Uskok Awatere (ang. Awatere Fault) – uskok dekstralny (prawoprzesuwczy), położony w północno-wschodniej części Wyspy Południowej w Nowej Zelandii, wchodzący w skład systemu uskoków Marlborough, tzw. Marlborough Fault System, który umożliwia przenoszenie przemieszczeń wzdłuż uskoku transformacyjnego, stanowiącego granicę pomiędzy płytą pacyficzną i indoaustralijską oraz pomiędzy uskokiem alpejskim a rowem oceanicznym Hikurangi Trench, położonego w strefie subdukcji.
Przebieg
Długość uskoku Awatere wynosi 175 km i składa się z dwóch głównych segmentów: Molesworth położonego w południowo-wschodniej części uskoku oraz segmentu wschodniego położonego w północno-wschodniej części uskoku. Uskoku Awatere w północnym odcinku poprzez przełęcz Barefell Pass łączy się z uskokiem Clarence.
Segment Molesworth
Segment Molesworth rozpoczyna swój bieg w okolicy zbieżności uskoku alpejskiego i uskoku Wairau, w pobliżu jeziora Lake Tennyson; kończy swój bieg niedaleko Molesworth Station na północnym wschodzie. Długość segmentu wynosi około 55 km oraz składa się również z kilku mniejszych segmentów. Bieg segmentu Molesworth mieści się w granicach 75-80° w kierunku północnym, który przyczynia się do powstawania deformacji uskoku na jego granicach, np. Isolated Flat. Szacowana prędkość przesuwania się części Molesworth wynosi 4,4 mm/rok.
Segment wschodni
Segment wschodni rozpoczyna swój bieg w okolicach Molesworth Station, a kończy swój bieg na wybrzeżu w okolicach White Bluffs. Segment wschodni nie dzieli się na mniejsze segmenty. Nazwa całego uskoku pochodzi od rzeki Awatere River, która płynie wzdłuż niemal całego segmentu wschodniego.
Aktywność sejsmiczna
Uskok Awatere około 3000 lat temu w wyniku gwałtownego pękniecie przemieścił się dwukrotnie o około 6-7 m. Badanie osadów sedymentacyjnych w rzece Saxton River, położonej na wschodnim krańcu segmentu Molesworth sugerują, że w ciągu 6300 lat doszło do ośmiu dużych pęknięć wzdłuż uskoku. Przerwy pomiędzy trzęsieniami ziemi wynosiły średnio około 800 lat. Na podstawie badań przeprowadzonych w segmencie wschodnim wynika, że w okresie od 8610 BP do 1848 roku miało miejsce około 9-10 dużych trzęsień ziemi. Odstępy czasowe pomiędzy trzęsieniami ziemi wynosiły od 820 do 950 lat. W 1848 roku doszło do dużego trzęsienia ziemi w Marlborough o szacowanej magnitudzie 7,4° w skali Richtera, które spowodowało pęknięcie uskoku na odcinku 105 km. Pęknięcie uskoku obejmowało segment Molesworth oraz było kontynuowane w stronę przełęczy Barefell Pass. Zagrożenie sejsmiczne na odcinku wschodniego segmentu uważane jest za niskie, jako że ostatnie duże trzęsienie ziemi miało tu miejsce około 150 lat, a szacowane przedziały czasowe pomiędzy dużymi trzęsieniami ziemi wynoszą od 600 do 2500 lat.
Przypisy
Bibliografia
- Langridge, R. i inni: Paleoseismology and slip rate of the Conway Segment of the Hope Fault at Greenburn Stream, South Island, New Zealand. Annals of Geophysics, 2003. [dostęp 2017-08-12]. (ang.).
- Identification of active fault traces in Marlborough District. Marlborough District Seismic Hazard Investigation Programme, 2003. [dostęp 2017-08-13]. (ang.).
- Grapes, R. i inni: Rupturing of the Awatere Fault during the 1848 October 16 Marlborough earthquake, New Zealand: historical and present day evidence. New Zealand Journal of Geology & Geophysics, 1998. [dostęp 2017-08-13]. (ang.).
- McCalpin, J.: Tectonic geomorphology and Holocene paleoseismicity of the Molesworth section of the Awatere Fault, South Island, New Zealand. New Zealand Journal of Geology and Geophysics, 1996. [dostęp 2017-08-13]. (ang.).
- Mason, D.P.M.; Little T.A.; Van Dissen R.J.: Rates of active faulting during late Quaternary fluvial terrace formation at Saxton River, Awatere fault, New Zealand. Geological Society of America Bulletin, 2006. [dostęp 2017-08-13]. (ang.).
- Little, T.: Stop 2: Awatere Fault - south of Dashwood Pass at Calrossie Station. Field Trip Guides, Geological Society of New Zealand 50 Annual Conference, Kaikoura, New Zealand, 2005. [dostęp 2017-08-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-05-25)]. (ang.).
- Mason, D. i inni: Refinements to the paleoseismic chronology of the eastern Awatere Fault from trenches near Upcot Saddle, Marlborough, New Zealand. New Zealand Journal of Geology and Geophysics., 2006. [dostęp 2017-08-13]. (ang.).
- M 7.4 Marlborough Mon, Oct 16 1848. Geonet.org.nz. [dostęp 2017-08-12]. (ang.).