Swiriepyj (1901)

Swiriepyj (Свирепый)
	; „Swiriepyj” w Sewastopolu przed 1918 r.
Klasa	niszczyciel
Typ	Sokoł
	Historia
Stocznia	W:m Crichton & C:o, Petersburg
Położenie stępki	sierpień 1899
Wodowanie	7 września 1901
	MW Imperium Rosyjskiego
Nazwa	„Pawlin” → „Swiriepyj” (od 1902)
Wejście do służby	wrzesień 1902
	Flota Czerwona
Nazwa	„Swiriepyj” → „Lejtnant Szmidt” (od 1922)
Wejście do służby	grudzień 1920
Wycofanie ze służby	kwiecień 1927
Los okrętu	złomowany
	Dane taktyczno-techniczne
Wyporność	normalna: 220 ton; pełna: 240 t
Długość	57,91 metra
Szerokość	5,64 m
Zanurzenie	2,29 m
	Napęd
	2 maszyny parowe potrójnego rozprężania; 4 kotły Yarrow; moc 3800 KM; 2 śruby
Prędkość	26,5-27,5 węzła
Zasięg	450-660 Mm przy prędkości 13 węzłów
	Uzbrojenie
	1 działo 75 mm; 3 działka kal. 47 mm (3 x I)
Wyrzutnie torpedowe	2 x 381 mm (2 x I)
Załoga	51-58

Swiriepyj (Свирепый) – rosyjski niszczyciel z początku XX wieku i okresu I wojny światowej, jedna z 27 jednostek typu Sokoł. Okręt został zwodowany 7 września 1901 roku w stoczni W:m Crichton & C:o w Petersburgu, a do służby w Marynarce Wojennej Imperium Rosyjskiego wszedł we wrześniu 1902 roku, z przydziałem do Floty Czarnomorskiej. Opanowany przez bolszewików okręt został w maju 1918 roku zdobyty przez Niemców, a w 1919 roku przejęli go Biali. W 1920 roku jednostka została wcielona do Floty Czerwonej, zaś w 1922 roku jej nazwę zmieniono na „Lejtnant Szmidt”. Okręt wycofano ze służby w 1927 roku i następnie złomowano.

Projekt i budowa

„Swiriepyj” był jednym z kilkudziesięciu niszczycieli typu Sokoł, który został wykonany przez rodzimy przemysł okrętowy na wzór zbudowanego w Wielkiej Brytanii prototypu – „Sokoła”. Jednostka z racji niewielkiej wyporności bardziej odpowiadała klasie torpedowców.

Okręt zbudowany został w stoczni Crichton w Petersburgu. Stępkę niszczyciela położono w sierpniu 1899 roku, został zwodowany jako „Pawlin” („Павлин”) 7 września 1901 roku, a do służby w Marynarce Wojennej Rosji przyjęto go we wrześniu 1902 roku, już pod nazwą „Swiriepyj”.

Dane taktyczno-techniczne

Okręt był niewielkim, czterokominowym niszczycielem z taranowym dziobem. Długość całkowita wykonanego ze stali niklowej kadłuba wynosiła 57,91 metra, szerokość 5,64 metra i zanurzenie 2,29 metra. Wyporność normalna wynosiła 220 ton, zaś pełna 240 ton. Okręt napędzany był przez dwie maszyny parowe potrójnego rozprężania o mocy 3800 KM, do których parę dostarczały cztery kotły Yarrow. Dwuśrubowy układ napędowy pozwalał osiągnąć prędkość 26,5-27,5 węzła. Okręt mógł zabrać zapas węgla o masie 58-80 ton, co zapewniało zasięg wynoszący od 450 do 660 Mm przy prędkości 13 węzłów.

Okręt wyposażony był w dwie pojedyncze wyrzutnie torped kalibru 381 mm, umieszczone na rufie, z zapasem sześciu torped. Uzbrojenie artyleryjskie stanowiły: pojedyncze działo jedenastofuntowe kal. 75 mm L/48 Canet, umieszczone na platformie nad pomostem bojowym oraz trzy pojedyncze działka Hotchkiss M1885 L/40 kal. 47 mm na śródokręciu (dwa za przednim kominem i jedno między dwoma kominami rufowymi).

Załoga okrętu liczyła od 51 do 58 oficerów, podoficerów i marynarzy.

Służba

Po ukończeniu budowy niszczyciel przeszedł na Morze Czarne, wchodząc w skład Floty Czarnomorskiej. W listopadzie 1905 r. załoga okrętu przyłączyła się do buntu marynarzy i żołnierzy w Sewastopolu, na czele którego stanął Piotr Szmidt i który został szybko stłumiony.

W 1909 roku dokonano modernizacji uzbrojenia jednostki: zdemontowano obie wyrzutnie torped kal. 381 mm i wszystkie działka kal. 47 mm, instalując w zamian dwie pojedyncze wyrzutnie torped kal. 450 mm oraz drugą armatę kal. 75 mm (usytuowaną w pobliżu rufy) i dwa pojedyncze karabiny maszynowe kal. 7,62 mm. Prócz tego okręt przystosowano do przenoszenia 10 min. W momencie wybuchu I wojny światowej „Swiriepyj” był już przestarzały i osiągał maksymalnie 22-24 węzły. 19 stycznia 1915 roku niszczyciel podczas wypadu przeciw tureckiej żegludze zatopił 11 małych żaglowców. 7 marca 1917 roku okręt (wraz z bliźniaczym niszczycielem „Smietliwyj”) wziął udział w wypadzie w rejon Tirebolu i Giresun, podczas którego zatopiono dwa żaglowce i ostrzelano obie miejscowości. W wyniku rewolucji październikowej jednostka została przejęta przez bolszewików, po czym 1 maja 1918 roku zdobyta przez Niemców. W maju 1919 roku niszczyciel wszedł w skład floty białych, zaś w grudniu 1920 roku jednostka została z powrotem przejęta przez Flotę Czerwoną (okręt oficjalnie przyjęto do służby w lipcu 1921 roku). W grudniu 1922 roku nazwę niszczyciela zmieniono na „Lejtnant Szmidt” („Лейтенант Шмидт”). Jednostkę wycofano ze służby w kwietniu 1927 roku i następnie złomowano.

Uwagi

↑ Według Navypedii długość okrętu wynosiła 58,1 metra.
↑ Według Navypedii wyporność normalna wynosiła 250 ton, zaś pełna 305 ton.
↑ Według Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905 zapas węgla wynosił 60 ton.
↑ Według Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905 okręt wycofano ze służby prawdopodobnie w 1939 roku.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Ivan Gogin: KRECHET torpedo boats (1900-1904). Navypedia. [dostęp 2017-10-31]. (ang.).
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 206.
↑ Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 205.
1 2 Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 205-206.
↑ Piotr Olender: Rosyjsko-japońska wojna morska 1904-1905. T. 2: Bitwa pod Cuszimą. Sandomierz: 2012, s. 247.
1 2 T.A. Brassey (red.): The Naval Annual, 1905. Portsmouth: 1905, s. 330.
↑ Robert Jackson: Niszczyciele, fregaty i korwety. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2001, s. 279.
↑ A. Asher, The Revolution of 1905. Russia in Disarray, Stanford University Press, Stanford 1988, ISBN 978-0-8047-2327-5, s. 270-271.
↑ J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 167.
↑ J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 414.
↑ J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 573.

Bibliografia

T.A. Brassey (red.): The Naval Annual, 1905. Portsmouth: J. Griffin and Co., 1905. (ang.).
Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: Conway Maritime Press, 1979. ISBN 978-0-85177-133-5. (ang.).
Ivan Gogin: KRECHET torpedo boats (1900-1904). Navypedia. [dostęp 2017-10-31]. (ang.).
Jan Gozdawa-Gołębiowski, Tadeusz Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: Lampart, 1994. ISBN 83-902554-2-1.
Robert Jackson: Niszczyciele, fregaty i korwety. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2001. ISBN 83-1109-273-7.
Piotr Olender: Rosyjsko-japońska wojna morska 1904-1905. T. 2: Bitwa pod Cuszimą. Sandomierz: Stratus, 2012. ISBN 978-83-61421-56-6.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[6] Według Navypedii długość okrętu wynosiła 58,1 metra.

[8] Według Navypedii wyporność normalna wynosiła 250 ton, zaś pełna 305 ton.

[9] Według Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905 zapas węgla wynosił 60 ton.

[15] Według Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905 okręt wycofano ze służby prawdopodobnie w 1939 roku.

[nav-1] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Ivan Gogin: KRECHET torpedo boats (1900-1904). Navypedia. [dostęp 2017-10-31]. (ang.).

[con1905-206-2] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 206.

[con1905-205-3] Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 205.

[con1905-205_206-4] 1 2 Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860-1905. London: 1979, s. 205-206.

[ole247-5] Piotr Olender: Rosyjsko-japońska wojna morska 1904-1905. T. 2: Bitwa pod Cuszimą. Sandomierz: 2012, s. 247.

[bra1905-330-7] 1 2 T.A. Brassey (red.): The Naval Annual, 1905. Portsmouth: 1905, s. 330.

[jack279-10] Robert Jackson: Niszczyciele, fregaty i korwety. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2001, s. 279.

[11] A. Asher, The Revolution of 1905. Russia in Disarray, Stanford University Press, Stanford 1988, ISBN 978-0-8047-2327-5, s. 270-271.

[goz167-12] J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 167.

[goz414-13] J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 414.

[goz573-14] J. Gozdawa-Gołębiowski, T. Wywerka Prekurat: Pierwsza wojna światowa na morzu. Warszawa: 1994, s. 573.

Carska MW	„Sokoł” („Prytkij”) „Krieczet” („Pyłkij”) „Korszun” („Posłusznyj”) „Procznyj” (ex-„Jastrieb”) „Porażajuszczij” (ex-„Nyrok”) „Pronzitielnyj” (ex-„Bierkut”) „Prozorliwyj” (ex-„Gagara”) „Riezwyj” (ex-„Woron”) „Rietiwyj” (ex-„Filin”) „Rjanyj” (ex-„Sowa”) „Podwiżnyj” (ex-„Albatros”) „Strogij” (ex-„Lebied´”) „Smietliwyj” (ex-„Pielikan”) „Swiriepyj” (ex-„Pawlin”) „Striemitielnyj” (ex-„Fazan”) „Rieszytielnyj” (ex-„Kondor”) „Sierdityj” (ex-„Biekas”) „Smiełyj” (ex-„Gorlica”) „Storożewoj” (ex-„Gracz”) „Stierieguszczij” (ex-„Kulik”) „Raziaszczij” (ex-„Drozd”) „Rastoropnyj” (ex-„Diatieł”) „Silnyj” „Skoryj” „Strasznyj” „Strojnyj” „Statnyj”
Nippon Kaigun	„Yamabiko” (ex-„Akatsuki”) „Fumizuki”
Merivoimat	S1 S2 S3 S4 S5