granda (język polski)

wymowa:
IPA: [ˈɡrãnda], AS: [grãnda], zjawiska fonetyczne: nazal. ​
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) posp. awantura, skandal
(1.2) gw. warsz. oszustwo, kłamstwo
(1.3) pot. pogard. banda bandytów, łobuzów
(1.4) daw. środ. uczn. gromada, kupa, duża grupa[1]
(1.5) daw. środ. złodziei rozbój nocny[1]
(1.6) daw. środ. złodziei duże ryzyko[1]
(1.7) daw. środ. złodziei i uliczników znaczący interes[1]
(1.8) daw. gw. (Warszawa) zabawa[2]
odmiana:
(1.1-8)
przykłady:
(1.2) Wykluczone i ja za stary gracz jestem, żebym taką omyłkę mógł popełnić, to jest jawna granda![3]
(1.3) W spelunkach, tam, gdzie granda wódkę piła, i Stasiek pił, choć serce z bólu łka[4].
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) awantaż
(1.2) bujda, blaga
(1.3) wataha, zgraja
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. grandziarz
czas. grandzić
związki frazeologiczne:
etymologia:
od franc. grand = coś wielkiego, ważnego, niezwykłego[5]
uwagi:
(1.1) zobacz też: Indeks:Polski - Gwara warszawska
tłumaczenia:
źródła:
  1. 1 2 3 4 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „Granda” w: Słownik języka polskiego, red. Jan Karłowicz, Adam Kryński, Władysław Niedźwiedzki, t. I: A-G, Warszawa 1900–1927, s. 900.
  2. ↑ Bronisław Wieczorkiewicz, Gwara warszawska dawniej i dziś, wyd. drugie rozszerzone, PIW, Warszawa 1968, s. 14.
  3. ↑ Wiech, Koszerny kozak, Warszawa 1990, s. 111.
  4. ↑ Stanisław Grzesiuk, „Apaszem Stasiek był”
  5. ↑ Por. Wielki słownik francusko-polski, Warszawa 1983, t. 1., s. 801.

granda (esperanto)

morfologia:
grand•a
wymowa:
​ ​ ​ ​ ​ ​
znaczenia:

przymiotnik

(1.1) duży, wielki, mający duże wymiary
(1.2) wielki, o wysokiej intensywności
odmiana:
(1.1-2)
przykłady:
(1.1) En la arbaro ni vidis grandan formikejon. → W lesie widzieliśmy duże mrowisko.
(1.2) La risko pri interreta viruso ne estas multe pli granda ol ricevi bombleteron per normala poŝto[1]. → Ryzyko internetowego wirusa nie jest dużo większe od otrzymania listu z bombą poprzez normalną pocztę.
składnia:
kolokacje:
(1.1) granda ardeo • granda botaŭro • granda egretardeo • granda galinago • granda kalidro • granda kolimbo • granda kormorano • granda kriaglo • granda kurlo • granda merĝo • granda otido • granda pufino • granda rabmevo • granda tringo
synonimy:
antonimy:
(1.1,2) malgranda, eta
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. grando, grandulo, pligrandigo, trograndigo
czas. grandiĝi, pligrandigi, plimalgrandigi, plimalgrandiĝi
związki frazeologiczne:
Granda Fasto
przysłowia: al grandaj sinjoroj grandaj honoroj • ĉe plej granda fido memoru pri perfido • de la buŝo ĝis la manoj estas granda interspaco • de malgranda kandelo forbrulis granda kastelo • deziro tre granda, sed mankas la forto • eĉ plej granda malbono al bono kondukas • el malgrandaj akveroj fariĝas grandaj riveroj • eliri sen frakaso el granda embaraso • en la propra sia domo ĉiu estas granda homo • esti en granda embaraso • fiŝo granda naĝas profunde • fiŝo pli granda malgrandan englutas • granda nubo, eta pluvo • granda doto kaj oro, sed mankas la koro • granda estas la mondo, sed rifuĝon ne donas • granda frakaso en malgranda glaso • granda kranio, sed interne nenio • granda nubo, eta pluvo • granda nubo, malgranda pluvo • granda ofico — grandaj zorgoj • granda parolisto estas duba faristo • granda parolisto, malgranda faristo • granda parolo, sed malgranda volo • granda ŝipo bezonas profundon • granda telero, malplena kulero • grandaj malbonoj — grandaj rimedoj • ĝustatempa vorto estas granda forto • havu poton malgrandan, sed mem estu granda • inter faro kaj rakonto staras meze granda monto • ju laboro pli publika, des pli granda la kritiko • ju pli granda bezono, des pli granda la prezo • ju pli granda la deziro, des pli kara la akiro • li ne estas el la grandaj saĝuloj • malgranda aspekte, sed granda intelekte • malgranda pezo, sed granda prezo • malgrandaj infanoj kaŭzas laboron, grandaj — doloron • ne esti el la grandaj saĝuloj • nenio pli grandan mizeron prezentas, ol se sano mankas kaj ŝuldoj turmentas • okuloj estas pli grandaj ol la ventro • plej granda potenco kuŝas en la komenco • plenumiĝis la tasko per granda fiasko • pli bona estas gajno malgranda, ol granda malgajno • pli bona estas malgranda "jen prenu" ol granda "morgaŭ venu" • pli valoras kontenta spirito, ol granda profito • pli valoras malgranda reganto, ol granda servanto • propra sufero — plej granda sur tero • pura konscienco estas plej granda potenco • riĉulo havas grandan parencaron • sklavo kun forta mano estas plej granda tirano • timo havas grandajn okulojn • tro grandaj kalkuloj kondukas al nuloj • trovis malbonulo malbonulon pli grandan • venas ĉagreno sen granda peno
etymologia:
uwagi:
(1.1-2) zobacz też: Indeks:Esperanto - Podstawowe przymiotniki
źródła:
  1. ↑ C. Rouget, Internet ne (tiom) malbonas, Monato, 1997, nr 8.
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.