Tomasz Wiński
Radwan
kapitan taborów
Data i miejsce urodzenia

6 października 1893
Mycowce

Data i miejsce śmierci

28 lutego 1952
Gdańsk

Przebieg służby
Lata służby

1914–1945

Siły zbrojne

Armia Imperium Rosyjskiego
Wojsko Polskie
Armia Krajowa
ludowe Wojsko Polskie

Jednostki

5 Dywizjon Taborów

Stanowiska

dowódca szwadronu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia

Tomasz Wiński ps. „Radwan” (ur. 6 października 1893 w Mycowcach, zm. 28 lutego 1952 w Gdańsku) – kapitan taborów Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 6 października 1893 roku we wsi Mycowce (Micowce), w ówczesnym powiecie uszyckim guberni podolskiej, w rodzinie Jana i Marii z Kulczyckich. Miał dwie młodsze siostry. Po kłótni z ojcem uciekł z domu rodzinnego do Płoskirowa, gdzie uczył się, a utrzymywał z udzielanych korepetycji. Został skazany za kolportaż polskich książek i zesłany na Syberię. Pracował w kopalni złota w Bodajbo, a następnie przy budowie kolei w Tachanoj. W 1909 roku, dzięki staraniom wuja (brata matki), pułkownika armii rosyjskiej, został osiedlony w Irkucku i zatrudniony jako pracownik umysłowy na Zabajkalskiej Kolei Żelaznej. Równocześnie kontynuował naukę i złożył maturę.

W 1914 roku jako ochotnik wstąpił do armii rosyjskiej. Wyróżnił się odwagą w czasie pierwszego oblężenia Twierdzy Przemyśl. Został odznaczony Krzyżem Świętego Jerzego i skierowany do szkoły oficerskiej w Moskwie. W 1917 roku został członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej, a następnie jako podporucznik wstąpił do Armii Czynnej Ukraińskiej Republiki Ludowej. Służąc w armii atamana Petlury kontynuował działalność w POW. W pracy konspiracyjnej poznał przyszłą żonę – Władysławę, córkę Marii Tyszkiewicz.

Później został przyjęty do Wojska Polskiego i przydzielony do 49 pułku strzelców kresowych, który 24 marca 1920 roku został połączony z 65 pułkiem piechoty. W szeregach 65 pp walczył na wojnie z bolszewikami.

Po zakończeniu wojny kontynuował służbę w 65 pp w Starogardzie. Od 1926 roku służył w 2 batalionie strzelców w Starogardzie. 19 marca 1928 roku został awansowany na kapitana ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 roku i 71. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W marcu 1932 roku został przeniesiony do 58 pułku piechoty w Poznaniu. W kwietniu 1933 roku został przeniesiony do 5 dywizjonu taborów w Bochni z równoczesnym przeniesieniem do korpusu oficerów taborowych. W dywizjonie pełnił służbę przez kolejnych sześć lat. W marcu 1939 roku na stanowisku dowódcy szwadronu gospodarczego. W międzyczasie ukończył Szkołę Nauk Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Wziął czynny udział w kampanii wrześniowej.

W czasie okupacji niemieckiej prowadził działalność konspiracyjną na terenie Rzeszowa. Został komendantem miejscowej Wojskowej Służby Ochrony Powstania. 1 czerwca 1944 roku, po wkroczeniu sowietów do Rzeszowa, został na krótko komisarycznym prezydentem miasta, a następnie wiceprezydentem i ławnikiem. 21 stycznia 1945 roku został wcielony do Ludowego Wojska Polskiego i przydzielony do krakowsko-śląskiej grupy operacyjnej, z którą wyjechał do Sopotu w charakterze kwatermistrza Centrali Węglowej.

Zmarł 28 lutego 1952 roku w Gdańsku. Został pochowany na cmentarzu komunalnym w Sopocie.

Pierwszą żoną Tomasza była Władysława z Tyszkiewiczów (ur. 24 lipca 1892 w Kapuścianach), którą poślubił 21 października 1921 roku. Władysława zmarła cztery tygodnie po narodzinach córki Ryszardy (ur. 15 kwietnia 1926).

7 lipca 1932 roku w kościele Mariackim w Krakowie zawarł związek małżeński z Urszulą Wandasiewiczówną, z którą miał syna Andrzeja.

Ordery i odznaczenia

Uwagi

  1. ↑ 1 stycznia 1909 w armii rosyjskiej pełnił służbę pułkownik Piotr Kulczycki s. Konstantego (ros. Кульчицкий Петр Константинович).
  2. ↑ Wśród odznaczonych Krzyżem i Medalem Niepodległości figuruje Władysława Tyszkiewiczówna, odznaczona 20 grudnia 1932 Medalem Niepodległości. Brak informacji, by było to odznaczenie pośmiertne oraz brak innych danych osobowych, a także informacji o wysłaniu zawiadomienia i wysłaniu medalu z dyplomem.
  3. ↑ Wspomnienia Urszuli Wińskiej w tym wątku nie są precyzyjne. Wspomina o tym, że mąż wyjechał 29 sierpnia 1939 do Krakowa, gdzie miał przydział mobilizacyjny do jednego z pułków piechoty, a następnie przytacza relację kpt. int. Jana Wnęka, według której kapitan Wiński miał opuścić macierzysty dywizjon z zamiarem dołączenia do jednostki kawalerii.

Przypisy

  1. ↑ Mycowce, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VI: Malczyce – Netreba, Warszawa 1885, s. 823..
  2. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 90.
  3. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. WBH. [dostęp 2021-11-22]..
  4. 1 2 Kartoteka ewidencji ludności 1870–1931 : Fedorczyk Stanisław. Archiwum Państwowe w Poznaniu. [dostęp 2021-11-22]..
  5. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 91.
  6. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 93.
  7. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 93-94.
  8. ↑ Ogólny spis oficerów 1909 ↓, s. 255.
  9. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 94.
  10. 1 2 3 4 Wińska 2001 ↓, s. 95.
  11. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 96.
  12. ↑ M.P. z 1932 r. nr 293, poz. 341.
  13. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. WBH. [dostęp 2021-11-22]..
  14. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 97.
  15. ↑ Proskurnicki 1929 ↓, s. 10.
  16. ↑ Błaszkowski, Jarnuszkiewicz i Lam 1929 ↓, s. 87.
  17. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 311, 437.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 278, 379.
  19. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 109, 223.
  20. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 19 marca 1928, s. 52.
  21. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 23 marca 1932, s. 247.
  22. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 64, 586.
  23. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 11 kwietnia 1933, s. 90.
  24. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 277, 831.
  25. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 100.
  26. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 101.
  27. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 102.
  28. 1 2 Wińska 2001 ↓, s. 105.
  29. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 118.
  30. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 119.
  31. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 97-98.
  32. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 99.
  33. ↑ Wińska 2001 ↓, s. 120.
  34. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 30 kwietnia 1922, s. 321.
  35. ↑ Błaszkowski, Jarnuszkiewicz i Lam 1929 ↓, s. 79.
  36. ↑ Proskurnicki 1929 ↓, s. 29.
  37. ↑ M.P. z 1934 r. nr 6, poz. 12.
  38. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 19 marca 1934, s. 115.
  39. 1 2 Na podstawie fotografii w infoboksie.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.