Barbara Wachowicz

Barbara Wachowicz (2015)
Imię i nazwisko

Barbara Maria Wachowicz-Napiórkowska

Data i miejsce urodzenia

18 maja 1937
Warszawa

Data i miejsce śmierci

7 czerwca 2018
Warszawa

Dziedzina sztuki

dziennikarstwo, reportaż

Ważne dzieła

Marie jego życia, Malwy na lewadach, Ciebie jedną kocham, Rudy, Alek, Zośka. Prawda o bohaterach "Kamieni na szaniec", Siedziby wielkich Polaków. Od Reja do Iwaszkiewicza, Bohaterki Powstańczej Warszawy, Tadeusz Kościuszko w Ojczyźnie, Ameryce, Szwajcarii

Odznaczenia

Barbara Maria Wachowicz-Napiórkowska (ur. 18 maja 1937 w Warszawie, zm. 7 czerwca 2018 tamże) – polska pisarka, reportażystka, autorka biografii wielkich Polaków, fotografik, scenarzystka, publicystka.

Życiorys

Wychowana w dworku Krzymosze-Bajki na Podlasiu, w duchu szacunku dla powstania warszawskiego i Armii Krajowej. Oboje rodzice byli żołnierzami 9 Podlaskiej Dywizji Piechoty Armii Krajowej.

Absolwentka Wydziału Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego (1962), a także Studium Historii i Teorii Filmu Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej i Filmowej w Łodzi (1963).

Publikowała na łamach pism:

Autorka reportaży, opowieści i gawęd o życiu, twórczości, miłościach i tajemnicach: Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Henryka Sienkiewicza, Stefana Żeromskiego, Tadeusza Kościuszki, a także o postaciach polskiego harcerstwa. Autorka scenariuszy filmowych i telewizyjnych, audycji radiowych, wystaw oraz widowisk scenicznych (np. Wigilie polskie).

Była członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich i ZAiKS. Jej mężem był scenograf teatralny i telewizyjny Józef Napiórkowski (1942–2000). Mieszkała w Warszawie przy ul. Zamenhofa 8.

Została pochowana 15 czerwca 2018 w Alei Zasłużonych cmentarza Wojskowego na Powązkach (kwatera A2-Aleja Zasłużonych-4).

Twórczość

Książki

  • Filmowe przygody małego rycerza (opracowanie graficzne Lech Zahorski; Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe 1971, 1973)
  • Marie jego życia (Wydawnictwo Literackie 1972, 1973; Wydawnictwa Radia i Telewizji 1985 ISBN 83-212-0384-1, 1986 ISBN 83-212-0464-3; Świat Książki 1994, ISBN 83-7129-059-4; Oficyna Wydawnicza „Rytm” 2001 ISBN 83-88794-09-4, 2008 ISBN 978-83-7399-271-9; tłumaczenie na język czeski: Marie jeho života, przekład Vendulka Zapletalová; Lidové nakladatelství 1979)
  • Malwy na lewadach (Państwowe Wydawnictwo "Iskry" 1972; Wydawnictwa Radia i Telewizji 1983 ISBN 83-212-0222-5, 1985 ISBN 83-212-0406-6; Oficyna Wydawnicza „Rytm” 2000, ISBN 83-87893-57-9; zmieniona część książki jako: Wielcy Polacy w Ojczyźnie, Szkocji, Italii, Szwajcarii. Fryderyk Chopin w Ojczyźnie i Szkocji, Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Zygmunt Krasiński, Cyprian Kamil Norwid, Stefan Żeromski w Italii i Szwajcarii. Malwy na Lewadach 1: Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2017, ISBN 978-83-7399-729-5)
  • Ziemia urocza Stefana Żeromskiego (Wojewódzki Oddział Informacji Turystycznej Kielce 1975)
  • Syn Polski (wydanie z okazji otwarcia Muzeum Literackiego Henryka Sienkiewicza w Poznaniu; Miejska Biblioteka Publiczna im. Edwarda Raczyńskiego - Wielkopolskie Towarzystwo Przyjaciół Książki 1978)
  • Ciebie jedną kocham (oprac. graf. Janusz Wysocki; Państwowe Wydawnictwo "Iskry" 1979, ISBN 83-207-0059-0; Wydawnictwa Radia i Telewizji 1988, ISBN 83-212-0447-3; jako: Ciebie jedną kocham. Tropami Stefana Żeromskiego w "najściślejszej ojczyźnie": Oficyna Wydawnicza „Rytm” 2008, ISBN 978-83-7399-289-4)
  • Czas nasturcji. Ścieżkami Kasprowicza ("Sport i Turystyka" 1989, ISBN 83-217-2652-6)
  • Ogród młodości (Wydawnictwa Radia i Telewizji 1990, ISBN 83-212-0539-9)
  • "W ojczyźnie serce me zostało" Szlakiem Mickiewicza, Słowackiego, Chopina, Sienkiewicza, Orzeszkowej, Reymonta, Żeromskiego, Wańkowicza (album - katalog wystawy; wstęp Krzysztof Kąkolewski; Interpress 1991, ISBN 83-223-2580-0)
  • „Ty jesteś jak zdrowie.” Z Mickiewiczem nad Wilią, Niemnem i Świtezią. Ze Słowackim w Krzemieńcu. Z Orzeszkową nad Niemnem (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 1993 ISBN 83-85249-43-5, 1994 ISBN 83-85249-43-5 [dwa wydania], 1995 ISBN 83-85249-43-5, 1998 ISBN 83-85249-43-5; jako: „Ty jesteś jak zdrowie.” Z Mickiewiczem nad Wilią, Niemnem i Świtezią: Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2007, ISBN 978-83-7399-216-0)
  • Druhno Oleńko! Druhu Andrzeju! Gawęda o twórcach Harcerstwa Polskiego, Oldze i Andrzeju Małkowskich (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 1995 ISBN 83-85249-95-8, 2000 ISBN 83-85249-95-8, 2003 ISBN 83-85249-95-8, 2008 ISBN 978-83-7399-264-1, 2010 ISBN 978-83-7399-417-1; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 1")
  • Dom Sienkiewicza (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2000 ISBN 83-87893-54-4, 2005 ISBN 83-7399-112-3, 2008, ISBN 978-83-7399-208-5)
  • "Nazwę Cię - Kościuszko!". Szlakiem bitewnym Naczelnika w Ameryce (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2000 ISBN 83-87893-83-8, 2008 ISBN 978-83-7399-265-8)
  • Wigilie Polskie. Adam Mickiewicz (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2001 ISBN 83-88794-48-5, 2007 ISBN 978-83-7399-246-7, 2011 ISBN 978-83-7399-439-3, 2016 ISBN 978-83-7399-439-3)
  • Kamyk na szańcu. Gawęda o druhu Aleksandrze Kamińskim w stulecie urodzin (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2002 ISBN 83-88794-68-X, 2012 ISBN 978-83-7399-522-2; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 2")
  • Rudy, Alek, Zośka. Gawęda o bohaterach "Kamieni na szaniec" (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2003 ISBN 83-88794-95-7, 2007 ISBN 978-83-7399-321-1, 2011, ISBN 978-83-7399-446-1; jako Rudy, Alek, Zośka. Prawda o bohaterach "Kamieni na szaniec": Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2014 ISBN 978-83-7399-600-7, 2016 ISBN 978-83-7399-675-5; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 3")
  • To "Zośki" wiara! Gawęda o Harcerskim Batalionie Armii Krajowej "Zośka". Cz. 1 (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2005 ISBN 83-7399-079-8; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 4")
  • To "Zośki" wiara! Gawęda o Harcerskim Batalionie Armii Krajowej "Zośka". Cz. 2 (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2005 ISBN 83-7399-030-5, 2010 ISBN 978-83-7399-411-9; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 4")
  • Siedziby wielkich Polaków. Od Reja do Kraszewskiego (Świat Książki 2013, ISBN 978-83-7943-083-3)
  • Siedziby wielkich Polaków. Od Konopnickiej do Iwaszkiewicza (Świat Książki 2013, ISBN 978-83-7943-313-1)
  • Bohaterki Powstańczej Warszawy. My musimy być mocne i jasne (Wydawnictwo MUZA S.A. 2014, ISBN 978-83-775-8715-7)
  • Siedziby wielkich Polaków. Od Reja do Iwaszkiewicza (łączne wydanie książek: Siedziby wielkich Polaków. Od Reja do Kraszewskiego i Siedziby wielkich Polaków. Od Konopnickiej do Iwaszkiewicza; Świat Książki 2015, ISBN 978-83-7943-083-3)
  • Ułan Batalionu "Zośka". Gawęda o Janku Rodowiczu "Anodzie" (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2015, ISBN 978-83-7399-647-2; seria: "Wierna rzeka harcerstwa t. 5")
  • Henryk Sienkiewicz (1846-1916). Ku pokrzepieniu serc (katalog wystawy; wstęp i redakcja Tadeusz Skoczek; współautorzy: Lech Ludorowski, Tadeusz Skoczek; Wydawnictwo Muzeum Niepodległości 2016, ISBN 978-83-65439-01-7)
  • Matki wielkich Polaków. "Serce mojej ojczyzny - mamo!" (Sport i Turystyka - Wydawnictwo MUZA S.A. 2016, ISBN 978-83-287-0088-8)
  • Tadeusz Kościuszko w Ojczyźnie, Ameryce, Szwajcarii. Łączmy serca! (Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2017, ISBN 978-83-7399-725-7)
  • Wielcy Polacy w Ojczyźnie, Szkocji, Italii, Szwajcarii. Fryderyk Chopin w Ojczyźnie i Szkocji, Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Zygmunt Krasiński, Cyprian Kamil Norwid, Stefan Żeromski w Italii i Szwajcarii. Malwy na Lewadach 1 (zmieniona część książki Malwy na lewadach; Oficyna Wydawnicza "Rytm" 2017, ISBN 978-83-7399-729-5)

