Su-24 i Su-35 w Humajmim | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Rodzaj bazy | |
| Historia | |
| Używana od |
2015 |
| Dane taktyczne | |
| Personel bazy |
≈1000 osób |
| Bazująca broń | |
| Użytkownicy | |
| Siły Powietrzne Federacji Rosyjskiej | |
Położenie na mapie Syrii | |
| 35,41250°N 35,94167°E/35,412500 35,941670 | |
Baza lotnicza Humajmim (arab. قاعدة حميميم, Ka’idat Humajmim; ros. Авиабаза Хмеймим, Awiabaza Chmiejmim) – baza lotnicza położona w Syrii, przy porcie lotniczym Latakia. Stanowi ona bazę rosyjskich sił powietrznych i główny ośrodek działań wojsk rosyjskich uczestniczących w syryjskiej wojnie domowej.
Historia
Informacje o bazie przygotowywanej w Syrii przez Rosjan pojawiły się w mediach we wrześniu 2015 roku w oparciu o doniesienia wywiadu amerykańskiego. Rosyjscy saperzy wydłużyli pas startowy i położyli nową nawierzchnię oraz zbudowali nową infrastrukturę. W bazie wybudowano między innymi wieżę kontroli lotów i postawiono obiekty mieszkalne z prefabrykatów zdolne pomieścić 1000 ludzi.
Pierwszy lot bojowy z Humajmim wykonano 30 września 2015 roku; zaatakowano wówczas cele na terenie muhafaz Hama i Hims. Oficjalnie zbombardowane zostało tzw. Państwo Islamskie (ISIS), lecz ze strony innych rebeliantów wrogich Baszszarowi al-Asadowi pojawiły się oskarżenia, że to właśnie oni (między innymi Wolna Armia Syrii) byli celem nalotów.
W listopadzie 2015 roku do obrony przestrzeni powietrznej wokół bazy rozmieszczono w niej baterię systemu przeciwlotniczego S-400 Triumf.
30 stycznia 2016 roku do Humajmim przebazowano cztery myśliwce wielozadaniowe Su-35S, będące dopiero na etapie wstępnej gotowości operacyjnej w rosyjskim lotnictwie. W listopadzie wyszło na jaw, że przynajmniej część samolotów tworzących komponent lotniczy działającego wówczas na Morzu Śródziemnym rosyjskiego lotniskowca „Admirał Kuzniecow” (myśliwce Su-33 i MiG-29KR/KUBR) stacjonuje w bazie Humajmim, a nie na okręcie macierzystym.
Operacje lotnicze w wykonaniu kontyngentu syryjskiego prowadzono ze zmienną intensywnością. W okresie od 25 grudnia 2016 do 15 stycznia 2017 roku – około 460 samolotolotów (średnio 21 dziennie). W okresie poprzedzającym średnia wynosiła około 60 samolotolotów dziennie. W ostatnim tygodniu stycznia 2017 roku wykonano 468 samolotolotów (średnio 67 dziennie).
W styczniu 2017 roku Rosja i Syria podpisały umowę, na której mocy rosyjska grupa lotnicza będzie mogła stacjonować w bazie Humajmim i korzystać z jej infrastruktury przez 49 lat (z możliwością przedłużenia o kolejne dwadzieścia pięć). W państwach NATO umowę krytykowano jako układ nierówny i „kolonialny”. Strona syryjska zapewnia zewnętrzną ochronę miejsc stacjonowania sił rosyjskich w bazie, tymczasem strona rosyjska odpowiada za obronę przestrzeni powietrznej i samego terenu bazy.
Źródłem zaopatrzenia dla bazy jest punkt zabezpieczenia materiałowo-technicznego w porcie Tartus.
21 lipca 2020 roku podpisano porozumienie, wobec którego Syria przekazała bezpłatnie Rosjanom dodatkowe 16 hektarów terenów lądowych i wodnych wokół bazy. Celem tego przedsięwzięcia było rozbudowanie i utworzenie ośrodka zdrowia i centrum rehabilitacyjnego dla żołnierzy.
Utracone samoloty i śmigłowce
Bombowiec frontowy Su-24 zestrzelony 24 listopada 2015 roku przez tureckiego F-16 Fighting Falcona po krótkotrwałym naruszeniu tureckiej przestrzeni powietrznej (według strony rosyjskiej do naruszenia nie doszło) był w drodze powrotnej do bazy Humajmim.
Do bazy Humajmim wracał także śmigłowiec Mi-8 strącony w muhafazie Idlib 1 sierpnia 2016 roku. Zginęło pięć osób obecnych na pokładzie.
10 października 2017 roku podczas startu rozbił się samolot Su-24. Obaj członkowie załogi zginęli.
6 marca 2018 roku podczas podejścia do lądowania w bazie rozbił się samolot transportowy An-26; zginęły 32 osoby. Do bazy Humajmim leciał również rosyjski Tu-154, który rozbił się w Morzu Czarnym 25 grudnia 2016 roku.
Ataki na przełomie 2017 i 2018 roku
Na przełomie 2017 i 2018 roku baza Humajmim stała się celem szeregu ataków. Wskutek ostrzału moździerzowego w dniu 31 grudnia 2017 roku baza poniosła straty w ludziach i sprzęcie. Informacje o wysokości strat są rozbieżne. Wg niektórych źródeł zniszczone zostały cztery Su-24, dwa Su-35, jeden An-72 oraz magazyn amunicji, a dziesięciu żołnierzy zostało rannych. Inne źródła, powołujące się na stanowisko Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej, mówią o dwóch zabitych żołnierzach, ale podają, że żaden samolot nie uległ zniszczeniu. W internecie pojawiły się jednak fotografie ciężko uszkodzonych rosyjskich samolotów w Humajmim.
Kolejna seria ataków, tym razem z użyciem uzbrojonych dronów, nastąpiła 6 lub 5 i 6 stycznia 2018 roku. W nocy z 5 na 6 stycznia, rój trzynastu aparatów bezzałogowych zaatakował bazę. Tuzin z nich przenosił uzbrojenie, jeden kamerę cyfrową mającą posłużyć do dokumentacji ataku. Trzy z uzbrojonych aparatów miał zaatakować bazę w Tartus. Wszystkie aparaty zostały zniszczone lub przechwycone, bez strat własnych. Siedem zniszczono ogniem przeciwlotniczych zestawów Pancyr-S/2S. Sześć przechwycono z wykorzystaniem kompleksów walki radioelektronicznej, trzy w stanie nieuszkodzonym a trzy zdetonowano w trakcie przyziemienia. 12 stycznia rosyjskie ministerstwo obrony poinformowało o eliminacji grupy odpowiedzialnej za przeprowadzenie ataku z wykorzystaniem bezzałogowych aparatów latających oraz zniszczeniu miejsca ich przechowywania i montażu. Przechwycone aparaty zostały zaprezentowane podczas konferencji prasowej. Inną informację podało ugrupowanie, które przyznało się do przeprowadzenia ataku. Twierdzi ono, iż zniszczeniu uległy elementy systemu przeciwlotniczego S-400.
Przypisy
- ↑ Bashar al-Assad visits Russian air base in Syria after US warning. telegraph.co.uk, 27 czerwca 2017. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- 1 2 Rob Crilly: Russia 'is building military base in Syria'. telegraph.co.uk, 5 września 2015. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- 1 2 Renaud Mayers: Hmeimim: Russian Airbase In Syria. defensionem.com, 24 października 2016. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- 1 2 Patrick J. McDonnell, W.J. Hennigan, Nabih Bulos: Russia launches airstrikes in Syria amid U.S. concern about targets. latimes.com, 30 września 2015. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- ↑ Andrzej Pawłowski: Druga bateria S-400 w Syrii. konflikty.pl, 30 września 2017. [dostęp 2017-10-11].
- ↑ Michał Buslik. Rosyjska interwencja wojskowa w Syrii – Su-35S w Chmejmim. „Nowa Technika Wojskowa”. 2/2016. s. 6.
- ↑ Paweł Behrendt: Samoloty Kuzniecowa operują z lądu. konflikty.pl, 28 listopada 2016. [dostęp 2017-10-11].
- 1 2 3 Michał Buslik. Rosyjska interwencja wojskowa w Syrii – Su-35S w Chmejmim. „Nowa Technika Wojskowa”. 2/2016. s. 7.
- 1 2 Moscow cements deal with Damascus to keep 49-year presence at Syrian naval and air bases. tass.com, 20 stycznia 2017. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- 1 2 Witold Rodkiewicz: Russia strengthens its presence in the Middle East. osw.waw.pl, 25 stycznia 2017. [dostęp 2017-10-11]. (ang.).
- ↑ Agnieszka Rogozińska, Aleksander Ksawery Olech: Zagraniczne bazy wojskowe Federacji Rosyjskiej. Raport. Warszawa: Fundacja Instytut Nowej Europy, 2020, s. 94.
- ↑ Ivan Nechepurenko: Russian Military Helicopter Is Shot Down in Syria, Killing 5. nytimes.com, 1 sierpnia 2016. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- ↑ Łukasz Golowanow: W Syrii rozbił się rosyjski Su-24. konflikty.pl, 10 października 2017. [dostęp 2017-10-10].
- ↑ Российский транспортный самолет разбился в Сирии, 32 человека погибли. 6 marca 2018. [dostęp 2018-03-06]. (ros.).
- ↑ Ivan Nechepurenko: Singers in Russian Military Choir Among 92 Feared Dead After Plane Crashes Into Black Sea. nytimes.com, 25 grudnia 2016. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
- ↑ Atak na rosyjską bazę w Syrii.
- ↑ Syrian rebel shelling destroys at least seven Russian planes, report says.
- ↑ Report Says Multiple Aircraft At Russia's Air Base In Syria Destroyed In Attack (Updated).
- ↑ Michał Buslik, Asymetryczna odpowiedź - atak na rosyjskie obiekty wojskowe w Syrii, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 2 (2018), s. 28-31, ISSN 1230-1655
- ↑ Syryjska opozycja informuje o zniszczeniu S-400.