Wielki Gościniec Litewski – jeden z najważniejszych lądowych traktów handlowych Rzeczypospolitej, zwany też w XVIII wieku "Wielkim traktem pocztowym".

Łączył Warszawę z Wilnem, czyli Koronę Polską z Wielkim Księstwem Litewskim. Biegł przez Sulejówek, Okuniew, Stanisławów, Dobre, Liw, Węgrów, Sokołów Podlaski, gdzie rozwidlał się w kierunku na:

Trasa na przełomie wieków zmieniała się, zbaczając z głównego traktu, jednak istnienie kilku wariantów gościńca nie zmieniało w sposób zasadniczy jego biegu. Początki szlaku sięgają XI–XIII wieku, ale czasy jego świetności przypadają na wiek XVIII. Wraz z pojawieniem się regularnej poczty w czasach saskich pojawiły się na szlaku stacje pocztowe, których obowiązek utrzymania spoczywał na leżących wzdłuż Gościńca miastach. W stacjach pocztowych dbano o wysoki poziom usług zarówno kurierskich jak i pasażerskich. Swoje wojaże Wielkim Gościńcem opisywało wielu podróżników. Do najciekawszych należy XVIII-wieczna relacja Georga Forstera z roku 1784, uczestnika morskiej wyprawy Jamesa Cooka, wykładowcy Uniwersytetu Wileńskiego, spisana w jego dzienniku z podróży do Wilna, jaką odbył na zaproszenie Hugo Kołłątaja, a drukowana później w wielu ówczesnych gazetach europejskich.

27 listopada 2009 roku na Zamku Królewskim w Warszawie odbyła się konferencja „Wielki Gościniec Litewski jako szlak turystyczny”, inaugurująca realizację projektu pod tą samą nazwą. Celem projektu jest wykreowanie, wytyczenie i wypromowanie nowego szlaku turystycznego wzdłuż historycznego traktu handlowego i pocztowego wiodącego z Warszawy do Wilna. W celu realizacji przedsięwzięcia, 8 maja 2012 roku w Sokołowie Podlaskim powołano do życia Lokalną Organizację Turystyczną Wielki Gościniec Litewski.

Staraniem Sokołowskiego Towarzystwa Społeczno Kulturalnego na początku roku 2012 ukazał się bezpłatny, ilustrowany, przewodnik pt. Wielki Gościniec Litewski

Powiat Sokólski jest częścią nowego szlaku turystycznego, biegnącego śladem Wielkiego Gościńca Litewskiego, wielokulturowej Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

Przypisy

  1. ↑ L. Zimowski, Geneza i rozwój komunikacji pocztowej na ziemiach polskich,str.215, Warszawa 1972.
  2. ↑ 400 lat poczty polskiej,Wydawnictwo okolicznościowe, opracowanie zbiorowe, str. 14, Warszawa 1958
  3. ↑ Polska stanisławowska w oczach cudzoziemców, t. 1, str. 63, oprac. W. Zawadzki, Warszawa 1963.
  4. ↑ Gościniec Litewski Jako szlak Turystyczny ze strony internetowej www.aktualnosciturystyczne.pl dostęp 02-07-2012
  5. ↑ Spotkanie założycielskie Wielkiego Gościńca Litewskiego ze strony internetowej www.podlasie24.pl dostęp 02-07-2012
  6. ↑ | Szlakiem Wielkiego Gościńca Litewskiego ze strony internetowej sokolow-stsk.blogspot.com
  7. ↑ Patrycja A. Zalewska, Wielki Gościniec Litewski. Powiat Sokólski ma być częścią nowego szlaku turystycznego [WIDEO, FOTO] [online], 5 kwietnia 2022.

Bibliografia

  • Polska stanisławowska w oczach cudzoziemców, t. 1-2, oprac. W. Zawadzki, Warszawa 1963
  • G. Ryżewski, Wielki trakt Warszawa - Wilno w XVIII wieku, Sokołów Podlaski 2013, s. 11-16
  • M. Matuszewicz, Diariusz życia mego, t. l, Warszawa 1986, s. 180
  • J. Bernoulli, Podróż po Polsce 1778, [w:] Polska stanisławowska w oczach cudzoziemców, t. 1, Warszawa 1963, s. 348-349
  • Dzieje Sokołowa Podlaskiego i jego regionu, red. J. Kazimierski, Warszawa 1982
  • L. Zimowski, Geneza i rozwój komunikacji pocztowej na ziemiach polskich, Warszawa 1972
  • Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. I-XV, Warszawa 1880-1902
  • 400 lat poczty polskiej, Warszawa 1958

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.