V1500 Cygni
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór

Łabędzia

Rektascensja

21h 11m 36,6s

Deklinacja

+48° 09′ 02,1″

Alternatywne oznaczenia
Nova Cyg 1975, RX J211136+48090, AAVSO 2108+47, RX J2111.6+4809, V* V150 Cyg

V1500 Cygni (również Nova Cygni 1975) – nowa klasyczna w gwiazdozbiorze Łabędzia, która została odkryta 29 sierpnia 1975.

W sierpniu 1975, jeszcze przed jej gwałtownym wybuchem, jasność gwiazdy powoli wzrosła z 17,6m do 13,5m, aby nagle 29 sierpnia osiągnąć jasność widomą 3m – odkrył ją wówczas japoński astronom Minoru Honda. Następnego dnia gwiazda osiągnęła maksymalną jasność ok. 2,0m, stając się drugą pod względem jasności nową obserwowaną w XX wieku (po Nova Puppis 1942). Po wybuchu gwiazda gwałtownie zmniejszyła swoją jasność o 3 magnitudo w ciągu zaledwie trzech dni (tego typu gwiazdy określane są mianem „szybkich nowych”), a w sumie o siedem magnitudo w ciągu 45 dni.

Dodatkowe dane obserwacyjne uzyskane od czasu wybuchu, szczególnie dzięki pracy polskich astronomów – dr Ireny Semeniuk, prof. Andrzeja Kruszewskiego, prof. Aleksandera Schwarzenberga-Czernego, dr. hab. Tomasza Chlebowskiego, dr. hab. Macieja Mikołajewskiego i prof. Joanny Mikołajewskiej (wówczas pod panieńskim nazwiskiem: Wołczyk) z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego – pozwoliły określić dokładną naturę obiektu V1500 Cygni. Według badań polskich astronomów jest to tzw. gwiazda typu AM Her (inaczej polar). Jest to bliski układ podwójny, którego jednym ze składników jest biały karzeł o tak silnym polu magnetycznym, że nie może się wokół niego wytworzyć dysk akrecyjny z materii „przyciąganej” z drugiej gwiazdy układu, ale wzdłuż linii pola magnetycznego materia ta spływa w okolice biegunów białego karła.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ V1500 Cyg. The Variable Internation Star Index. [dostęp 2008-10-23].
  2. 1 2 3 V1500 Cyg (Nova Cygni 1975). American Association of Variable Star Observers. [dostęp 2010-12-25]. (ang.).
  3. 1 2 Nova Cygni 1975 (V1500 Cygni). The Internet Encyclopedia of Science. [dostęp 2008-10-23].
  4. ↑ Paweł Pietrukowicz: Poszukiwanie nowych karłowatych w wybranych gromadach kulistych projektu CASE. 2008-02. [dostęp 2008-10-23].
  5. ↑ Semeniuk, I.; Kruszewski, A.; Schwarzenberg-Czerny, A.; Chlebowski, T.; Mikolajewski, M.; Wolczyk, J.: Photometric observations of Nova V1500 Cygni. 1977. [dostęp 2008-10-23].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.