Edward Steuermann
Data i miejsce urodzenia

18 czerwca 1892
Sambor

Pochodzenie

żydowskie

Data i miejsce śmierci

11 listopada 1964
Nowy Jork

Instrumenty

fortepian

Gatunki

muzyka poważna, muzyka współczesna

Zawód

pianista, pedagog, kompozytor

Edward Steuermann, też Eduard (ur. 18 czerwca 1892 w Samborze, zm. 11 listopada 1964 w Nowym Jorku) – amerykański pianista, pedagog i kompozytor żydowskiego pochodzenia.

Życiorys

W latach 1904–1910 studiował grę fortepianową u Viléma Kurza w konserwatorium Galicyjskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie oraz w latach 1911–1912 u Ferruccia Busoniego w Berlinie. Następnie przez dwa lata studiował kompozycję pod kierunkiem Arnolda Schönberga, z którym pozostawał później w długoletniej przyjaźni.

W 1938 wyjechał do Stanów Zjednoczonych, w 1944 otrzymał amerykańskie obywatelstwo.

Kariera pianistyczna

Specjalizował się w wykonawstwie muzyki kompozytorów z kręgu wiedeńskiej szkoły dodekafonicznej. Od 1912 grał pierwsze wykonania całej muzyki fortepianowej Schönberga. Brał także udział w prawykonaniach jego utworów kameralnych i orkiestrowych, m.in. Pierrota lunaire (Berlin, 1912), Suity op. 29 (Paryż, 1927), Koncertu fortepianowego op. 42 (Nowy Jork, 1944). Był prawykonawcą utworów Albana Berga: Koncertu kameralnego (Berlin, 1927) oraz Antona Weberna: Kwartetu op. 22 (Wiedeń, 1931) i Koncertu op. 24 (Praga, 1935). W latach 1918–1921, będąc czołowym pianistą założonego przez Schönberga w Wiedniu Stowarzyszenia Prywatnych Wykonań Muzycznych, przybliżył wiedeńskim miłośnikom nowej muzyki utwory Aleksandra Skriabina i młodych kompozytorów francuskich.

W 1952 otrzymał medal Schönberga, najwyższe odznaczenie przyznawane przez Międzynarodowe Towarzystwo Muzyki Współczesnej (ISCM).

Był nie tylko wykonawcą nowej muzyki, ale też wybitnym interpretatorem repertuaru klasycznego; jego recitale Beethovenowskie w Nowym Jorku na początku lat 50. stały się wydarzeniami artystycznymi. Dużo koncertował w Europie i USA, jako solista, kameralista i z orkiestrami pod kierunkiem takich słynnych dyrygentów jak m.in. Ernest Ansermet, Fritz Busch, Otto Klemperer, Artur Rodziński, Leopold Stokowski i Hermann Scherchen.

Działalność pedagogiczna

Był nauczycielem we lwowskiej szkole muzycznej im. I.J. Paderewskiego i profesorem w Konserwatorium Towarzystwa Muzycznego w Krakowie (1932–1936). Jednocześnie prowadził kursy mistrzowskie m.in. w Wiedniu, Salzburgu (Mozarteum), Pradze, a po II wojnie światowej w Darmstadzie (Kursy Nowej Muzyki) i w Izraelu. W latach 1948–1963 był profesorem w konserwatorium w Filadelfii, a w latach 1952–1964 prowadził klasę fortepianu w nowojorskiej Juilliard School.

Wśród jego uczniów byli Theodor Adorno, Alfred Brendel, Joseph Kalichstein, Russell Sherman, Lili Kraus, Moura Lympany, Maria Bilińska-Riegerowa, Leopold Münzer, Jakub Gimpel i inni.

Twórczość

W jego kompozycjach, często atonalnych i serialnych, wyczuwalne są wpływy Skriabina i Debussy’ego.

Komponował pieśni, muzykę chóralną, fortepianową, kameralną, w tym 7 walców na kwartet smyczkowy (1946), Trio fortepianowe (1954), Improvisation und Allegro na skrzypce i fortepian (1955), Diary na kwartet smyczkowy (1961) oraz utwory na orkiestrę, w tym Wariacje (1958) i Suitę na orkiestrę kameralną (1964).

Dokonał też transkrypcji fortepianowej Symfonii kameralnej op. 9 Schönberga oraz transkrypcji na 3 fortepiany pieśni Wohina? Schuberta.

Uwagi

  1. ↑ Zdaniem Janusza Zatheya Steuermann w latach 1932–1936 nie nauczał w krakowskim konserwatorium tylko w szkole muzycznej Żydowskiego Towarzystwa Muzycznego, założonego przez Różę Arnold-Hersztajn i Helenę Landau.
  2. Zathey 2007 ↓, s. 103.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Zathey 2007 ↓, s. 102.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Michael Steinberg: Steuermann, Edward [Eduard]. [w:] Oxford Music Online. Grove Music Online [on-line]. 2001-01-20. [dostęp 2020-02-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-02-24)]. via Oxford University Press. (ang.).
  3. 1 2 3 4 Błaszczyk 2014 ↓, s. 233.
  4. 1 2 3 Edward Steuermann, Musician, Associate of Schoenberg, Is Dead. [w:] New York Times [on-line]. 1964-11-13. [dostęp 2020-02-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-02-24)]. (ang.).
  5. 1 2 3 4 Chodkowski 1995 ↓, s. 844.
  6. 1 2 3 4 5 Zathey 2007 ↓, s. 103.

Bibliografia

  • Janusz Zathey: Steuermann Edward. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). Wyd. I. T. 10: Sm–Ś część biograficzna. Kraków: PWM, 2007, s. 102-103. ISBN 978-83-224-0866-7. (pol.).
  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995. ISBN 83-01-11390-1. (pol.).
  • Leon Tadeusz Błaszczyk: Żydzi w kulturze muzycznej ziem polskich w XIX i XX wieku. Słownik biograficzny. Warszawa: Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny w Polsce, 2014, s. 233. ISBN 978-83-939735-1-4. (pol.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.