czysty (język polski)

czysta (1.1) podłoga

czysta (1.2) woda

czyste (1.4) niebo

czyste (1.8) strony

czysta (1.9) pozycja do strzału

wymowa:

czysty, czysta, IPA: [ˈʧ̑ɨstɨ], AS: [čysty]

znaczenia:

przymiotnik

(1.1) pozbawiony brudu

(1.2) przejrzysty, klarowny

(1.3) zupełny

(1.4) bez dodatków, domieszek

(1.5) legalnie przeprowadzony

(1.6) moralnie bez skazy

(1.7) prawnie bez winy

(1.8) niezapisany

(1.9) bez przeszkód

odmiana:

(1.1-9)

 

przypadek	liczba pojedyncza				liczba mnoga
	mos/mzw	mrz	ż	n	mos	nmos
mianownik	czysty		czysta	czyste	czyści	czyste
dopełniacz	czystego		czystej	czystego	czystych
celownik	czystemu		czystej	czystemu	czystym
biernik	czystego	czysty	czystą	czyste	czystych	czyste
narzędnik	czystym		czystą	czystym	czystymi
miejscownik	czystym		czystej	czystym	czystych
wołacz	czysty		czysta	czyste	czyści	czyste
stopień wyższy czystszy przypadek liczba pojedyncza liczba mnoga mos/mzw mrz ż n mos nmos mianownik czystszy czystsza czystsze czystsi czystsze dopełniacz czystszego czystszej czystszego czystszych celownik czystszemu czystszej czystszemu czystszym biernik czystszego czystszy czystszą czystsze czystszych czystsze narzędnik czystszym czystszą czystszym czystszymi miejscownik czystszym czystszej czystszym czystszych wołacz czystszy czystsza czystsze czystsi czystsze
stopień najwyższy najczystszy przypadek liczba pojedyncza liczba mnoga mos/mzw mrz ż n mos nmos mianownik najczystszy najczystsza najczystsze najczystsi najczystsze dopełniacz najczystszego najczystszej najczystszego najczystszych celownik najczystszemu najczystszej najczystszemu najczystszym biernik najczystszego najczystszy najczystszą najczystsze najczystszych najczystsze narzędnik najczystszym najczystszą najczystszym najczystszymi miejscownik najczystszym najczystszej najczystszym najczystszych wołacz najczystszy najczystsza najczystsze najczystsi najczystsze

lub z innym wariantem stopniowania regularnego

 

przypadek	liczba pojedyncza				liczba mnoga
	mos/mzw	mrz	ż	n	mos	nmos
mianownik	czysty		czysta	czyste	czyści	czyste
dopełniacz	czystego		czystej	czystego	czystych
celownik	czystemu		czystej	czystemu	czystym
biernik	czystego	czysty	czystą	czyste	czystych	czyste
narzędnik	czystym		czystą	czystym	czystymi
miejscownik	czystym		czystej	czystym	czystych
wołacz	czysty		czysta	czyste	czyści	czyste
stopień wyższy czyściejszy przypadek liczba pojedyncza liczba mnoga mos/mzw mrz ż n mos nmos mianownik czyściejszy czyściejsza czyściejsze czyściejsi czyściejsze dopełniacz czyściejszego czyściejszej czyściejszego czyściejszych celownik czyściejszemu czyściejszej czyściejszemu czyściejszym biernik czyściejszego czyściejszy czyściejszą czyściejsze czyściejszych czyściejsze narzędnik czyściejszym czyściejszą czyściejszym czyściejszymi miejscownik czyściejszym czyściejszej czyściejszym czyściejszych wołacz czyściejszy czyściejsza czyściejsze czyściejsi czyściejsze
stopień najwyższy najczyściejszy przypadek liczba pojedyncza liczba mnoga mos/mzw mrz ż n mos nmos mianownik najczyściejszy najczyściejsza najczyściejsze najczyściejsi najczyściejsze dopełniacz najczyściejszego najczyściejszej najczyściejszego najczyściejszych celownik najczyściejszemu najczyściejszej najczyściejszemu najczyściejszym biernik najczyściejszego najczyściejszy najczyściejszą najczyściejsze najczyściejszych najczyściejsze narzędnik najczyściejszym najczyściejszą najczyściejszym najczyściejszymi miejscownik najczyściejszym najczyściejszej najczyściejszym najczyściejszych wołacz najczyściejszy najczyściejsza najczyściejsze najczyściejsi najczyściejsze

przykłady:

(1.1) Włóż czystą marynarkę na dzisiejszy egzamin.

