Oedipodium griffithianum

*Oedipodium griffithianum*
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	mchy
Klasa	Oedipodiopsida
Rząd	Oedipodipodiales
Rodzina	Oedipodiaceae
Rodzaj	Oedipodium
Gatunek	Oedipodium griffithianum
	Nazwa systematyczna
	Oedipodium griffithianum (Dickson) Schwägrichen; Sp. Musc. Frond. Suppl. 2(1,1): 15. 1823
Synonimy
	Bryum griffithianum Dickson; Gymnostomum griffithianum (Dickson) Smith;
	Bryum griffithianum Dickson; Gymnostomum griffithianum (Dickson) Smith;

Oedipodium griffithianum – gatunek mchów o izolowanej pozycji systematycznej – klasyfikowany do monotypowego rodzaju (Oedipodium), rodziny (Oedipodiaceae) i rzędu (Oedipodiales), dawniej zaliczany do prątników, współcześnie albo do klasy płonników, albo wyodrębniany do własnej klasy Oedipodiopsida. Występuje głównie w obszarze cyrkumborealnym – w północnej części Ameryki Północnej, Europy i Azji, a poza tym na południowym krańcu Ameryki Południowej – na Ziemi Ognistej i Falklandach. Rośnie na próchnicy w zagłębieniach i szczelinach skalnych na niskich i średnich wysokościach n.p.m.

Morfologia

Splątek: Plechowaty, rozgałęziony z dyskowatymi rozmnóżkami.
Gametofit: Rośliny tworzące rozległe kępki lub luźno rosnące, z łodyżkami zwykle do 1 cm wysokości, rzadziej do 2 cm. Jasnozielone w stanie wilgotnym, ciemnozielone w stanie suchym. Łodyżki prosto wzniesione, rzadko rozwidlające się. Listki skupiają się w szczytowych ich częściach, poniżej są luźniejsze. Mają szerokie nasady, zaokrąglone końce i są całobrzegie. Są miękkie i nieco mięsiste w stanie wilgotnym, a pomarszczone w stanie suchym. Wśród różyczkowato skupionych na szczytach łodyżek listków tworzą się między plemniami i rodniami liczne dyskowato trójkanciaste rozmnóżki barwy jasnozielonej, o średnicy do 300 µm.
Sporofit: Seta pojedyncza, długa i prosta. Zarodnia kulistawa do półkulistej, rozwija się na dętej szyjce zwężającej się stopniowo ku secie. Perystomu i pierścienia brak. Wieczko (operculum) mniej lub bardziej wypukłe i zaostrzone. Czepek (calyptra) kapturkowaty, nagi i drobny.
Zarodniki: O średnicy 30-38 µm, czterościenne, gęsto pokryte maczugowatymi brodawkami.

Systematyka

Rodzaj tradycyjnie zaliczany był zwykle do podsadnikowatych Splachnaceae, ewentualnie jako rodzina Oedipodiaceae włączany był do podsadnikowców Splachnales, rzadziej do skrętkowców Funariales. Wynikało to z pewnych podobieństw morfologicznych, zwłaszcza osadzenia zarodni na wyraźnej szyjce. Współcześnie takson ten podnoszony jest do wysokiej rangi rzędu Oedipodiales Goffinet & W. R. Buck w klasie płonników Polytrichopsida, ewentualnie podnoszony jest do rangi jednej z 8 klas Oedipodiopsida w obrębie mchów.

Pozycja systematyczna Oedipodiopsida na drzewie filogenetycznym mchów

mchy

Takakiopsida takakiowe

Sphagnopsida torfowce

	Andreaeobryopsida

	Andreaeopsida naleźliny

Oedipodiopsida

	Tetraphidopsida

	Polytrichopsida płonniki

Bryopsida prątniki

Przypisy

1 2 3 Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-01] (ang.).
1 2 3 B.B. Goffinet B.B., W.R.W.R. Buck W.R.W.R., Classification of the Bryophyta, University of Connecticut, 2008– [dostęp 2021-04-01] (ang.).
1 2 Oedipodium griffithianum (Dickson) Schwägrichen. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].
1 2 3 4 5 6 Oedipodiaceae Schimper. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].
1 2 3 4 Oedipodium Schwägrichen. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].
↑ YangY. Liu YangY. i inni, Resolution of the ordinal phylogeny of mosses using targeted exons from organellar and nuclear genomes, „Nature Communications”, 10 (1), 2019, s. 1485, DOI: 10.1038/s41467-019-09454-w, PMID: 30940807, PMCID: PMC6445109 [dostęp 2021-04-01] (ang.).

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[ruggiero-1] 1 2 3 Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-01] (ang.).

[goffinet-2] 1 2 3 B.B. Goffinet B.B., W.R.W.R. Buck W.R.W.R., Classification of the Bryophyta, University of Connecticut, 2008– [dostęp 2021-04-01] (ang.).

[gat_am-3] 1 2 Oedipodium griffithianum (Dickson) Schwägrichen. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].

[rodzina_am-4] 1 2 3 4 5 6 Oedipodiaceae Schimper. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].

[rodz_am-5] 1 2 3 4 Oedipodium Schwägrichen. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2021-04-01].

[6] YangY. Liu YangY. i inni, Resolution of the ordinal phylogeny of mosses using targeted exons from organellar and nuclear genomes, „Nature Communications”, 10 (1), 2019, s. 1485, DOI: 10.1038/s41467-019-09454-w, PMID: 30940807, PMCID: PMC6445109 [dostęp 2021-04-01] (ang.).