Opracowania i prace redakcyjne

  • Aleksander Kamiński, Kamienie na szaniec (autorka wstępu, bibliografii i wyboru zdjęć; Wydawnictwo „Nasza Księgarnia” 1999, ISBN 83-10-10505-3, ISBN 83-10-10476-6, ISBN 83-10-11117-7; 2000, ISBN 83-10-10699-8; 2003, ISBN 83-10-10889-3, ISBN 83-10-10880-X; 2007, ISBN 978-83-10-11433-4, ISBN 978-83-10-11320-7; 2014, ISBN 978-83-10-12649-8, ISBN 978-83-10-12654-2; 2015, ISBN 978-83-10-12931-4, ISBN 978-83-10-12654-2)
  • Aleksander Kamiński, "Zośka" i "Parasol". Opowieść o niektórych ludziach i niektórych akcjach dwóch batalionów harcerskich (autorka wstępu i fotografii; Wydawnictwo Iskry 2009, ISBN 978-83-244-0091-1)

Wystawy

  • „W ojczyźnie serce me zostało” – Szlakami Mickiewicza, Słowackiego, Chopina, Sienkiewicza, Orzeszkowej, Żeromskiego, Wańkowicza
  • „Nazwę Cię – Kościuszko!” – Bitewnym szlakiem Naczelnika w Ameryce
  • „Kamyk na szańcu” – Opowieść o Druhu Aleksandrze Kamińskim i jego Bohaterach – Harcerzach Szarych Szeregów
  • „Henryk Sienkiewicz – Dla pokrzepienia serc”
  • „Żar słowa i treści rozsądek”
  • „Reduta Żeromskiego”

Ordery, odznaczenia i wyróżnienia

Została wyróżniona licznymi odznaczeniami, nagrodami i wyróżnieniami, przyznanymi zarówno przez instytucje państwowe jaki pozarządowe. 31 lipca 2006 otrzymała Honorowe Obywatelstwo miasta stołecznego Warszawy. W 2009, jako pierwsza osoba urodzona poza granicami Wielkopolski, została uhonorowana medalem wojewody wielkopolskiego „Ad perpetuam rei memoriam”. Otrzymała także tytuły honorowego obywatelstwa miast: Płońsk i Węgrów. W 2018 została odznaczona Złotym Krzyżem Honorowym Związku Piłsudczyków oraz była nominowana do Leksykonu Polek 100-lecia.

