twarz (język polski)

twarz (1.1)

wymowa:

​, IPA: [tfaʃ], AS: [tfaš], zjawiska fonetyczne: utr. dźw.• wygł.

​

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przednia część głowy człowieka, zawierająca usta, nos, oczy

(1.2) przen. pot. aspekt, często aspekt charakteru, wariant czegoś

(1.3) przen. osoba, która powszechnie jest kojarzona z czymś, np. z instytucją, z ideą

(1.4) st.pol. stworzenie^[1]

odmiana:

(1.1-4)

 

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	twarz	twarze
dopełniacz	twarzy	twarzy
celownik	twarzy	twarzom
biernik	twarz	twarze
narzędnik	twarzą	twarzami
miejscownik	twarzy	twarzach
wołacz	twarzy[2]	twarze

przykłady:

(1.1) Przedszkolanka kazała dzieciom umyć twarze.

(1.2) Strach ma wiele twarzy.

(1.2) Ten polityk w ostatnim wystąpieniu pokazał ludzką twarz.

(1.3) Nasza Jola stała się ostatnio twarzą pewnego kolorowego magazynu.

składnia:

(1.3) twarz + D.

kolokacje:

(1.1) smukła / pyzata / pociągła / wąska / trójkątna twarz • z ludzką twarzą • twarzoczaszka • wyraz twarzy

synonimy:

(1.1) książk. oblicze, lico, fizys; wulg. morda, pysk, ryj; pot. dziób; slang. pot. facjata

(1.2) oblicze

antonimy:

(1.1) potylica; pośladki

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

(1.1) głowa

meronimy:

(1.1) czoło, nos, oko, podbródek, policzek, usta

wyrazy pokrewne:

rzecz. potwarz ż, twarzowiec m, twarzówka ż, potwarz ż, potwarzenie n, spotwarzenie n

zdrobn. twarzyczka ż

czas. potwarzyć ndk., spotwarzyć dk.

przym. twarzowy

przysł. twarzowo

związki frazeologiczne:

blada twarz • kurza twarz • odzyskać twarz • powiedzieć w twarz • stracić twarz • śmiać się w twarz • twarzą w twarz • wyjść z twarzą • zachować twarz • twarz Hipokratesa • plunąć w twarz • ciągły uśmiech w twarzy wszystko lekceważy • każdy czas ma swoją twarz

etymologia:

czes. tvář^[3]

uwagi:

tłumaczenia:

• afrykanerski: (1.1) gesig
• ajnoski: (1.1) ナン (nan), ナㇴ (nan)
• albański: (1.1) fytyrë
• angielski: (1.1) face
• arabski: (1.1) وجه, egip. arab. وش
• baskijski: (1.1) aurpegi
• białoruski: (1.1) твар m
• bułgarski: (1.1) лице (lice) n, лик (lik) m, образ (obraz) m
• chorwacki: (1.1) lice n
• czeski: (1.1) obličej m, tvář ż
• dolnołużycki: (1.1) woblico n
• duński: (1.1) ansigt n
• esperanto: (1.1) vizaĝo
• estoński: (1.1) nägu
• fiński: (1.1) kasvot
• francuski: (1.1) face ż, visage m, figure ż
• galicyjski: (1.1) cara ż, face ż
• górnołużycki: (1.1) wobličo n
• guarani: (1.1) tova
• gudźarati: (1.1) ચહેરો m (cahērō)
• hausa: (1.1) fuska
• hebrajski: (1.1) פנים (panim), פרצוף (partzuf)
• hiszpański: (1.1) cara ż, rostro m, faz ż
• islandzki: (1.1) andlit n
• japoński: (1.1) 顔 (かお, kao)
• jidysz: (1.1) פּנים (ponem) n
• kaszubski: (1.1) skarń, twôrz
• kataloński: (1.1) cara ż
• kazachski: (1.1) бет
• koreański: (1.1) 얼굴 (ŏlgul)
• litewski: (1.1) seja ż, veidas m
• łaciński: (1.1) facies ż
• łatgalski: (1.1) vaigs, mute
• łotewski: (1.1) seja
• macedoński: (1.1) лице n
• niderlandzki: (1.1) gezicht n, aangezicht n, gelaat n
• niemiecki: (1.1) Gesicht n
• norweski (bokmål): ansikt n
• nowogrecki: (1.1) πρόσωπο n; (1.2) πρόσωπο n
• ormiański: (1.1) դեմք
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.1) , myć twarz:
• portugalski: (1.1) rosto m
• rosyjski: (1.1) лицо n
• rumuński: (1.1) față ż, obraz n
• serbski: (1.1) лице n
• slovio: (1.1) lico / лицо
• słowacki: (1.1) tvár ż, obličaj m
• słoweński: (1.1) obraz m, obličje n
• suahili: (1.1) uso
• szwedzki: (1.1) ansikte n, książk. anlete n, slang. feja w, fejs n, pot. nuna w, nylle
• tahitański: (1.1) mata
• turecki: (1.1) yüz
• tuvalu: (1.1) mata
• tybetański: (1.1) ཞལ
• ukraiński: (1.1) обличчя n, лице n
• wenedyk: (1.1) faczej ż
• węgierski: (1.1) arc
• wilamowski: (1.1) gyzyht n, gyzycht n, twoż ż; (1.2) gyzyht n, gyzycht n, twoż ż; (1.3) gyzyht n, gyzycht n, twoż ż
• włoski: (1.1) faccia ż, viso m, volto m
• wolof: (1.1) kanam

źródła: