| Chloroceryle amazona | |||
| (Latham, 1790) | |||
Samiec | |||
Samica | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj |
Chloroceryle | ||
| Gatunek |
rybaczek amazoński | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ) | |||
| Zasięg występowania | |||
Rybaczek amazoński (Chloroceryle amazona) – gatunek średniej wielkości ptaka z podrodziny rybaczków (Cerylinae) w rodzinie zimorodkowatych (Alcedinidae). Zamieszkuje Meksyk, Amerykę Centralną i Południową. Nie jest zagrożony.
Systematyka
Gatunek ten został po raz pierwszy opisany naukowo przez Johna Lathama w 1790 roku. Jest blisko spokrewniony z rybaczkiem zielonym (C. americana). Nie wyróżnia się podgatunków. Populacje z północy zasięgu proponowano zaliczyć do podgatunku mexicana ze względu na większy rozmiar i niewielkie różnice w upierzeniu, ale zmiany te mają charakter klinalny.
Występowanie
Rybaczki amazońskie występują od Meksyku przez Amerykę Centralną aż po południową Brazylię, Urugwaj i środkową Argentynę. Spotyka się je przeważnie do 1200 m n.p.m., ale w Wenezueli aż do 2500 m n.p.m. Żyją nad dużymi, wolno lub szybko płynącymi rzekami z bystrzami i głębokimi plosami, nad brzegami jezior i nad zadrzewionymi lagunami; sporadycznie nad lagunami z wodą słonawą, naturalnymi kanałami pośród namorzynów i w estuariach.
Morfologia
Rybaczek amazoński ma ciemnozieloną głowę i plecy. Dziób czarny i masywny, co odróżnia go od rybaczka popielatego. U samca występuje rdzawa obroża na piersi, której samica nie ma. Obie płcie mają za to mały czubek z piór.
Długość ciała do 30 cm. Masa ciała: samce 98–120 g, samice 125–140 g.
Ekologia
Gatunek drapieżny; odżywia się rybami, owadami i ich larwami oraz skorupiakami. Atakuje ofiary, wykonując pikowanie.
Samica składa 3–4 jaja w specjalnie wykopanej norce zakończonej komorą o długości 25 cm i średnicy 45 cm. Tylko samica przez 22 dni wysiaduje jaja, a samiec donosi jej w tym czasie pokarm. Co ciekawe, ptaki nie mogą manewrować, więc z nory wychodzą tyłem. Po miesiącu młode opuszczają gniazdo, będąc ciągle pod kontrolą rodziny.
Status
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje rybaczka amazońskiego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność światowej populacji, według szacunków organizacji Partners in Flight z 2019 roku, mieści się w przedziale 0,5–5 milionów osobników, a jej trend uznawany jest za spadkowy.
Przypisy
- ↑ Chloroceryle amazona, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2021-07-21] [zarchiwizowane z adresu] (ang.).
- 1 2 3 4 Amazon Kingfisher (Chloroceryle amazona). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-23)]. (ang.).
- 1 2 3 Chloroceryle amazona, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Cerylinae Reichenbach, 1851 - rybaczki (wersja: 2020-01-11). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-07-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-07-19)].
- ↑ John Latham: Index orntihologicus, sive Systema ornithologiae.... T. 1. Londyn: 1790, s. 257. (łac.).
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): IOC World Bird List (v11.2). [dostęp 2021-07-22]. (ang.).
- 1 2 3 Josep del Hoyo, Andrew Elliott, Jordi Sargatal (red.): Handbook of the Birds of the World. Cz. 6: Mousebirds to Hornbills. Barcelona: Lynx Edicions, 2001, s. 244. ISBN 978-84-87334-30-6. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 Zimorodki, [w:] David Alderton, Encyklopedia ptaków świata, Peter Barrett, Wydawnictwo Dragon, 2020, ISBN 978-83-8172-650-4.
- 1 2 3 Rybaczek amazoński (Chloroceryle amazona). [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-06-05)]. (ang.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia, nagrania głosów i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).