(1.1) Ten pokój nie jest zbyt czysty.

(1.2) Nad nami tylko piękne słońce i czyste niebo.

(1.3) To czyste szaleństwo.

(1.4) Najdroższe na licytacji są araby czystej krwi.

(1.5) Dla nas to czysty zysk.

(1.6) Moje intencje są czyste.

(1.8) Możesz mi pożyczyć czystą kartkę? Zapomniałem dziś zeszytu.

składnia:

kolokacje:

synonimy:

(1.6) moralny, porządny, cnotliwy

(1.7) niewinny

antonimy:

(1.1) brudny

(1.4) skażony, zamglony

(1.5) nielegalny

(1.6) nieczysty, grzeszny, skompromitowany

(1.7) winny

(1.8) zapisany

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. czystość ż, oczyszczenie n

czas. czyścić (wyczyścić, oczyścić, przeczyścić)

przysł. czysto

związki frazeologiczne:

czysta sztuka • czysty rozum • być czystym • mieć czyste ręce • mieć czyste konto • czyste sumienie • reg. pozn. mieć czystą bieliznę, czysty kintop • czysta forma • Czysty Poniedziałek

etymologia:

prasł. *čistъ^[1]

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) clean; (1.2) clear; (1.3) sheer, perfect, pure; (1.4) fine, pure; (1.5) net, clear; (1.6) unsullied, chaste, pure; (1.7) blank
• arabski: (1.1) نظيف ,زكي (naʐīf); (1.2) واضح ,طاهر ,أبيض (1.6) ;واضح ,طاهر ,أبيض
• baskijski: (1.1) garbi, xahu, aratz
• białoruski: (1.1) чысты
• bułgarski: (1.1) чист; (1.2) чист; (1.3) чист; (1.4) чист; (1.6) чист
• chiński standardowy: (1.1) 干净 (gānjìng); (1.2) 白 (bái), 干净 (gānjìng); (1.4) 白 (bái)
• chorwacki: (1.1) čist
• czeski: (1.1) čistý
• dolnołużycki: (1.1) cysty
• duński: (1.1) ren
• esperanto: (1.6) ĉasta
• fiński: (1.1) puhdas
• francuski: (1.1) propre; (1.2) pur; (1.3) pur; (1.4) pur; (1.8) vierge
• górnołużycki: (1.1) čisty
• hiszpański: (1.1) limpio, puro; (1.5) neto; (1.6) casto, inocente
• interlingua: (1.1) munde, nitide; (1.2) nette; (1.6) caste
• jidysz: (1.1) ריין (rejn), קלאָר (klor); (1.2) ריין (rejn), לויטער (lojter), קלאָר (klor); (1.3) ריין (rejn); (1.4) ריין (rejn); (1.5) ריין (rejn), כּשר (koszer); (1.6) ריין (rejn), כּשר (koszer); (1.7) ריין (rejn)
• kazachski: (1.1) таза; (1.2) таза; (1.3) таза; (1.4) таза; (1.5) таза; (1.6) таза; (1.7) таза
• łaciński: (1.1) mundus
• marathi: (1.3) बावनकशी
• niderlandzki: (1.1) schoon, proper; (1.4) puur; (1.6) kuis
• niemiecki: (1.1) pur
• norweski (bokmål): (1.1) rein
• nowogrecki: (1.1) καθαρός; (1.2) καθαρός
• rosyjski: (1.1) чистый; (1.2) чистый; (1.3) чистый; (1.4) чистый
• rumuński: (1.1) curat, pur
• sanskryt: (1.1) अकल्क, अमल; (1.2) विशुद्ध
• slovio: (1.1) cxistju (чистйу)
• słowacki: (1.1) čistý
• suahili: (1.1) safi
• szwedzki: (1.1) ren, klar; (1.2) klar
• tuvalu: (1.1) ˈmā
• ukraiński: (1.1) чистий
• uzbecki: afif
• wilamowski: (1.1) raen, rǡn, raan, rȧn
• włoski: (1.1) pulito

źródła: