Kalendarium historii Grecji – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Grecji oraz jej krain historycznych.

Starożytna Grecja

Epoka brązu i wieki ciemne

Okres archaiczny

Okres klasyczny

  • 478-477 p.n.e. – powstał I Ateński Związek Morski – sojusz łączący Ateny z granicznymi państwami leżącymi nad Morzem Egejskim
  • 449 p.n.e. – Persowie zawarli układ pokojowy z Grecją
  • 431-404 p.n.e. – wojna peloponeska pomiędzy Atenami a Spartą – wojnę wygrała Sparta
  • 431-421 p.n.e. – I etap wojny peloponeskiej (zw. wojną archidamijską)
  • 421 p.n.e. – Sparta i Ateny podpisały traktat pokojowy
  • 421-415 p.n.e. – II etap wojny (okres tzw. zbrojnego pokoju, podczas którego ustały walki na większą skalę)
  • 415-413 p.n.e. – Ateńczycy przeprowadzili nieudaną wyprawę na Sycylię – wyprawa ta doprowadziła do wznowienia walk ze Spartą
  • 413-404 p.n.e. – ostatni etap wojny (tzw. wojna dekelejska)
  • 405 p.n.e. – w bitwie pod Ajgospotamoj Spartanie zniszczyli ateńską flotę morską
  • 404 p.n.e. – rozpadł się I Ateński Związek Morski
  • 395-387 p.n.e. – wojna koryncka
  • 378 p.n.e. – Teby i Ateny utworzyły II Ateński Związek Morski
  • 371 p.n.e. – wojska tebańskie pokonały armię spartańską pod Leuktrami – pokonanie spartańskiej armii przyczyniło się do rozwiązania Związku Peloponeskiego
  • 371-362 p.n.e. – hegemonia tebańska nad całą Grecją
  • 357-355 p.n.e. – wojna pomiędzy Atenami a pozostałymi członkami II Ateńskiego Związku Morskiego
  • 338 p.n.e. – wojska macedońskie pokonały sprzymierzone siły Aten i Teb pod Cheroneą, w wyniku czego państwa greckie dostały się pod zwierzchnictwo macedońskie
  • 334-323 p.n.e. – zwycięska wyprawa przeciwko Persji przeprowadzona przez Aleksandra Wielkiego: wyprawa zakończyła okres klasyczny w dziejach Grecji
  • 323 p.n.e. – zmarł Aleksander Wielki – jego śmierć symbolicznie rozpoczyna epokę helleńską

Hellenizm

  • III w. p.n.e. – powstał Związek Etolski
  • 189 p.n.e. – Etolski Związek utracił niezależność
  • 146 p.n.e. – Rzym podporządkował sobie Grecję
  • II-I w. p.n.e. – Rzymianie podbili całe wschodnie wybrzeże Morza Śródziemnego (w tym Grecję)
  • 30 p.n.e. – Rzym podbił Egipt – ostatnie niezależne państwo hellenistyczne

Okres rzymski

  • 27 p.n.e. – Rzym utworzył na terenie Grecji prowincję Achaja

Średniowiecze

Tureckie panowanie

  • XVIII w. – wzrost świadomości narodowej Greków
  • 1686-1715 – okres okupacji Peloponezu przez Wenecję
  • 1770 – na Peloponezie wybuchło powstanie antytureckie (inspirowane przez Rosję)
  • 1821 – wybuchło powstanie greckie, które przerodziło się w wojnę
  • 1829 – przegrana przez Turcję wojna z Rosją zmusiła Turków do utworzenia autonomii Grecji
  • 1830 – w protokole londyńskim ogłoszono niepodległość Grecji – mocarstwa europejskie narzuciły Grecji króla – bawarskiego księcia Ottona I

Niepodległa Grecja

Monarchia

  • 1832 – wytyczono granicę Grecji
  • 1843 – wybuchło powstanie przeciwko despotycznej władzy Ottona I
  • 1843 – uchwalono konstytucję i 2-izbowy parlament
  • 1862 – zamach stanu przeciwko królowi Ottonowi I
  • 1863 – władzę w Grecji objął duński książę Jerzy I
  • 1864 – uchwalono nową konstytucję
  • 1864 – Grecja uzyskała Wyspy Jońskie
  • 1881 – Grecja uzyskała od Turcji Tesalię
  • 1897 – na Krecie wybuchło powstanie
  • 1897 – Grecja przegrała wojnę z Turcją
  • 1909 – zamach z Gudi
  • 1913 – w skład Grecji weszła Kreta
  • 1910-1933 – przeprowadzono reformy gospodarcze, administracyjne i wojskowe
  • 1912 – Grecja została członkiem sojuszu państw bałkańskich
  • 1912-1913 – w wyniku udziału Grecji w wojnach bałkańskich, Grecja otrzymała Epir, część Macedonii i wysp Morza Egejskiego
  • 1917 – Grecja przystąpiła do ententy

Okres międzywojenny i II wojna światowa

  • 1920 – Grecja uzyskała Trację, europejskie wybrzeże Dardaneli, wyspy Tenedos, Imbros i region Izmiru
  • 1922 – wybuchła wojna grecko-turecka, podczas której Grecja utraciła Izmir i wschodnią Trację
  • 1923 – przeprowadzono wymianę ludności z Turcją
  • 1924 – proklamowano republikę
  • 1933 – wybory parlamentarne wygrała monarchistyczna Partia Ludowa
  • 1935 – królem Grecji został Jerzy II
  • 1936 – z przyzwoleniem króla powstała dyktatura wojskowa wprowadzona przez generała J. Metaksasa
  • 1940 – Grecja odparła atak Włoch
  • 1941 – wojska niemieckie zdobyły Grecję
  • 1941 – powstały: Grecki Front Wyzwolenia Narodowego i Grecka Armia Narodowowyzwoleńcza
  • październik 1944 – Grecka Armia Narodowowyzwoleńcza wyzwoliła prawie cały obszar kraju
  • październik 1944 – wojska brytyjskie wylądowały w Grecji
  • 1946 – przywrócono monarchię

Powojenna Grecja

  • 1946-1949 – wojna domowa
  • 1947 – komuniści proklamowali Tymczasowy Rząd Wolnej Grecji
  • 1947 – Grecja zawarła pokój z Włochami, na mocy którego Grecja uzyskała wyspy Dodekanezu
  • 1949 – przywrócono monarchię – nowym władcą został Paweł I
  • 1952 – Grecja przystąpiła do NATO
  • 1962 – Grecja rozpoczęła rozmowy w sprawie wstąpienia do EWG
  • 1964 – Konstantyn II objął tron
  • 1967 – wojskowi przeprowadzili zamach stanu – początek junty czarnych pułkowników
  • 1973 – junta wojskowa zniosła monarchię i proklamowała republikę
  • 1974 – grecki rząd wojskowy przeprowadził nieudany przewrót rządowy na Cyprze
  • 1974 – Turcja zajęła część Cypru – na znak protestu Grecja wystąpiła z NATO
  • 1974 – zawieszono cenzurę, prawo wojskowe i przywrócono do życia partie polityczne
  • 1974 – wybory powszechne wygrała Nowa Demokracja

Demokratyczna Grecja

  • 1975 – w życie weszła nowa konstytucja
  • 1977 – wybory parlamentarne wygrała Nowa Demokracja
  • 1980 – Grecja wróciła do NATO
  • 1981 – Grecja została członkiem EWG
  • 1981 – wybory parlamentarne wygrał PASOK
  • 1983 – Grecja podpisała z ZSRR układ o współpracy gospodarczej
  • 1985 – wybory parlamentarne wygrał PASOK
  • 1986 – znowelizowano konstytucję
  • 1988 – poprawiły się stosunki dyplomatyczne z Turcją
  • 1989 – kryzys polityczny
  • 1992 – parlament Grecji ratyfikował Traktat z Maastricht
  • kwiecień 2000 – wybory parlamentarne wygrał PASOK
  • maj 2000 – Komisja Europejska zdecydowała, że Grecja będzie mogła przystąpić do strefy euro
  • 2001 – znowelizowano konstytucję
  • 1 stycznia 2002 – wprowadzono walutę euro
  • 2003 – w Atenach odbył się szczyt państw unijnych, podczas którego podpisano traktat, zezwalający na rozszerzenie Unii Europejskiej o nowe państwa
  • 22 marca 2005 – Grecja została członkiem ESA
  • 16 września 2007 – odbyły się wybory parlamentarne, wygrane przez Nową Demokrację
  • 4 października 2009 – odbyły się wybory parlamentarne, wygrane przez PASOK
  • 2009 – w Grecji wybuchł kryzys gospodarczy, wywołany oszustwami finansowymi oraz ukrywaniem deficytu budżetowego przez rząd Grecji
  • maj 2010 – Grecja otrzymała 110 mld euro pożyczki na spłatę poprzednich zobowiązań
  • 6 maja 2012 – odbyły się przedterminowe wybory parlamentarne wygrane przez Nową Demokrację. Nowy rząd utworzył lider Syrizy – Aleksis Tsipras
  • 12 czerwca 2013 – Grecja jako pierwsze państwo na świecie została zdegradowana z grupy państw rozwiniętych do grupy państw rozwijających się
  • 25 stycznia 2015 – odbyły się wybory parlamentarne, wygrane przez Syrizę
  • 5 lipca 2015 – odbyło się referendum dotyczące porozumienia Grecji z międzynarodowymi wierzycielami
  • 20 września 2015 – odbyły się wybory parlamentarne, wygrane przez Syrizę

Przypisy

  1. 1 2 Grecja starożytna. Historia, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 Grecja. Historia, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  3. 1 2 3 4 5 6 Oxford Wielka Encyklopedia Świata. T. 5. Poznań: Oxford Educational, 2004, s. 59. ISBN 83-7325-545-1.
  4. 1 2 Peloponeski Związek, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  5. 1 2 3 4 Ateński Związek Morski, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  6. ↑ wojny perskie, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  7. 1 2 3 4 5 6 wojna peloponeska, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  8. ↑ Antoni Ładziński: Spory polityczne w dobie podbojów Filipa II. Ajschines kontra Demostenes. Histmag, 2015-08-02. [dostęp 2016-05-04]. (pol.).
  9. 1 2 3 hellenizm, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  10. 1 2 Etolski Związek, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2016-05-02].
  11. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Oxford Wielka Encyklopedia Świata. T. 5. Poznań: Oxford Educational, 2004, s. 57-58. ISBN 83-7325-545-1.
  12. ↑ Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 532-534. ISBN 83-08-03819-0.
  13. 1 2 3 4 Tadeusz Sporek: globalne konsekwencje kryzysu finansowego w grecji. ce.uw.edu.pl. [dostęp 2016-05-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-07)]. (pol.).
  14. ↑ Greece becomes 16th ESA Member State. ESA, 2005-03-22. [dostęp 2016-05-04]. (ang.).
  15. ↑ National Elections 2007. ekloges-prev.singularlogic.eu. [dostęp 2016-05-04]. (ang.).
  16. ↑ New Greek PM sworn in, cabinet to be appointed Tuesday. Reuters, 2009-10-06. [dostęp 2016-05-04]. (pol.).
  17. ↑ Greek election: Antonis Samaras coalition bid fails. BBC, 2012-05-07. [dostęp 2016-05-04]. (ang.).
  18. ↑ Grecja zdegradowana do grona państw rozwijających się. Pierwszy taki przypadek. Gazeta Wyborcza, 2013-06-12. [dostęp 2016-05-04]. (pol.).
  19. ↑ Parliamentary Elections January 2015. ekloges-prev.singularlogic.eu. [dostęp 2016-05-04]. (ang.).
  20. ↑ O porozumieniu rozstrzygnie referendum. Cipras: 5 lipca wszyscy Grecy zdecydują. TVN, 2015-06-27. [dostęp 2016-05-04]. (pol.).
  21. ↑ Parliamentary Elections September 2015. ekloges.ypes.gr. [dostęp 2016-05-04]. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.