świat (język polski)

świat (1.1)
wymowa:
​, IPA: [ɕfʲjat], AS: [śfʹi ̯at], zjawiska fonetyczne: zmięk.• utr. dźw.• i → j 
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) cała Ziemia
(1.2) przen. planeta
(1.3) przestrzeń, w której się żyje
odmiana:
(1.1) blm,
(1.2-3)
przykłady:
(1.1) Większość krajów świata należy do ONZ.
(1.1) Wikisłownik stawia sobie za cel opisanie wszystkich języków świata, istniejących i martwych.[1]
(1.2) Niektórzy wierzą, że inne światy są zamieszkane.
(1.3) Świat dżungli amazońskiej zamieszkuje wiele ciekawych gatunków zwierząt.
(1.3) Nasz świat składa się z wielu światów.[2]
składnia:
kolokacje:
(1.1) cały świat • podróż dookoła świata • strona świata • siedem cudów świata
synonimy:
(1.1) reg. śl. świot
(1.3) otoczenie, okolica, przestrzeń życiowa
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
(1.1) przym. światowy
(1.2-1.3) rzecz. zdrobn. światek m
związki frazeologiczne:
być jedną nogą na tamtym świecie • cud świata • dach świata • koniec świata • mieć świat u stóp • mieć trzy światy • najstarszy zawód świata • okno na świat • patrzeć na świat • przeklinać na czym świat stoi • przychodzić na świat • stary jak świat • Nowy Świat • ósmy cud świata • Stary Świat • świat się nie zawali • Trzeci Świat • tamten świat • wielki świat • wydać na świat • za nic na świecie • za żadne skarby świata • żyć w swoim własnym świecie
etymologia:
(1.1-3) prasł. *světъ → światło[3]
uwagi:
zob. też świat w Wikicytatach
zob. też świat w Wikipedii
tłumaczenia:
  • abazyński: (1.1) дунай, дуней
  • abchaski: (1.1) адунеи, адгьыл
  • adygejski: (1.1) дунай
  • afrykanerski: (1.1) wêreld
  • ajmara: (1.1) pacha
  • alabama: (1.1) ihaani onáami
  • albański: (1.1) botë ż
  • alemański: (1.1) Wält ż
  • amharski: (1.1) ዓለም m (ʿaläm), ምድር (mədər)
  • angielski: (1.1) world
  • arabski: (1.1) عالم m (ʿālam), دنيا ż (dunyā)
  • aragoński: (1.1) mundo m
  • aramejski: (1.1) ܥܠܡܐ m (ˁālmā)
  • arumuński: (1.1) lume ż
  • asamski: (1.1) জগত (jôgôt)
  • asturyjski: (1.1) mundu m
  • awarski: (1.1) дунял
  • azerski: (1.1) dünya, dialekt południowy دونیا
  • baskijski: (1.1) mundu
  • baszkirski: (1.1) донъя (donʺya), ғаләм, йыһан
  • bawarski: (1.1) Wöd ż
  • bengalski: (1.1) বিশ্ব (biśb), দুনিয়া (duniẏā), জগত (jôgôt)
  • białoruski: (1.1) свет m (svjet)
  • białoruski (taraszkiewica): (1.1) сьвет m (sʹvjet)
  • birmański: (1.1) ကမ္ဘာ (kambha)
  • bislama: (1.1) wol
  • boloński: (1.1) månnd m
  • bośniacki: (1.1) svijet m
  • bretoński: (1.1) bed m
  • brithenig: (1.1) mun m
  • bułgarski: (1.1) свят m (swjat)
  • buriacki: (1.1) дэлхэй
  • cebuano: (1.1) kalibotan
  • chakaski: (1.1) чир, чир чарых
  • chiński standardowy: (1.1) 世界 (shìjiè)
  • chorwacki: (1.1) svijet m
  • czamorro: (1.1) tåno’
