Ludwik Tadeusz Schweizer
pułkownik dyplomowany kawalerii
Data i miejsce urodzenia

14 stycznia 1894
Bursztyn

Data i miejsce śmierci

28 lutego 1960
Londyn

Przebieg służby
Siły zbrojne

c. i k. Armia
Wojsko Polskie
Polskie Siły Zbrojne

Jednostki

4 Pułk Ułanów
26 Pułk Ułanów

Stanowiska

dowódca pułku

Główne wojny i bitwy

wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia

Ludwik Tadeusz Schweizer (ur. 14 stycznia 1894 w Bursztynie, zm. 28 lutego 1960 w Londynie) – pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 14 stycznia 1894 w Bursztynie, w ówczesnym powiecie rohatyńskim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Karola i Marii z Gruszeckich. Mógł być przyrodnim bratem Jana Kantego (1890–1945), porucznika piechoty rezerwy Wojska Polskiego, odznaczonego Krzyżem Walecznych i Medalem Niepodległości i Heleny (1901–1981), zamężnej z Henrykiem Sędziwym (1903–1999), dyrektorem Państwowego Liceum i Gimnazjum w Zakopanem (1937–1939, 1945–1948) oraz I Liceum Ogólnokształcącego im. Bartłomieja Nowodworskiego w Krakowie (1948–1971).

W czerwcu 1912 ukończył naukę w klasie VIII z wynikiem dobrym i zdał egzamin dojrzałości w c. k. Gimnazjum Lwowskim im. Franciszka Józefa. Jego kolegą szkolnym był m.in. Adam Brzechwa-Ajdukiewicz.

W latach 1912–1914 był słuchaczem Terezjańskiej Akademii Wojskowej w Wiener Neustadt. W 1914 został mianowany porucznikiem i wcielony do c. i k. 13 pułku ułanów. Do 1916 dowodził plutonem i szwadronem. Na stopień nadporucznika został awansowany ze starszeństwem z 1 lutego 1916. W 1917 został przydzielony do Polskiej Siły Zbrojnej w charakterze instruktora.

W listopadzie 1918 wstąpił do Wojska Polskiego. 27 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu rotmistrza, w kawalerii, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej. Pełnił wówczas służbę w 1 pułku szwoleżerów. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej w szeregach 3 pułku szwoleżerów. Wyróżnił się w czasie zagonu na Korosteń.

Po zakończeniu wojny pozostał w służbie zawodowej, w 3 pułku szwoleżerów w Suwałkach. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu rotmistrza ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 174. lokatą w korpusie oficerów jazdy (od 1924 – kawalerii). W 1923 pełnił obowiązki dowódcy II dywizjonu pułku. 31 marca 1924 prezydent RP nadał mu stopień majora ze starszeństwem z dnia 1 lipca 1923 i 23. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. Z dniem 1 listopada 1924 został odkomenderowany z macierzystego pułku do Wyższej Szkoły Wojennej (franc. École Supérieure de Guerre) w Paryżu na przeciąg dwóch lat. Z dniem 1 stycznia 1927 został przydzielony do dyspozycji szefa Sztabu Generalnego z równoczesnym przeniesieniem służbowym do Oddziału III Sztabu Generalnego na okres trzech miesięcy. W kwietniu tego roku został przydzielony do Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia w Rembertowie na stanowisko wykładowcy. 26 stycznia 1928 awansował na podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 i 19. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. W lipcu 1929 został przeniesiony do 5 pułku ułanów w Ostrołęce na stanowisko zastępcy dowódcy pułku. 27 stycznia 1932 objął dowództwo 4 pułku ułanów w Wilnie. 14 lutego 1936 zastąpił pułkownika Tadeusza Machalskiego na stanowisku dowódcy 26 pułku ułanów w Baranowiczach. Na stopień pułkownika został mianowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1937 i 2. lokatą w korpusie oficerów kawalerii.

Jako dowódca 26 pułku ułanów w składzie Nowogródzkiej Brygady Kawalerii uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939. Przeszedł szlak bojowy od Lidzbarka, przez Płock, Nowy Dwór Mazowiecki, Garwolin, w walkach odwrotowych na Lubelszczyźnie wycofując się w kierunku Sambora. Po kapitulacji pułku przed Armią Czerwoną w rejonie wsi Władypol i rozwiązaniu przez generała Andersa Nowogródzkiej Brygady Kawalerii przeszedł z kilkoma żołnierzami granicę węgierską i został internowany}.

