekunua, dek-unua, dekunuobla, dudekunujara, kvardekunujara, kvindekunujara, naŭdekunujara, okdekunujara, sepdekunujara, sesdekunujara, tridekunujara
przysł. unue, unuoble, unuope, unufoje, unusignife, unuvoĉe, unuanime, dekunuoble, dekunuope
czas. unuigi, unuiĝi
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
Morfem oficjalnie zatwierdzony w roku 1905 (Fundamento de Esperanto). Baza Radikaro Oficiala: grupa 1.
źródła:

unu (język keczua)

wymowa:
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) dialekt cuzcański: woda
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) yaku
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:

unu (papiamento)

wymowa:
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:

unu (język rumuński)

wymowa:
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:

unu (język sardyński)

wymowa:
IPA: ['unu]
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) una
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.