Kalendarium historii Estonii – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Estonii.

Czasy najdawniejsze

• III–II tys. p.n.e. – na obszarze dzisiejszej Estonii pojawiły się plemiona ugrofińskie
• od I w. p.n.e. – napływ Estów
• XII w. – niemieccy misjonarze rozpoczęli próby opanowania Estonii
• XIII w. – kawalerowie mieczowi (będący niemieckim zakonem) rozpoczęli rządy na terenach dzisiejszej Estonii
• 1208–1227 – zakon kawalerów mieczowych przeprowadził wojnę przeciwko Estom
• XIII w. – Niemcy utworzyli na terenie Łotwy i Estonii Inflanty

Inflanty

• 1236–1346 – rządy Danii na terenach północnej części Estonii
• 1346 – Dania sprzedała północną część Estonii Krzyżakom (okręgi Harjumaa i Virumaa)
• 1410 – Krzyżacy utracili pozycję hegemona w Inflantach na rzecz Polski i Litwy
• 1558 – wybuch wojny inflanckiej
• 1561 – Krzyżacy utracili Inflanty
• 1582 – koniec wojny inflanckiej – Inflanty zostały podzielone pomiędzy Polskę, Litwę, Szwecję i Danię

Czasy nowożytne

• 1629 – Szwedzi zdobyli Inflanty polskie
• 1645 – Szwedzi zjednoczyli całą Estonię pod swym panowaniem
• XVII w. – narodziny świadomości narodowej Estończyków
• 1700–1721 – wojna północna
• 1710 – wojska rosyjskie zajęły Estonię
• 1721 – Estonia przeszła pod rosyjskie panowanie

Rządy rosyjskie

• 25 maja 1816 – car Aleksander I zniósł w Estonii poddaństwo chłopów
• 1816 – wprowadzono obowiązkowe szkolnictwo
• lata 30. XIX w. – w Estonii zaczęły rozwijać się nowoczesne rolnictwo i przemysł
• 1863 – estońscy chłopi uzyskali zgodę na samodzielne przemieszczanie się
• lata 80. XIX w. – początek stawiania oporu wobec rusyfikacji Estończyków
• 1917 – rosyjski Rząd Tymczasowy zastosował w stosunku do Estonii ustawodawstwo demokratyczne
• 24 lutego 1918 – Estonia ogłosiła niepodległość

Okres międzywojenny

• 1919–1920 – wojna pomiędzy RFSRR a Estonią
• 1920 – Estonia zawarła pokój z Rosyjską Federacyjną Socjalistyczną Republiką Radziecką
• 1927 – wybuchł kryzys polityczny, źródłem napięć stała się polityczna przewaga sejmu, przeciw czemu wystąpiła grupa kierowana przez Konstantina Pätsa i Johana Laidonera
• 1934 – Konstantin Päts wprowadził autorytarne rządy

Okres okupacji radzieckiej

• 1940 – Związek Radziecki anektował Estonię (wraz z Litwą i Łotwą, zgodnie z paktem Ribbentrop-Mołotow)
• 7 lipca 1941 – Estonia znalazła się pod niemiecką okupacją
• 20 września 1944 – Estonia ogłosiła przywrócenie suwerenności
• 22 września 1944 – Rosjanie zajęli Tallinn
• 1949 – przeprowadzono kolektywizację i deportację Estończyków w głąb Rosji
• lata 60. XX w. – część Estończyków wywieziona w 1949 wróciła do Estonii
• 1980 – grupa estońskich intelektualistów podpisała tzw. „List 40” będący protestem przeciwko zmasowanej rusyfikacji
• marzec 1991 – przeprowadzono referendum niepodległościowe, w którym 78% mieszkańców zagłosowało za niepodległością
• 20 sierpnia 1991 – Estonia proklamowała odnowioną Republikę Estońską

Czasy najnowsze

• 1991 – Estonia została członkiem ONZ
• 1991 – wprowadzono nowe zasady przyznawania emerytur i zasiłków oraz zasiłki dla bezrobotnych
• 1992 – jako pierwsze państwo powstałe w wyniku rozpadu ZSRR Estonia opuściła strefę rublową
• 1994 – wojska rosyjskie opuściły Estonię
• 1998 – Estonia zliberalizowała ustawę o obywatelstwie
• lata 90. XX w. – Estonia przeprowadziła szereg reform wolnorynkowych, osiągając jeden z najwyższych wzrostów gospodarczych w Europie
• 29 marca 2004 – Estonia wstąpiła do NATO
• 1 maja 2004 – Estonia wstąpiła do Unii Europejskiej
• 1 stycznia 2011 – Estonia przyjęła walutę euro

Przypisy