| nr rej. A/4051/1432/WŁ z 9.03.1995 | |
Dwór w Dzikowcu | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Miejscowość | |
| Adres |
Dzikowiec 80 |
| Typ budynku |
dwór |
| Styl architektoniczny | |
| Kondygnacje |
2 |
| Rozpoczęcie budowy |
1682 r. |
| Ukończenie budowy |
1683 r. |
| Ważniejsze przebudowy |
XVIII, XIX i XX w. |
Położenie na mapie gminy wiejskiej Nowa Ruda | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego | |
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego | |
| 50°34′09,13″N 16°34′27,55″E/50,569203 16,574319 | |
Dwór w Dzikowcu – zabytkowy dwór wzniesiony 1683 roku jako prepozytura jezuitów. W roku 1788 został sprzedany i zaczął pełnić funkcję dworu. W XIX i XX wieku został przebudowany, po 1945 roku należał do Państwowego Gospodarstwa Rolnego. Obecnie właścicielem budynku jest Agencja Nieruchomości Rolnych.
Położenie
Dwór leży w centralnej części Dzikowca – wsi w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda.
Historia
Dwór został wzniesiony w latach 1682-1683 przez zakon jezuitów z Kłodzka, jako ich prepozytura. W 1722 roku zbudowano na dachu budynku ośmioboczną wieżyczkę z zegarem. W 1773 roku nastąpiła kasata zakonu jezuitów, w związku z którą folwark z dworem sprzedano w 1788 roku osobom prywatnym i od tego czasu zaczął pełnić funkcję dworu. W XIX wieku przebudowany został w stylu neorenesansowym, ponownej przebudowy dokonano w XX wieku. Po 1945 roku dwór w Dzikowcu użytkowany był przez Państwowe Gospodarstwo Rolne, które urządziło w nim mieszkania dla pracowników. Decyzją wojewódzkiego konserwatora zabytków z dnia 9 marca 1995 roku dwór został wpisany do rejestru zabytków. Obecnie (2017) właścicielem zaniedbanego obiektu jest Agencja Nieruchomości Rolnych, która wystawiła go na sprzedaż.
Architektura
Budynek dawnej jezuickiej prepozytury zbudowany jest we wschodniej pierzei folwarku, na platformie częściowo wciętej w stok wzniesienia. Jest to budowla wzniesiona na planie prostokąta, jednopiętrowa, zwieńczona wysokim dachem czterospadowym. Została rozbudowana o ryzalit z prostokątną wystawką zwieńczoną trójkątnym naczółkiem ze spływami. We wnętrzu zachowały się sklepienia kolebkowe, kolebkowe z lunetami i krzyżowe. Wnętrza przyziemia są przestronne i wysokie oraz ozdobione tylko drewnianą, barokową stolarką drzwiową.
Obok rezydencji dworskiej zachował się spichlerz z XVII/XVIII wieku, przebudowany na oficynę mieszkalną. Wyróżnia się elewacjami szczytowymi z trójkątnymi naczółkami i spływami wolutowymi. W sąsiedztwie dworu znajdują się zaniedbane zabudowania gospodarcze pochodzące z XIX wieku. W otoczeniu budowli istnieją również relikty parku, urządzonego w miejscu dawnych ogrodów, z dominującym drzewostanem rodzimym: klonami i lipami drobnolistnymi.
Galeria
- Dwór od zachodu
- Dwór od południowego wschodu
- Oficyna
Przypisy
- 1 2 Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 78. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-29)].
- 1 2 3 4 Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 11: Góry Sowie, Wzgórza Włodzickie. Wrocław: I-BiS, 1994, s. 120, 121. ISBN 83-85773-12-6.
- 1 2 3 4 5 Iwona Rybka-Ceglecka: Prepozytura jezuitów, Dzikowiec. [dostęp 2017-09-06].
- 1 2 3 4 5 6 7 Dwór Dzikowiec. residencenavigator.pl. [dostęp 2017-09-06].
Bibliografia
- Słownik geografii turystycznej Sudetów. Marek Staffa (redakcja). T. 11: Góry Sowie, Wzgórza Włodzickie. Wrocław: Wydawnictwo I-BiS, 1995, ISBN 83-85773-12-6.