| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1 sierpnia 1986 |
| Narodowość |
polska |
| Język |
polski |
| Alma Mater | |
| Dziedzina sztuki |
literatura |
| Odznaczenia | |
Wiesław Wernic (ur. 28 lutego 1906 w Warszawie, zm. 1 sierpnia 1986 tamże) – polski pisarz, publicysta, prozaik. Autor ponad dwudziestu książek przygodowych dla młodzieży, w większości w klimacie westernów.
Życiorys
Był synem eugenika Leona Wernica (1870–1953) i młodszym bratem Leona Leszka Mariusza (1897–1969).
Rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim, by po dwóch latach przenieść się i ukończyć studia ekonomiczne w Wyższej Szkole Handlowej w Warszawie. Przed wojną publikował m.in. w „Głosie Pracy”, „Kurierze Porannym” i „Gazecie Polskiej”, a w 1936 roku rozpoczął pracę w Polskiej Agencji Telegraficznej. W czasie okupacji hitlerowskiej działał pod pseudonimem „Woźniak”. Żołnierz powstania warszawskiego, jeniec wojenny w obozach w Austrii. Należał do redakcyjnego zespołu Biura Informacji i Propagandy przy Komendzie Głównej ZWZ – AK. W trakcie powstania warszawskiego redagował gazetę ścienną „Warszawa Walczy – Gazeta Żołnierska”. Po wyzwoleniu poświęcił się przede wszystkim dziennikarstwu: pracował w dzienniku „Rzeczpospolita”, od 1951 w Polskim Radiu, od 1953 w „Tygodniku Demokratycznym”.
Pierwsze nowele i opowiadania publikował w latach 1927–1931 na łamach czasopisma literackiego „Kwadryga”. W roku 1933 nakładem „Kuriera Porannego” ukazała się mini powieść szpiegowska Daleka przygoda. Do twórczości literackiej powrócił Wernic w połowie lat sześćdziesiątych, wydając swą pierwszą książkę Tropy wiodą przez prerię.
Jego książki opowiadają o życiu na Dzikim Zachodzie pod koniec XIX wieku. Narratorem jest doktor Jan – lekarz, alter ego autora (jego nazwisko nigdy nie pada w żadnej powieści), drugim bohaterem jest jego przyjaciel – traper Karol Gordon, zaprzyjaźniony z Indianami. Kilka dalszych postaci również pojawia się w więcej niż jednej książce, niektóre z nich są głównymi bohaterami w pojedynczych tomach, nawiązujących zawsze do głównego cyklu. Książki opisują ich przygody podczas letnich podróży w dzikie rejony Stanów Zjednoczonych, a także Kanady i Meksyku, w trakcie których stykają się m.in. z Indianami, ludźmi Zachodu, bandytami, stróżami prawa, poszukiwaczami złota, napotykają liczne niebezpieczeństwa, rozwiązują też zagadki sensacyjno-kryminalne. Akcja pierwszej pod względem chronologii wydarzeń powieści Gwiazda trapera (powieści, zwłaszcza na początku, nie powstawały w kolejności chronologicznej) rozgrywa się w latach 1874–1875, ostatnich – po roku 1890. Kilkakrotnie w powieściach pojawiały się polskie wątki – główni bohaterowie spotykali emigrantów z Polski lub ich potomków.
Ostatnia dokończona powieść, Złe miasto, wydana została już po śmierci autora. Kolejna, dwudziesta pierwsza pt. Chata Starego Niedźwiedzia była napisana w znacznej części, ale autor nie zdążył jej dokończyć. Dalszy ciąg tej książki planował dopisać syn autora – Dominik Wernic, ale do tego dotychczas nie doszło.
Pochowany na Cmentarzu Ewangelicko-Augsburskim w Warszawie (aleja 8, miejsce 27). Co roku, w rocznice urodzin i śmierci, wierni fani jego twórczości zapalają tu znicze i składają kwiaty.
Odznaczony m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1986).
Powieści Wernica tłumaczone były na języki czeski, słowacki, niemiecki i rumuński. W Polsce sprzedano w latach 1965–1990 ogółem ponad 2 miliony egzemplarzy jego książek, a za granicą ponad 400 tys.
Twórczości Wernica poświęcone były strony fanowskie, na których powstała nieoficjalna kontynuacja serii westernowej Wiesława Wernica. Powieść stworzona przez Wojciecha Wójcika nosi tytuł Czarna Gwiazda.
Twórczość
Chronologia wydań:
- Tropy wiodą przez prerię 1965
- Szeryf z Fort Benton 1966
- Słońce Arizony 1967
- Colorado 1969
- Płomień w Oklahomie 1970
- Łapacz z Sacramento 1970
- Człowiek z Montany 1972
- Gwiazda trapera 1972
- Wędrowny handlarz 1973
- Przez góry Montany 1974
- Na południe od Rio Grande 1975
- Ucieczka z Wichita Falls 1976
- Barry Bede 1977
- Old Gray 1978
- Skarby MacKenzie 1980
- Znikające stado 1982
- Wołanie dalekich wzgórz 1983
- Sierżant konnej policji 1985
- W Nowej Fundlandii 1988
- Złe miasto 1990
- Daleka przygoda (1933/2017 w formie ebooka)
- Chata Starego Niedźwiedzia (nieukończona)
- Dzień dobry, Kanado (niewydana, książka podróżnicza)
- Szpada i Woreczek (1965-, nieukończona, powieść historyczno-przygodowa, autor zaniechał dalszych prac nad książką po napisaniu kilkunastu stron)
Chronologia akcji:
- Gwiazda trapera
- Przez góry Montany
- Łapacz z Sacramento
- Tropy wiodą przez prerię
- Szeryf z Fort Benton
- Słońce Arizony
- Ucieczka z Wichita Falls
- Colorado
- Płomień w Oklahomie
- Człowiek z Montany
- Wędrowny handlarz
- Na południe od Rio Grande
- Old Gray
- Barry Bede
- Skarby MacKenzie
- Znikające stado
- Sierżant konnej policji
- Wołanie dalekich wzgórz
- W Nowej Fundlandii
- Złe miasto
Przypisy
- 1 2 Tadeusz Władysław Świątek: Polacy z wyboru. Rodziny pochodzenia niemieckiego w Warszawie w XIX i XX wieku. Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej. [dostęp 2016-02-28]. (pol.).
- ↑ D. Wernic, Posłowie, [w:] W. Wernic, Złe miasto, Warszawa 2021, s. 302.
- 1 2 D. Wernic, Posłowie, [w:] W. Wernic, Złe miasto, Warszawa 2021, s. 300.
- ↑ D. Wernic, Posłowie, [w:] W. Wernic, Złe miasto, Warszawa 2021, s. 302–303.
- ↑ ,,Bo w każdej książce mojego ojca jest bardzo dużo nadziei na lepsze życie” – Wywiad z Dominikiem Wernicem [online], Oczytany.eu, 11 marca 2019 [dostęp 2023-01-19] (pol.).
- ↑ Zobacz temat - Dominik Wernic - wywiad [online], pansamochodzik.net.pl [dostęp 2023-01-19].
- ↑ Fotografia nagrobka. mojecmentarze.blogspot.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-04-14)]..
- ↑ Lista odznaczonych, „Kurier Polski”, nr 140 z 23 lipca 1986, s. 2.
- 1 2 Wiesław Wernic. Książki – seria kowbojska. [dostęp 2021-01-18]. [zarchiwizowane z tego adresu].
- ↑ Forum Pana Samochodzika – Zobacz temat – Dominik Wernic – wywiad [online], pansamochodzik.net.pl [dostęp 2017-11-27].
Bibliografia
- Biografia pisarza. wernic.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-08)]. za www.wernic.pl [zarchiwizowana na web.archive.org]