Wnory-Wypychy
wieś

Grodzisko wczesnośredniowieczne
Państwo

 Polska

Województwo

 podlaskie

Powiat

wysokomazowiecki

Gmina

Kulesze Kościelne

Liczba ludności (2011)

122

Strefa numeracyjna

86

Kod pocztowy

18-208

Tablice rejestracyjne

BWM

SIMC

0400550

Położenie na mapie gminy Kulesze Kościelne
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Położenie na mapie powiatu wysokomazowieckiego
53°02′54″N 22°33′46″E/53,048333 22,562778

Wnory-Wypychy – wieś sołecka w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Kulesze Kościelne.

Zaścianek szlachecki Wypychy należący do okolicy zaściankowej Wnory położony był w drugiej połowie XVII wieku w powiecie tykocińskim ziemi bielskiej województwa podlaskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Bartłomieja Apostoła w Kuleszach Kościelnych lub do parafii Matki Boskiej Szkaplerznej w Starych Wnorach.

Historia

Historia miejscowości

Wieś założona w XV lub XVI w. przez potomków Wnora, przybysza ze wsi Kłoski w łęczyckiem i założyciela Wnorów Starych. Zamieszkiwana przez drobną szlachtę herbu Rola.

Spis podatkowy z 1580 wymienia Mateusza, syna Augusta Wnorowskiego, właściciela 10 włók ziemi.

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich podaje, że w roku 1827 we Wnorach-Wypychach, należących do gminy Piszczaty, w 24 domach żyło 112 mieszkańców.

Dane z 1891 mówią o 27 drobnoszlacheckich gospodarzach, użytkujących 206 ha ziemi. Średnie gospodarstwo liczyło 7,6 ha. W 1921 w miejscowości 30 domów i 172 mieszkańców.

Grodzisko

W pobliżu wsi nad rzeczką Rokitnicą, dopływem Śliny, usytuowane pierścieniowate grodzisko, prawdopodobnie noszące nazwę Międzyług. Funkcjonowało w XII i XIII w., w późniejszym okresie zostało zniszczone przez pożar. Konstrukcji ziemno-drewniano-kamiennej, otoczone wałem o wysokości 14–24 m. Majdan owalny długości 100 m i szerokości 68 m. Opodal znajdowało się podgrodzie, w którym odnaleziono ślady produkcji żelaza.

Na wzgórzu, na północny wschód od grodziska cmentarzysko z grobami w obstawie kamiennej, tzw. Żale.

Obiekty zabytkowe

  • dom drewniany z początku XX w.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Wieś Wnory-Wypychy w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2021-02-05], liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. ↑ GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1470 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 149354
  6. ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  7. ↑ Anna Laszuk, Zaścianki i królewszczyzny : struktura własności ziemskiej w województwie podlaskim w drugiej połowie XVII wieku, Warszawa 1998, s. 92.
  8. ↑ Opis parafii na stronie diecezji
  9. ↑ Opis parafii na stronie diecezji
  10. 1 2 Katalog zabytków sztuki, Województwo łomżyńskie, Pod redakcją M. Kałamajskiej-Saeed, Ciechanowiec, Zambrów, Wysokie Mazowieckie i okolice, PAN Instytut Sztuki, Warszawa 1986, str. 88
  11. 1 2 Gmina Kulesze Kościelne :: Powiat Wysokomazowiecki :: Województwo podlaskie | Historia [online], www.kuleszek.pl [dostęp 2017-11-27] (pol.).
  12. ↑ Wnory (1), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XIII: Warmbrun – Worowo, Warszawa 1893, s. 724.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.