Uciekł z obozu dla internowanych i przedostał się do Francji a później Wielkiej Brytanii. Służył w Polskich Siłach Zbrojnych, w jednostkach stacjonujących w Szkocji. Skonfliktowany z generałem Andersem, w 1943 opublikował własnym nakładem książkę wspomnieniową Wojna bez legendy, w której zawarł krytyczną ocenę działań swego przełożonego we wrześniu 1939. Po wojnie pozostał na emigracji, mieszkał w Londynie. Tuż przed śmiercią po raz kolejny wystąpił przeciwko Władysławowi Andersowi, zeznając jako świadek w procesie o zniesławienie, który ten wytoczył Adamowi Gaś i Michałowi Kwiatkowskiemu, redaktorowi emigracyjnego pisma „Narodowiec”.

Ordery i odznaczenia

5 listopada 1935 Komitet Krzyża i Medalu Niepodległości odrzucił wniosek o nadanie mu tego odznaczenia „z powodu braku pracy niepodległościowej”.

Zobacz też

Uwagi

  1. ↑ 11 listopada 1937 na podstawie przedstawionej metryki urodzenia ogłoszono sprostowanie nazwiska płk. Ludwika Szwejcera z „Szwejcer” na „Schweizer”. W ewidencji cesarskiej i królewskiej Armii figurował jako „Ludwig Schweitzer”. Taką pisownię nazwiska podali Ryszard Rybka i Kamil Stepan.

Przypisy

  1. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 11 listopada 1937, s. 57.
  2. 1 2 Kolekcja ↓, s. 1.
  3. ↑ Ranglisten 1918 ↓, s. 918, 1025.
  4. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 127, 708.
  5. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-18]..
  6. 1 2 Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-19]..
  7. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-20]..
  8. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-20]..
  9. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-20]..
  10. 1 2 Sprawozdanie 1912 ↓, s. 100, 101.
  11. 1 2 3 4 5 100 BOHATERÓW NA 100-LECIE BITWY WARSZAWSKIEJ : Ludwik Schweizer. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2022-08-19].
  12. 1 2 3 4 Ranglisten 1918 ↓, s. 1025.
  13. ↑ Ranglisten 1918 ↓, s. 918.
  14. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 33 z 1 września 1920, s. 793.
  15. ↑ Gruszecki 1929 ↓, s. 27, 28.
  16. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 241, 910.
  17. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 162.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 599, 679.
  19. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 32 z 2 kwietnia 1924, s. 170.
  20. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 116 z 31 października 1924, s. 650.
  21. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 541, 600.
  22. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 22 stycznia 1927, s. 12.
  23. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 maja 1927, s. 130.
  24. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 328, 339.
  25. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 28 stycznia 1928, s. 20.
  26. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 6 lipca 1929, s. 192.
  27. ↑ Rocznik oficerów kawalerii 1930 ↓, s. 18, 71.
  28. ↑ Lista oficerów dyplomowanych 1931 ↓, s. 17.
  29. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 23 marca 1932, s. 236.
  30. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 141, 631.
  31. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 708.
  32. ↑ Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 418.
  33. 1 2 Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 127.
  34. 1 2 Wielka Księga Kawalerii Polskiej 1918–1939. Tom 7.
  35. ↑ Juliusz S. Tym: Generał Władysław Anders jako dowódca w kampanii 1939 roku. „Biuletyn Wojskowej Służby Archiwalnej”. Nr 29 (2007). ISSN 1899-7937.
  36. ↑ Ewa Berberyusz: Władysław Anders. Życie po Monte Cassino. Warszawa: 2012. ISBN 978-83-268-1138-8.
  37. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 26 stycznia 1922, s. 8.
  38. ↑ Księga Jazdy Polskiej 1938 ↓, s. 420.
  39. ↑ Gruszecki 1929 ↓, s. 30.
  40. 1 2 3 Kolekcja ↓, s. 3.
  41. ↑ M.P. z 1936 r. nr 66, poz. 131.
  42. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 19 marca 1936, s. 1.
  43. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-08-19]..

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.