不 (znak chiński)

klucz:

1 一 + 3

liczba kresek:

4

warianty:

kolejność kresek:

chiński:

znaczenia:

etymologia:

kości wróżebne

brązy

małopieczęciowe

wprowadzanie znaku:

Cangjie: 一火 (MF); cztery rogi: 1090₀

kodowanie:

zob. wpis w bazie Unihan: U+4E0D

słowniki:

• KangXi: strona 76, znak 15
• Dai Kanwa Jiten: znak 19
• Dae Jaweon: strona 149, znak 4
• Hanyu Da Zidian: tom 1, strona 11, znak 6

uwagi:

źródła:

不 (język chiński standardowy)

zapis:

uproszcz. i trad. 不

wymowa:

pinyin bù (bu4); zhuyin ㄅㄨˋ

​ ​ ​ ​

znaczenia:

partykuła

(1.1) nie

(1.2) czy (nie)

przedrostek

(2.1) nie-

odmiana:

przykłady:

(1.1) 这家餐厅很远，我不要去那里。(zhè jiā cāntīng hěn yuǎn wǒ bú yào qù nàlǐ) → Ta restauracja jest bardzo daleko, nie chcę tam iść.

(1.2) 你可不可以给他打电话？(nǐ kě bù kěyǐ gěi tā dǎ diànhuà) → Czy (nie) mógłbyś do niego zadzwonić?

(2.1) por. kolokacje

składnia:

(1.1) 不 jest zaprzeczeniem stosowanym uniwersalnie, z wyjątkiem czasownika 有 (=mieć, znajdować się), gdzie stosuje się 没; dodatkowo, 不 nie stanowi samodzielnego przeczenia → aby odpowiedzieć nie na zadane pytanie, należy dodać po 不 czasownik/przymiotnik, którego dotyczy pytanie, np:

• 你们现在忙吗？-不忙。→ Czy jesteście teraz zajęci? -Nie (jesteśmy zajęci).
• 你会说中文吗？-不会。→ Czy umiesz mówić po chińsku? -Nie (umiem).

za "samodzielne" przeczenie uznaje się czasem złożenie 不是 (=nie być)

(1.2) 不 przyjmuje funkcję pytajnika czy (nie) w specyficznym schemacie pytania, gdzie orzeczenie będące przedmiotem pytania zostaje podwojone; schemat takiego pytania to:

• podmiot + orzeczenie (często skrócone do pierwszego członu) + 不 + orzeczenie (powtórzone, pełne) + pozostała część pytania

na przykład:

• 你认不认识他？ → Czy ty go znasz? (dosł. Ty znasz nie znasz go?)

znaczeniowo pytanie takie jest równoważne pytaniu "tradycyjnemu", z użyciem 吗 (=czy), tj.:

• 你认识他吗？ → Czy ty go znasz?

kolokacje:

(1.1) 不但 → nie tylko • 不用 → nie ma co • 不行 → nie dać rady / nie wchodzić w grę • 不如 → nie tak, jak • 不同 → nie taki sam (=różny)

(2.1) 不安 → niespokojny • 不便 → niewygodny • 不幸 → nieszczęśliwy • 不大 → niewielki • 不对 → niepoprawny • 不错 → niezły • 不满 → niezadowolony • 不少 → niemało (=wiele) → 不太 → niezbyt • 不一定 → niekoniecznie → 不久 → niedługo • 不够 → niewystarczający

synonimy:

(1.1) 没

(2.1) 无

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

złożenia:

不在•不过•忘不了•不停•心不在焉•不得了•不一会

wyrazy pokrewne:

partyk. 不要

związki frazeologiczne:

无风不起浪 • 两耳不闻窗外事 • 一病不起 • 一不怕苦,二不怕死 • 一不做二不休 • 一毛不拔 • 心不在焉 • 八九不离十 • 不三不四 • 念念不忘 • 井水不犯河水 • 不要班门弄斧 • 学如逆水行舟，不进则退 • 不好意思

etymologia:

zob. etym. znaku chińskiego 不

uwagi:

• jeśli po 不 występuje słowo/znak czytany w tonie 4 (ˋ), tonacja 不 zmienia się na ton 2 (pinyin bú (bu2), zhuyin ㄅㄨˊ)
• HSK: 1

źródła:

不 (język japoński)

czytania:

on'yomi: フ (fu), ブ (bu)

wymowa:

znaczenia:

w złożeniach

(1.1) nie-, zły, brzydki (przeczenie)

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

złożenia:

不作(ふさく) • 不満(ふまん) • 不明(ふめいな) • 不便(ふべん) • 不憫(ふびん) • 不愍(ふびん) • 不平 • 不快 • 不潔 • 不幸 • 不況 • 不思議 • 寝不足 • 不勉強 • 不注意 • 不動産 • 不合格 • 不必要 • 不意に • 不自由 • 不十分 • 不可欠 • 不可能 • 不完全 • 不景気 • 不健康 • 不規則

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

JLPT: 4; klasa: 4

źródła: