Witaszkowo
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 lubuskie

Powiat

krośnieński

Gmina

Gubin

Liczba ludności (2013)

33

Strefa numeracyjna

68

Kod pocztowy

66-633

Tablice rejestracyjne

FKR

SIMC

0909638

Położenie na mapie gminy wiejskiej Gubin
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Położenie na mapie powiatu krośnieńskiego
51°51′47″N 14°46′18″E/51,863056 14,771667

Witaszkowo (niem. Vettersfelde, łuż. Wětškow) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Gubin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Historia

O wsi wspominano przed rokiem 1451 jako (niem. Vettersfeldt), w 1452 Fettirfeldt, a w 1527 Fettersfelt jako niewielką wieś okalającą folwark. Wśród właścicieli majątku wymienia się: von Kalckreutha, von Sehlstranga, von Heinego i od 1578 roku do księcia Schönaich-Carolath. Witaszkowo w 1926 roku otrzymało światło. W 1939 roku wieś liczyła 107 mieszkańców, w 1988 33 osoby i w 1999 roku 32 mieszkańców..

Zabytki

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest:

  • kościół ewangelicki, obecnie rzymskokatolicki filialny pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia NMP z 1749 roku. Pochodzący z XVIII wieku kościół jest budowlą w konstrukcji szachulcowej i jest zamknięty trójbocznie od strony prezbiterium. Posiada dach wielospadowy, pośrodku z sygnaturką. W salowym wnętrzu, przykrytym belkowym stropem zachowały się osiemnastowieczne ławki. W zachodniej stronie znajduje się drewniana empora wsparta na ośmiu słupach oraz ceramiczna posadzka. W jego ścianach znajdują się długie prostokątne okna. Wewnątrz znajduje się drewniany renesansowy ołtarz z 1596 roku z zakryciem jego podstawy przedstawiającym Ostatnią Wieczerzę. W 2008 roku zakończył się remont kościoła, a 14 grudnia 2008 roku jego poświęcenia dokonał biskup Paweł Socha w asyście proboszcza ks. Bogdana Kusiaka.

Skarb

Wieś Witaszkowo weszła do światowej historii jako miejsce odkrycia słynnego scytyjskiego skarbu. W 1882 roku znaleziono w Witaszkowie złoty skarb, wykonany prawdopodobnie nad Morzem Czarnym i w roku 500 przed naszą erą zakopany. Odkrycia skarbu na swym polu dokonał wieśniak Lauschke. O znalezieniu skarbu powiadomił księcia Henryka Schönaich-Carolath z Gębic. Skarb ważył 4,5 kg i składał się z różnych wyrobów scytyjskich. Składał się z ryby o długości 42 cm z wypukłymi na 5 mm figurkami, pochwy miecza z podobnymi zdobieniami jak ryba, rękojeści miecza, igły, klejnotów, pierścienia. Znaleziono również gliniane naczynia. Skarb powędrował do Berlińskiego Muzeum Antycznego, a podczas bombardowania Berlina został wywieziony i ukryty w kopalni soli pod Helmstedt. Brytyjskie wojsko po II wojnie światowej wywiozło złoto do zamku Celle. Przed końcem wojny kopia skarbu na krótko zawędrowała do Muzeum Miejskiego w Gubinie (Guben). Powiększona kopia złotej ryby znajduje się w Muzeum Sprucke–Mühle w Guben. Z czasem skarb uległ rozproszeniu, a część oryginalnych przedmiotów przechowywana jest do dziś w zbiorach Antikensammlung w Berlinie. Kopię w oryginalnym rozmiarze można obejrzeć w Muzeum Archeologicznym Środkowego Nadodrza w Świdnicy k. Zielonej Góry.

Przypisy

  1. Rozmieszczenie ludności w gminie według miejscowości. Gmina Gubin. [dostęp 2015-11-16].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1474 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 148780
  4. 1 2 3 4 5 6 Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. s. 241.
  5. Rudolf Lehmann: Historisches Ortslexikon für die Niederlausitz Band 2. Die Kreis Cottbus, Spremberg, Guben und Sorau. 2011. ISBN 978-3-941919-90-7.
  6. 1 2 3 Gubińskie Towarzystwo Kultury - Zeszyty Gubińskie nr 5 s. 31
  7. 1 2 3 Zygmunt Traczyk: Ziemia Gubińska 1939 – 1949… s. 340
  8. Przy wjeździe do wsi stoi stara trafostacja
  9. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 14. [dostęp 2013-01-24].
  10. 1 2 3 4 5 6 7 Zygmunt Traczyk: Ziemia Gubińska 1939 – 1949… s. 341
  11. Podczas remontu odsłonięto pierwotną szkieletową konstrukcją ścian oraz pozostałości opracowań malarskich z początku XIX wieku
  12. Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. s. 242.
  13. W figurkach można było rozpoznać polujące i walczące lwy, pantery, szakala, orła i inne zwierzęta
  14. O twórcy tych wyrobów mówi się, że był Grekiem
  15. 1 2 Zygmunt Traczyk: Ziemia Gubińska 1939 – 1949… s. 343
  16. Muzeum Archeologiczne Środkowego Nadodrza w Zielonej Górze [online], www.muzeum-swidnica.org [dostęp 2016-02-07].

Bibliografia

  • Wydawnictwo Gubińskiego Towarzystwa Kultury 1999 r. - Zeszyty Gubińskie nr 5 s.31
  • Zygmunt Traczyk: Ziemia Gubińska 1939 – 1949…. Gubin: Stowarzyszenie Przyjaciół Ziemi Gubińskiej, 2011, s. 340-344. ISBN 978-83-88059-54-4.
  • Garbacz Krzysztof: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. Zielona Góra: Agencja Wydawnicza „PDN”, 2011, s. 241-242. ISBN 978-83-919914-8-2.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.