| Rozstaw szyn | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Splot – Tor – Tor tramwajowy | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Rozstaw metrowy – rozstaw szyn, w którym odległość między wewnętrznymi powierzchniami główek szyn wynosi 1000 mm. Koleje o tym rozstawie są klasyfikowane jako wąskotorowe, jednak w wielu krajach prowadzony jest po nich normalny ruch dalekobieżny (Tunezja, Indie), a nawet stanowią jedyny standard w kraju (Kenia). W takich przypadkach jako koleje wąskotorowe są klasyfikowane koleje o rozstawie mniejszym niż 1000 mm.
Rozstaw ten był niegdyś powszechnie stosowany w Europie przy kolejkach dojazdowych i ruchu dalekobieżnym w terenach górskich, jednak z czasem systemy te zostały w większości zlikwidowane.
Rozstaw ten jest także często używany w systemach tramwajowych. W Polsce jest jednym z dwóch rozstawów występujących w sieciach tramwajowych obok 1435 mm.
Kraje używające rozstawu metrowego
Kolej dalekobieżna
| Kontynent | Kraj | Uwagi |
|---|---|---|
| Afryka | Benin | |
| Etiopia | ||
| Dżibuti | ||
| Gwinea | obok rozstawu 1435 mm | |
| Kamerun | ||
| Kenia | ||
| Madagaskar | ||
| Mali | ||
| Nigeria | obok rozstawu 1435 mm | |
| Senegal | ||
| Togo | ||
| Tunezja | obok rozstawu 1435 mm | |
| Tanzania | na linii północnej i centralnej, obok rozstawu 1067 mm na linii Tazara | |
| Uganda | ||
| Ameryka | Argentyna | obok rozstawu 1676 mm i 1435 mm |
| Boliwia | ||
| Brazylia | obok rozstawu 1600 mm | |
| Chile | obok rozstawu 1600 mm, kolej również zębata | |
| Azja | Bangladesz | duża część sieci w splocie torowym 1000 mm / 1676 mm |
| Birma / Mjanma | ||
| Indie | w trakcie konwersji na 1676 mm | |
| Malezja | ||
| Tajlandia | ||
| Wietnam | ||
| Australia i Oceania | Rozstaw nie jest używany. Wąskotorowym rozstawem powszechnie używanym na tym kontynencie jest rozstaw przylądkowy. | |
| Europa | Hiszpania | obok rozstawu 1668 mm i 1435 mm |
| Szwajcaria | obok rozstawu 1435 mm, w rejonach górskich występuje również kolej zębata | |
Koleje dojazdowe
| Państwo | System(y) | Uwagi |
|---|---|---|
| Polska | Piaseczyńska Kolej Wąskotorowa | dawna kolej Grójecka |
| Kolej Wilanowska | po konwersji z 800 mm, ruch zawieszony w 1971 roku | |
| Gryficka Kolej Wąskotorowa | ||
| Stargardzka Kolej Wąskotorowa | ||
| Koszalińska Kolej Wąskotorowa | ||
| Ełcka Kolej Wąskotorowa | dawniej wykorzystywała rozstaw metrowy, dzisiaj korzysta z rozstawu 750 mm | |
| Słowacja | Tatrzańskie Koleje Elektryczne |
Sieci metra i tramwajowe
Zobacz też
- Malta Railway, istniejąca w latach 1883–1931 kolej o rozstawie metrowym
Przypisy
- ↑ Kolejka wilanowska i grójecka – echa komunikacyjnej przeszłości Ursynowa [online], haloursynow.pl [dostęp 2024-04-04] (pol.).
- ↑ Koleje wąskotorowe w Polsce [online], www.koleje.wask.pl [dostęp 2024-04-04].
- ↑ Linia turystyczna o napędzie spalinowym.
- 1 2 3 4 5 6 Część sieci (równolegle istnieje sieć o rozstawie 1435 mm).
- ↑ Linia turystyczna o napędzie elektrycznym.
- 1 2 3 Sieć metra.
- ↑ Sieć tramwajowa i sieć metra.
- ↑ Sieć o rozstawie 1000 mm używana tylko do okazjonalnych przejazdów – normalny ruch odbywa się na rozstawie 1435 mm.
- ↑ Dwie linie tramwaju turystycznego – normalny ruch odbywa się na rozstawie 1435 mm.