Ordery i odznaczenia
Nagrody i wyróżnienia
  • Nagroda im. J. Bruna dla młodych dziennikarzy przyznawana przez SDP (1966)
  • Nagroda miasta Kielc (1975, działalność popularyzatorską związaną z ziemią rodzinną Stefana Żeromskiego)
  • Nagroda im. Henryka Sienkiewicza (1987)
  • Srebrny As Literatury Polskiej
  • Złoty Mikrofon (2002)
  • Złoty Chryzostom
  • Tytuł Mistrz Mowy Polskiej Vox Populi (2001)
  • Nagroda im. Ludomira Benedyktowicza
  • Laska Skautowska „Niezawodny przyjaciel harcerstwa”
  • Nagroda „Edukacja XXI”
  • I nagroda Towarzystwa Miłośników Wilna i ziemi wileńskiej
  • Nagroda św. Brata Alberta
  • Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Nagroda Marszałka województwa mazowieckiego „Pro Masovia” (za wspaniałe przedsięwzięcia mające na celu ukazania piękna, bogactwa, różnorodności polskiego dziedzictwa narodowego)
  • Nagroda Wojewody Wielkopolskiego (jako wyraz wielkiego uznania wiedzy, talentu, niezłomności charakteru oraz poświęcenia dla wspólnego dobra)
  • Nagroda KLIO
  • Złota Róża Publiczności w Teatrze Wielkim w Poznaniu
  • „Serce dla serc”
  • Nagroda im. Adama Naruszewicza
  • Nagroda Stowarzyszenia „Solidna firma”
  • Nagroda im. Witolda Hulewicza
  • Nagroda Miasta Stołecznego Warszawy (2003)
  • Nagroda imienia Adama Naruszewicza Instytutu Filologii Polskiej Akademii Podlaskiej (za całokształt bogatej twórczości pisarskiej)
  • Nagroda Totus (2012, za osiągnięcia w dziedzinie kultury chrześcijańskiej; za niestrudzone, pełne żarliwości i entuzjazmu propagowanie kultury chrześcijańskiej, patriotyzmu i pięknej polszczyzny, postaw honoru i prawości wśród młodego pokolenia Polaków)
  • Wybór do grona Great Women XXI Century przez American Biographical Institute
  • Tytuł VIP 2017
  • Tytuł Honorowego Ambasadora Wschodu 2017

Upamiętnienie

Tablica na domu przy ul. Zamenhofa 8 w Warszawie, w którym mieszkała w latach 1972−2018.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Barbara WACHOWICZ – Stowarzyszenie Pisarzy Polskich. Stowarzyszenie Pisarzy Polskich. [dostęp 2018-11-16]. (pol.).
  2. 1 2 3 Nie żyje Barbara Wachowicz-Napiórkowska. Pisarka miała 81 lat. [dostęp 2018-06-06].
  3. Barbara Wachowicz. sppwarszawa.pl. [dostęp 2015-03-18].
  4. Autorzy ZAiKS-u na targach książki. zaiks.org.pl, 2014-05-22. [dostęp 2015-03-18].
  5. 1 2 Tablica Barbary Wachowicz odsłonięta. [w:] Urząd m.st. Warszawy [on-line]. 17 listopada 2023. [dostęp 2023-12-30].
  6. Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
  7. Nagrody. barbara-wachowicz.pl. [dostęp 2018-04-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-04-07)].
  8. M.P. z 2012 r. poz. 548.
  9. Odznaczenia w 68. rocznicę Powstania Warszawskiego. prezydent.pl, 2012-07-30. [dostęp 2012-07-30].
  10. M.P. z 1997 r. nr 32, poz. 308.
  11. ista laureatów medalu Zasłużony Kulturze – Gloria Artis. mkidn.gov.pl. [dostęp 2018-04-06].
  12. Medal Thorunium dla Barbary Wachowicz-Napiórkowskiej. torun.pl, 2015. [dostęp 2018-04-06].
  13. Nagrody m.st. Warszawy przyznane w 2003 roku. [w:] Urząd m.st. Warszawy [on-line]. um.warszawa.pl. [dostęp 2014-04-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-16)].

Bibliografia

  • Hasło: "Barbara Wachowicz", w: Elżbieta Ciborska: "Leksykon polskiego dziennikarstwa", Dom Wydawniczy Elipsa, 2000.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.