  • czarnogórski: (1.1) svijet m
  • czeczeński: (1.1) дуьне (düne), ӏалам
  • czeski: (1.1) svět m
  • cziczewa: (1.1) dziko
  • czirokeski: (1.1) ᎡᎶᎯ (elohi)
  • czuwaski: (1.1) тӗнче
  • dargijski: (1.1) дунья, гӏялам
  • dari: (1.1) دنیا (duniya), جهان (jahān)
  • dolnołużycki: (1.1) swět m
  • dolnoniemiecki: (1.1) Weld ż
  • dungański: (1.1) шицзе (šicze)
  • duński: (1.1) verden w
  • dżuhuri: (1.1) דוניאָה (dynjoh)
  • esperanto: (1.1) mondo; (1.2) mondo; (1.3) mondo
  • estoński: (1.1) maailm
  • estremadurski: (1.1) mundu m
  • ewenkijski: (1.1) буга, мир
  • eweński: (1.1) буг, тур
  • farerski: (1.1) heimur m, verøld ż, verð ż
  • fidżyjski: (1.1) vuravura
  • fiński: (1.1) maailma
  • francuski: (1.1) monde m
  • friulski: (1.1) mond m
  • fryzyjski: (1.1) wrâld w
  • fryzyjski saterlandzki: (1.1) Waareld ż
  • gagauski: (1.1) dünnää
  • galicyjski: (1.1) mundo m
  • gocki: (1.1) 𐍆𐌰𐌹𐍂𐍈𐌿𐍃 m (fairƕus)
  • górnołużycki: (1.1) swět m
  • grenlandzki: (1.1) silarsuaq
  • gruziński: (1.1) მსოფლიო (msop’lio), ქვეყანა (ḳveqana)
  • guarani: (1.1) arapy
  • gudźarati: (1.1) વિશ્વ m (viśva), જગત n (jagata)
  • haitański: (1.1) lemonn
  • hakka: (1.1) 世界 (sṳ-kie)
  • hausa: (1.1) dűníyȁ ż
  • hawajski: (1.1) honua; (1.3) honua
  • hebrajski: (1.1) עולם m (olám)
  • hindi: (1.1) दुनिया ż (duniyā), संसार m (sansār)
  • hiszpański: (1.1) mundo m; (1.2) Tierra ż, mundo m; (1.3) universo m, mundo m
  • ido: (1.1) mondo
  • igbo: (1.1) ụwa
  • ilokano: (1.1) lúbong
  • indonezyjski: (1.1) dunia
  • inguski: (1.1) дуне
  • interlingua: (1.1) mundo
  • inuktitut: (1.1) ᓯᓚ (sila)
  • irlandzki: (1.1) domhan m, saol m
  • islandzki: (1.1) heimur m, veröld ż
  • istriocki: (1.1) mondo m
  • jakucki: (1.1) аан дойду, сир-халлаан
  • japoński: (1.1) 世界 (せかい, sekai), 界 (かい, kai)
  • jidysz: (1.1) וועלט ż (welt)
  • joruba: (1.1) àgbáyé, aiyé, ayé, ayéaráyé
  • kabardyjski: (1.1) дуней
  • kabylski: (1.1) ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ m (amadal)
  • kałmucki: (1.1) делкә (delkä), орчлң
  • kannada: (1.1) ವಿಶ್ವ (viśva), ಪ್ರಪಂಚ (prapaṃča)
  • kantoński: (1.1) 世界 (sai3 gaai3)
  • karaczajsko-bałkarski: (1.1) дуния
  • karakałpacki: (1.1) duʻnya, jer juʻzi, jaʻhaʻn
  • karelski: (1.1) miero
  • karpatorusiński: (1.1) швет
  • kaszubski: (1.1) swiat m
  • kataloński: (1.1) món m
  • kazachski: (1.1) әлем (älem), дүние (dünïe)
  • keczua: (1.1) pachamuyu
  • khmerski: (1.1) លោក (look), បិផបលោក
  • kildin: (1.1) э̄ллманнт, мырр
  • kirgiski: (1.1) аалам (aalam), дүйнө (düynö)
  • klallam: (1.1) skʷáči
  • komi-permiacki: (1.1) му, мир
  • konkani: (1.1) जग (jaga)
  • koreański: (1.1) 세계 (segye); (1.3) 세상 (sesang)
  • kornijski: (1.1) bes m, średniokornijski bys m
  • korsykański: (1.1) mondu m
  • kri: (1.1) ᐅᑳᐐᒫᐗᐢᑭᐩ
