Marlborough Fault System – system uskoków tektonicznych, złożony z czterech głównych uskoków dekstralnych (prawoprzesuwczych), położonych na Wyspie Południowej w Nowej Zelandii, które przesuwają się pomiędzy głównym uskokiem transformacyjnym płyty tektonicznej na granicy uskoku alpejskiego i rowu Kermadec, które razem tworzą granicę pomiędzy płytą indoaustralijską a pacyficzną.

Geometria

System uskoków Marlborough składa się z czterech głównych uskoków przesuwczych: Awatere, Clarence, Hope i Wairau, które razem przenoszą przesunięcia związane z ruchem zachodzącym na granicy płyty tektonicznej. Pozostałe mniejsze uskoki rozchodzą się od głównych uskoków i powodują odkształcania skorupy ziemskiej między nimi, np.: uskoki Newtona i Hura na zachodnim krańcu uskoku Hope i Jordana wypiętrzyły pasmo górskie Kaikoura Ranges. Ponadto uskoki przesuwcze w tej strefie powodują obracanie się struktur tektonicznych w prawo, od czasów wczesnego pliocenu struktury obróciły się o 20°.

Rozwój

System uskoków Marlborough zaczął się tworzyć około 5 milionów lat temu we wczesnym pliocenie pod wpływem zachodzących ruchów płyty tektonicznej. Nowy wektor płyty charakteryzował się skośnym kierunkiem względem uskoku alpejskiego powodując schodzenie się uskoków.

Uskoki

Główne uskoki

Uskok Awatere

Uskok Awatere składa się z dwóch części: Molesworth na południowym zachodzie oraz części wschodniej położonej w północnej części uskoku Awatere. Szacowana prędkość przesuwania się części Molesworth wynosi 4,4 mm/rok. Nazwa uskoku pochodzi od Awatere River.

Uskok Clarence

Uskok Clarence rozpoczyna swój bieg w pobliżu uskoku alpejskiego i biegnie w kierunku zachodnim przez około 10 km, w stronę miasta Ward, gdzie nagle kończy swój bieg. Szacowana prędkość przesuwania się wzdłuż uskoku wynosi 3,5-5 mm/rok. W północnej części uskoku struktury tektoniczne zostały obrócone o 10° w prawo. Nazwa uskoku pochodzi od rzeki Clarence.

Uskok Hope

Uskok Hope jest najbardziej wysuniętym uskokiem na południe w systemie Marlborough. Szacowana prędkość przesuwania się wzdłuż uskoku wynosi 20-25 mm/rok. Północno-wschodni kraniec łączy się z uskokiem odwróconym Jordan i większość przemieszczeń przenoszona jest na tę strukturę tektoniczną. Uskok Hope jest ściśle związany z uskokami Jordan oraz Kekerengu. Najprawdopodobniej stanowi główną kontynuacje uskoku alpejskiego w systemie uskoków Marlborough. Nazwa uskoku pochodzi od rzeki Hope.

Uskok Wairau

Uskok Wairau uważany jest za kontynuacje uskoku alpejskiego w jego północnej części i określany jest również jako uskok alpejsko-Wairau. Szacunkowa prędkość przesuwania się wzdłuż uskoku wynosi 3-5 mm/rok. Nazwa uskoku pochodzi od Wairau River, która płynie wzdłuż uskoku.

Pozostałe uskoki

Pozostałe mniejsze uskoki tworzą siatkę połączeń pomiędzy głównymi uskokami. Uskok Kekerengu jest silnie powiązany z uskokami Hope oraz Jordan, a jego południowo-wschodni kraniec prawdopodobnie łączy się z uskokiem Clarence, które przechodzą w uskok Wairarapa w Cieśninie Cooka. Ponadto wśród mniejszych uskoków tworzących system Marlborough można wymienić uskoki: Kelly, Kakapo, Poulter i Waihopai.

Aktywność sejsmiczna

Cały system uskoków Marlborough jest aktywny sejsmicznie. Historyczne trzęsienia ziemi na tym obszarze są odnotowywane od czasów osadnictwa europejskiego, wzdłuż uskoków: Awatere i Hope oraz mniejszego uskoku Poulter. Na podstawie badań geomorfologicznych zidentyfikowano wiele śladów trzęsień ziemi wzdłuż systemu uskoków, które miały miejsce w holocenie.

Przypisy

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.