szata (język polski)

człowiek w szacie (1.1)

wymowa:

IPA: [ˈʃata], AS: [šata] ​

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odświętny ubiór

(1.2) książk. podniośle o ubraniu

(1.3) rzeczy tworzące powłokę lub zewnętrzny wygląd

odmiana:

(1.1-3)

 

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	szata	szaty
dopełniacz	szaty	szat
celownik	szacie	szatom
biernik	szatę	szaty
narzędnik	szatą	szatami
miejscownik	szacie	szatach
wołacz	szato	szaty

przykłady:

(1.1) Królu, którą szatę zatem przygotować?

(1.2) Na obrazach dziesiątej stacji Drogi Krzyżowej przedstawia się odarcie Jezusa z szat.

(1.2) Piękne jej łono szata rozsłoniona / Dawała widzieć, jak srebro księżyca / Z obłoków nocy, gdy jasne na poły / Oblicza swego wykazuje koło^[1].

(1.3) W październiku las przywdziewa jesienną szatę.

(1.3) Ostatnie wydanie dzieł Arystotelesa wydrukowaliśmy w skromnej szacie graficznej.

składnia:

kolokacje:

(1.1) szata liturgiczna

(1.2) przywdziać / wdziać szaty

(1.3) szata graficzna • szata roślinna • szata zewnętrzna • szata godowa • szata letnia / jesienna / zimowa / wiosenna

synonimy:

(1.1) strój, ubiór, ubranie, odzienie, odzież, okrycie, garderoba, konfekcja

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. szatnia ż, szatniarz mos, szatniarka ż, szatarnia ż

zdrobn. szatka ż

przym. szatniarski

związki frazeologiczne:

nie szata zdobi człowieka • rozdzierać szaty • szata Dejaniry • nie widzi brat brata, kiedy na nim zła szata • nie kłaniam się tobie, bracie, jeno twojej szacie • lepiej mieć więcej bydła w oborze niźli szat w komorze

etymologia:

prasł. *šata < germ. *hētaz → odzienie^[2]

uwagi:

zob. też szata w Wikicytatach

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) robe, dress, vesture, vestment, apparel, garment; (1.2) robe, dress, vesture, vestment, apparel, garment; (1.3) livery
• arabski: (1.1) ثوب m, روب m, رداء m; (1.3) غطاء m
• bułgarski: (1.1) одежда ż
• niemiecki: (1.1) Robe ż; (1.2) Robe ż
• rosyjski: (1.1) наряд m, одежда ż; (1.2) наряд m, одежда ż; (1.3) покров m, оформление n
• włoski: (1.1) abito m, veste ż; (1.2) abito m, veste ż; (1.3) veste ż

źródła: