Armée de l'air

Logo Francuskich Sił Powietrznych
Państwo

 Francja

Siły zbrojne

Francuskie Siły Zbrojne

Data utworzenia

1909 (jako część Armii Francuskiej)
1934 (jako niezależny rodzaj wojsk)

Znak rozpoznawczy

Motto

Faire face

Liczebność

41 160

Najwyższe dowództwa
Cywilne

rząd Francji

Wojskowe

gen. Andre Lanata

Armée de l’air – siły powietrzne, jeden z rodzajów sił zbrojnych Francji, pierwsze zorganizowane siły powietrzne na świecie, których zalążek powstał w 1909 roku, poprzez zakup kilku samolotów dla armii i powstanie pierwszej placówki wojskowej w Vincennes. Od 1912 roku znane jako Aéronautique Militaire.

Historia

Początkowo podporządkowane były armii lądowej. Pod nazwą Armée de l’air, jako rodzaj francuskich sił zbrojnych, powstały w 1934 roku.

Historia lotnictwa powojennego dzieli się na trzy etapy. Pierwszym była powojenna odbudowa przemysłu, infrastruktury i tworzenia samolotów. Drugi etap rozpoczęty w latach sześćdziesiątych miał za zadanie tworzenia potęgi militarnej, a trzeci od lat dziewięćdziesiątych modernizację. Wprowadzono nowy myśliwiec Rafale, bezzałogowe samoloty, nowe systemy komunikacji. Ulepszono pozostałe konstrukcje i wycofano zużyty i przestarzały sprzęt. Wprowadzono bazową obsługę techniczną samolotów, zamiast dywizjonowej.

Program "Armées 2000" zmienił strukturę regionów lotniczych. Państwo francuskie podzielone było na trzy regiony: Region Północno-Wschodni, Region Morza Śródziemnego i Region Atlantycki. W ramach reformy od lipca 2000 roku powołano: Region Północny i Region Południowy.

Maszyny Rafale wyparły samoloty Mirage F1, Jaguar, Mirage 2000C, Mirage IV oraz F-8, Super Etendard i Etendard IVP.

W 2006 roku zmieniono oznaczenia samolotów. Dotychczasowo wskazywały one na przynależność do eskadry i dywizjonu. Np: 2-EF oznacza 2 pułk 1 dywizjonu "Cigonges" (E). Kolejna litera oznaczać miała samolot w dywizjonie według ICAO. Obecnie jest numer poprzedzający przynależność eskadry został zmieniony na numer bazy lotniczej, który jest każdorazowo zmieniany w przypadku przebazowania.

Francuska doktryna odstraszania, nie zmieniła swoich głównych celów od 1964 roku, a jedynie zmieniono cele strategiczne ze względu na zakończenie okresu zimnej wojny. Głównym zadaniem jest obrona niepodległości, zapewnienie spokoju i obrona interesów Francji.

Od 2008 roku weszła w życie reforma organizacyjna, w ramach której zlikwidowano 12 baz lotniczych, zmniejszono liczbę dowództw z 14 do 7.

W 2010 zlikwidowano regiony lotnicze, zastępując je dowództwami.

Bazują one na samolotach własnej produkcji, a także po części na samolotach hiszpańskich, amerykańskich i brazylijskich. Obecnie dysponują największym w Europie potencjałem bojowym (także marynarka posiada własne myśliwce) oraz są drugimi po Royal Air Force pod względem całościowego potencjału.

W 2010 roku rząd USA i Direction Générale de l'Armement (DGA, francuska agencja ds. uzbrojenia) zawarły w ramach programu Foreign Military Sale porozumienie w sprawie modernizacji samolotów wczesnego ostrzegania i kierowania (AWACS) Boeing E-3F Sentry do standardu E-3F+. Wszystkie maszyny dostarczono w latach 2014–2016.

W listopadzie 2014 roku zakupiono 8 samolotów transportowo-tankujących Airbus A330MRTT.

22 grudnia 2015 zakupiono od Airbus Helicpoters 7 sztuk śmigłowców szturmowych Tiger HAD. W dniu 30 grudnia 2016 roku francuska agencja ds. zakupów wojskowych (DGA) podpisała ze szwajcarskim przedsiębiorstwem Pilatus Aircraft kontrakt w sprawie nabycia 17 turbośmigłowych samolotów szkolnych PC-21 będą one używane w jednostkach Armee de l’Air do szkolenia pilotów wojskowych.

II poziomy dowodzenia

Francuskie siły powietrzne zbudowane są na zasadzie oddzielnej odpowiedzialności za rozkazy obejmujące działania zbrojne oraz rozkazy operacyjne oraz rozkazy o charakterystyce logistycznej.

Bazy wojskowe

Baza Lotnicza (BL) jest podstawowym miejscem stacjonowania bojowych sił powietrznych. Dowódca bazy rozporządza wszystkimi samolotami które tam stacjonują oraz około 600-3500 ludźmi. Do zadań dowódcy należy nadzór nad wykonywaniem rozkazów. Siły powietrzne zorganizowane są na zasadzie sił szybkiego reagowania, zarówno w kraju jak i za granicą, co pozwala na tworzenie baz poza granicami Francji i w jej departamentach i terytoriach zamorskich.

Rozmieszczenie eskadr bojowych

  • 102 BL Dijon
    • 1/2 esk. "Cigognes" (Mirage 2000-5)
    • 2/2 esk. "Cote d'Or" (Mirage 2000-5)
  • 103 BL Cambrai
    • 1/12 esk. "Cambresis" (Mirage 2000C RDI)
    • 1/12 esk. "Picardie" (Mirage 2000C RDI)
  • 112 BL Reims
    • 1/33 esk. "Belfort" (Mirage F1 CR)
    • 2/33 esk. "Savoie" (Mirage F1 CR)
  • 113 BL Saint-Dizier
    • 1/7 esk. "Provence" (Rafale B/C)
  • 115 BL Orange
    • 2/5 esk. "Ile de France" (Mirage 2000B/C RDI)
  • 116 BL Luxeuil
    • 881/4 esk. "Douphine" (Mirage 2000N)
    • 2/4 esk. "Lafayette" (Mirage 2000N)
  • 118 BL Mont-de-Marsan
    • 2/30 esk. "Normandie-Niemen" (Rafale F3)
  • 132 BL Colmar
    • 1/30 esk. "Alsace" (Mirage F1 CT)
    • 2/30 esk. "Normandie-Niemen" (Mirage F1 CT)
  • 133 BL Nancy
    • 1/3 esk. "Navarre" (Mirage 2000D)
    • 2/3 esk. "Champagne" (Mirage 2000D)
    • 3/3 esk. "Ardennes" (Mirage 2000D)
  • 188 BL Djiboutti
    • 4/33 esk. "Vexin" (Mirage 2000B/C)

Wyposażenie

Obecne

Samolot Zdjęcie Producent Typ Wersja Liczba sztuk W służbie Uwagi
Samoloty myśliwskie
Dassault Rafale Francjawielozadaniowy 4,5 generacjiRafale B
Rafale C
51
47
2006W 2007 rozbił się jeden Rafale B. 40 egzemplarzy przystosowana do przenoszenia pocisków atomowych ASMP-A. Dodatkowo, 40 Rafale M używane są przez francuską marynarkę wojenną na atomowym lotniskowcu Charles de Gaulle.
Dassault Mirage 2000 Francjawielozadaniowy 4 generacji
uderzeniowy
2000-5F
2000D
26
65
1993
1995
Łącznie użytkowanych 91 sztuk. Dodatkowo 8 sztuk wersji 2000C zostało wydzierżawione. Dodatkowe 7 sztuk wersji 2000B służą jako samoloty szkoleniowe. 48 sztuk przeznaczonych do modernizacji, z czego 36 zmodernizowano (stan na 01.2023). Wszystkie Mirage 2000 mają być docelowo zastąpione przez samoloty Rafale.
200
Wczesnego ostrzegania i Powietrzne tankowce
Boeing KC-135 Stratotanker Stany Zjednoczonetankowiec/transportowyC-135FR
KC-135R
11
3
1985Płatowce powstały de facto w 1965. Zamówiono dziewięć Airbus A330 MRTT dla ich zastąpienia.
Boeing E-3 Sentry Stany ZjednoczoneAWACSE-3F+41991
Transall C-160 FrancjaELINTC-160G Gabriel21989
Airbus A330 MRTT  Francja tankowiec/transportowy 1
20
Samoloty transportowe
Airbus A310 Francjatransport pasażerski/medycznyA310-30431994
Airbus A340 Francjatransport pasażerski/medycznyA340-21122006
Airbus A400M Francjataktyczny transportowiecA400M142013Zamówiono 50.
Lockheed C-130 Hercules Stany Zjednoczonetaktyczny transportowiecC-130H
C-130H-30
7
7
1987
1988
Zamówiono 2 C-130J i 2 KC-130J.
Transall C-160 Francjataktyczny transportowiecC-160R181982R od Renové
CASA CN-235 Hiszpanialekki transportowiecCN-235-200
CN-235-300
18
9
1991
2011
1 utracono.
de Havilland Canada DHC-6 Twin Otter Kanadalekki transportowiecDHC-641978
Airbus A330 Francjatransport VIP-ówA330-22312010Samolot prezydenta (F-RARF), wyprodukowany w 1998 dla Swiss, odkupiony od Air Caraïbes, zastąpił 2 A319 CJ (F-RBFA, F-RBFB)
Dassault Falcon 900 Francjatransport VIP-ówFalcon 90021987Falcony 50 i 900 mają być zastąpione przez 4 Falcony 2000LX
Dassault Falcon 2000 Francjatransport VIP-ów2000LX22013Zamówiono4.
Dassault Falcon 7X Francjatransport VIP-ówFalcon 7X22009
Socata TBM Francjatransportowy/VIPTBM 700151992
108
Samoloty szkolno-treningowe
Dassault Mirage 2000 Francjaszkolenie zaawansowane2000B71993
Dassault/Dornier Alpha Jet Francjaszkolenie zaawansowaneAlpha Jet E181979
Embraer 121 Xingu Brazyliaszkolenie podstawoweEMB 121231982
Socata TB Francjaszkolenie podstawoweTB 30 Epsilon331985
Pilatus PC-21 Szwajcariaszkolenie zaawansowane262018
Grob G-120A Niemcyszkolenie wstępne182007Cassidian Aviation Training Services (CATS)
Cirrus SR20 Stany Zjednoczoneszkolenie wstępne
szkolenie nawigatorów
SR20
SR22
32012CATS, zamówiono 16 SR20 i 7 SR 22.
Walter Extra 300 NiemcytreningowyExtra 300SC32008Grupa akrobacyjna
155
Śmigłowce
Aérospatiale SA 330 Puma
Eurocopter AS 532 Cougar
 Francjaśmigłowiec transportowy
SAR
SA 330
AS 332L
26
3
1974
1980
Eurocopter EC725 Caracal FrancjaCombat SAREC725R2122005
Eurocopter AS332 Super Puma Francjaśmigłowiec VIPAS 532UL3 ?
Eurocopter AS 555 Fennec FrancjawielozadaniowyAS 555AN401986
84
Bezzałogowe aparaty latające
EADS Harfang Francja
 Izrael
Taktyczny BSLEagle One42008
MQ-9 Reaper Stany ZjednoczoneTaktyczny BSLEagle One22013Zamówiono 12
Systemy przeciwlotnicze
SAMP/T naziemny system przeciwlotniczy i antyrakietowy o zasięgu ponad 100 km 8 baterii
Suma
606

Flota rządowa składająca się z 1 Airbus A330-200, 2 Falcon 7X, 2 Falcon 900, 2 Falcon 50, 7 TBM 700 i 3 Super Puma jest obsługiwana przez eskadrę sił powietrznych ETEC 65 (Escadron de transport, d'entraînement et de calibrage 00.065 ), ale nie podlega dowództwu sił powietrznych, a bezpośrednio Ministerstwu Obrony, dlatego te samoloty mogą być uznawane za odrębne od wyposażenia Armée de l'air.

Wycofane

Myśliwce/Myśliwsko-bombowe

Bombowce/Rozpoznawcze

Transportowe/użytkowe

Treningowe

Śmigłowce

Przypisy

  1. Daniel Kasprzycki, Francuskie Siły Powietrzne, czyli Armée de l'Air [online], Bezpieczne Lotnisko [dostęp 2017-11-28] [zarchiwizowane z adresu 2017-12-01] (pol.).
  2. Defence Key Figures: 2017 Edition [online], Ministère des Armées, 2017, s. 16 [dostęp 2017-11-28] (ang.).
  3. Francuskie lotnictwo o skromnych możliwościach ekspedycyjnych [online], Dziennik Zbrojny, 16 marca 2016 [dostęp 2017-11-28] [zarchiwizowane z adresu 2017-12-01] (pol.).
  4. Les débuts de l'aviation militaire – 1909 [online], albindenis.free.fr [dostęp 2017-11-23] (fr.).
  5. Les débuts de l'aviation militaire – 1912 [online], albindenis.free.fr [dostęp 2017-11-23] (fr.).
  6. Loi du 2 juillet 1934 fixant l'organisation générale de l'armée de l'air [online], legifrance.gouv.fr [dostęp 2017-11-23] (fr.).
  7. 1 2 3 4 Armées de L'Air po pierwszej dekadzie XXI wieku cz.1, [w:] Marek (red.), Lotnictwo, Magnum-X, maj 2013, s. 42-53, ISSN 1732-5323.
  8. Amerykańskie technologie nie dla Francuzów [online], altair.com.pl, 27 września 2012.
  9. Pierwszy zmodernizowany francuski AWACS [online], altair.com.pl, 22 lipca 2014.
  10. Maksymilian Dura, Francja zamawia osiem tankowców powietrznych Airbus A330 MRTT [online], defence24.pl, 23 grudnia 2015 [dostęp 2016-11-08].
  11. Francja zamawia następne Tigery [online], defence24.pl, 22 grudnia 2015 [dostęp 2016-11-08] [zarchiwizowane z adresu 2015-12-23].
  12. Francja kupiła PC-21 [online], altair.com.pl, 4 stycznia 2017.
  13. Les chiffres-clés de la Défense – édition 2011 [online], defense.gouv.fr, 30 września 2011 [dostęp 2012-05-29] (fr.).
  14. "World Military Aircraft Inventory", Aerospace Source Book 2007, Aviation Week & Space Technology, 15 stycznia 2007.
  15. Cirrus Aircraft Chosen for French Air Force [online], cirrusaircraft.com [zarchiwizowane z adresu 2012-10-04] (ang.).

Bibliografia

  • Tadeusz Wróbel, Skrzydła V Republiki, [w:] „Polska Zbrojna” nr 12/2008, ss.50-51
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.