  • krymskotatarski: (1.1) dünya, cian
  • kumycki: (1.1) дюнья
  • kurmandżi: (1.1) dinya ż, cîhan ż
  • ladino: (1.1) מונדו / mundo m
  • ladyński: (1.1) monn m
  • lakijski: (1.1) дуниял
  • lakota: (1.1) makȟá
  • laotański: (1.1) ໂລກ (lōk)
  • lazyjski: (1.1) ქიანა (kiana)
  • lezgiński: (1.1) дуьнья, алам
  • limburski: (1.1) waereld ż
  • Lingua Franca Nova: (1.1) mundo / мундо
  • litewski: (1.1) pasaulis m
  • lombardzki: (1.1) mond m
  • luksemburski: (1.1) Welt ż
  • łaciński: (1.1) mundus m, orbis m
  • łatgalski: (1.1) pasauļs m
  • łotewski: (1.1) pasaule m
  • macedoński: (1.1) свет m (swet)
  • malajalam: (1.1) ലോകം (lēākaṁ)
  • malajski: (1.1) dunia
  • malediwski: (1.1) ދުނިޔެ‏ (duniye)
  • malgaski: (1.1) izao tontolo izao, ny tontolo iainana, tany, eran-tany
  • maltański: (1.1) dinja ż
  • manx: (1.1) dowan m, seihll m
  • maoryski: (1.1) ao, aotūroa, taiao
  • marathi: (1.1) जग n (jag), संसार m (saṃsār)
  • maryjski: (1.1) тӱня, сандалык
  • maya: (1.1) yóok’ol kaab
  • meglenorumuński: (1.1) lumi ż
  • mindong: (1.1) 世界 (sié-gái)
  • minnan: (1.1) 世界 (sè-kài)
  • mirandyjski: (1.1) mundo m
  • moksza: (1.1) шяхярь
  • mongolski: (1.1) дэлхий (delhij)
  • mongolski klasyczny: (1.1) ᠳᠡᠯᠡᠬᠡᠢ (delekei)
  • nahuatl: (1.1) cemanahuac
  • nanajski: (1.1) яло, боа ялони
  • neapolitański: (1.1) munno m
  • neo: (1.1) mond
  • nepalski: (1.1) संसार (sansār)
  • niderlandzki: (1.1) wereld m ż
  • niemiecki: (1.1) Welt ż
  • nieniecki: (1.1) я тир’
  • norweski (bokmål): (1.1) verden m, verd ż
  • norweski (nynorsk): (1.1) verd ż
  • norweski (riksmål): (1.1) verden w
  • novial: (1.1) monde
  • nowogrecki: (1.1) κόσμος m (kósmos), ντουνιάς m; (1.2) κόσμος m (kósmos), ντουνιάς m; (1.3) κόσμος m (kósmos), ντουνιάς m
  • occidental: (1.1) munde
  • orija: (1.1) ମର୍ତ୍ତ୍ୟ
  • ormiański: (1.1) աշխարհ (ashkharh), reg. ալամ
  • osetyjski: (1.1) дуне
  • osmański: (1.1) دنیا (dünyā)
  • pali: (1.1) jagati ż
  • paszto: (1.1) دنيا ż (dunyā), نړۍ ż (naṛəy)
  • pendżabski: (1.1) ਦੁਨੀਆ ż (dunīā)
  • perski: (1.1) جهان‏ (jahân), دنیا‏ (donyâ), عالم‏ ('âlam)
  • piemoncki: (1.1) mond m
  • polski język migowy:
  • połabski: (1.1) sjot m
  • południowoałtajski: (1.1) јер-телекей, ар-бӱткен
  • portugalski: (1.1) mundo m
  • północnolapoński: (1.1) máilbmi
  • prowansalski: (1.1) mond m
  • rapanui: (1.1) henua
  • romániço: (1.1) mundo
  • romansz: (1.1) Rumantsch Grischun, Sursilvan, Sutsilvan mund m, Surmiran mond m, Puter, Vallader muond m
  • romski: (1.1) del
  • rosyjski: (1.1) свет m, мир m, земля ż
  • rumuński: (1.1) lume ż
  • samoański: (1.1) lalolagi
  • sanskryt: जगत् n (jagat), शब्द m (śabda)
  • sardyński: (1.1) mundu m, mundhu m
  • serbski: (1.1) свет m (svet)
  • shona: (1.1) pasirose klasa 16
  • sindhi: (1.1) جھَانُ (jahānu), دُنِيا (duniyā), زَميِنَ (zamīna)
  • slovio: (1.1) vset / всет
  • słowacki: (1.1) svet m
  • słoweński: (1.1) svet m; (1.2) svet m; (1.3) svet m
  • somalijski: (1.1) adduun
  • sorani: (1.1) دنیا‏ (dinya)
  • staroangielski: (1.1) weorold ż, worold ż, middangeard m
  • staro-cerkiewno-słowiański: (1.1) ⱄⰲⱑⱅⱏ / свѣтъ m (světŭ)
  • starofrancuski: (1.1) mund m
  • starofryzyjski: (1.1) warld ż
  • starogrecki: (1.1) κόσμος m (kósmos)
  • staroirlandzki: (1.1) domun m, saegul m
  • staronordyjski: (1.1) verǫld ż
  • staropruski: (1.1) svētā ż
  • staroruski: (1.1) свѣтъ m (světŭ)
  • starosaksoński: (1.1) werold ż
  • staro-wysoko-niemiecki: (1.1) weralt ż
  • suahili: (1.1) dunia
  • sundajski: (1.1) dunya
  • sycylijski: (1.1) munnu m
  • syngaleski: (1.1) ලෝකය (lōkaya)
  • szerpa: (1.1) जाम्बुलिङ (žāmbuliṅ)
  • szkocki: (1.1) warld
  • szkocki gaelicki: (1.1) domhan m, saoghal m
  • szwedzki: (1.1) värld w; (1.2) värld w; (1.3) värld w
  • średnioangielski: (1.1) world
  • średnio-wysoko-niemiecki: (1.1) werlt ż
  • tabasarański: (1.1) дюн’я, аьлам
  • tacki: (1.1) дуьнйогь
  • tadżycki: (1.1) ҷаҳон (çahon), ьаҳон (ʹahon)
  • tagalski: (1.1) daigdig, mundo, sansinukob
  • tahitański: (1.1) ao
  • tajski: (1.1) โลก (lôok)
  • tamazight: (1.1) ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ m (amaḍal)
  • tamilski: (1.1) உலகம் (ulakam)
  • tatarski: (1.1) dönya / дөнья, cir yöze / җир йөзе, cihan / җиһан
  • telugu: (1.1) భూగోళము (bhūgōḷamu), భూమి (bʰūmi)
  • tetum: (1.1) mundu
  • tok pisin: (1.1) wol
  • turecki: (1.1) dünya
  • turkmeński: (1.1) dünýä
  • tuvalu: (1.1) atupaipai
  • tuwiński: (1.1) делегей, өртемчей, октаргай
  • twi: (1.1) wiase
  • tybetański: (1.1) འཛམ་གླིང ('dzam.gliṅ)
  • udmurcki: (1.1) мир, дунне
  • ujgurski: (1.1) ئالەم‏ (alem), دۇنيا‏ (dunya), جاھان‏ (jahan), زامان‏ (zaman)
  • ukraiński: (1.1) світ m (swit)
  • urdu: (1.1) دنیا‏ ż (duniyā)
  • uzbecki: (1.1) dunyo, jahon, olam
  • volapük: (1.1) vol
  • võro: (1.1) maailm
  • walijski: (1.1) byd m
  • waloński: (1.1) monde m
  • wenecki: (1.1) móndo m
  • wenedyk: (1.1) mąd m
  • wepski: (1.1) mir
  • węgierski: (1.1) világ, földkerekség
  • wietnamski: (1.1) thế giới
  • wilamowski: (1.1) wełt ż
  • włoski: (1.1) mondo m; (1.2) mondo m; (1.3) mondo m
  • wolof: (1.1) àdduna
  • wu: (1.1) 世界 (sr jia)
  • xhosa: (1.1) ihlabathi
  • zazaki: (1.1) cihan ż
  • zhuang: (1.1) lajmbwn
  • zulu: (1.1) umhlaba klasa 3/4
  • żmudzki: (1.1) sviets m
źródła:
  1. ↑ Wikisłownik:Czym jest Wikisłownik?
  2. ↑ Perfect Days - oficjalny zwiastun PL
  3. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „świat” w: Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN.
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.