Touriga nacional
‘Touriga Nacional’

Grono i liść
Gatunek

winorośl właściwa
(Vitis vinifera)

Inne nazwy

mortagua, touriga fina

Pochodzenie

Portugalia

Ważne regiony uprawy

Portugalia (Douro)

Identyfikator VIVC

12594

Przeznaczenie owoców

wino

Kolor skórki

czerwonoczarny

Touriga nacional – czerwona odmiana winorośli, pochodząca z Portugalii i uważana za najszlachetniejszą z miejscowych odmian.

Charakterystyka

Krzewy są odporne, plenne i rosną bujnie, przez co wymagają silnego przycinania. Grona są niewielkie, z jagodami o grubej i twardej skórce. Mały udział soku w jagodach zapewnia skoncentrowany smak i aromat oraz wysoką zawartość garbników.

Historia

Touriga nacional była entuzjastycznie opisywana już w XIII wieku. Prawdopodobnie pochodzi z portugalskiego regionu Dão, gdzie krzewy są najbardziej zróżnicowane pod względem fenotypu. Pod koniec XIX wieku niemal zmonopolizowała winnice z gronami o ciemnej skórce w regionie. Udział spadł do ok. 5% w 1986, co przypisywano niskiej plenności i słabym podkładkom. W tym czasie naukowcy podejmowali już próby odnowienia zainteresowania tourigą i zaproponowali sposoby zaradzenia mankamentom, które okazały się skuteczne. Dzięki badaniom DNA na początku XXI wieku udało się ustalić, że touriga franca, popularna w regionie Douro jest krzyżówką tourigi nacional ze szczepem marufo. Badania stwierdziły również bliskie pokrewieństwo między tourigą nacional a szczepem tinta barroca. Wśród innych spokrewnionych odmian wymienia się odmiany touriga fêmea i rufete.

A.J.Antcliff z tourigi nacional i sultaniye wyhodował w 1965 odmianę tarrango, uprawianą na ograniczoną skalę w Australii.

Wina

Touriga nacional cieszy się opinią najlepszej z podstawowych odmian w produkcji win porto, zwłaszcza tych o najwyższej jakości. Dużym uznaniem cieszą się także wytwarzane z niej wina stołowe m.in. w regionach Douro, Beira, Ribatejo, Terras do Sado i Trás-os-Montes. Cechują się one intensywnym czarno-czerwonym kolorem, złożonym i intensywnym bukietem oraz wysokim poziomem garbników i potencjałem starzenia. Dobrze nadają się do dojrzewania w beczkach. Poziom alkoholu jest wysoki.

Odmiana jest oferowana zarówno w winach typu cuvée, jak i jako wino odmianowe.

Rozpowszechnienie

Na większą skalę odmiana jest uprawiana tylko w kraju swojego pochodzenia. W Portugalii w 2010 roku szczepem było obsadzonych 7268 ha winnic, z czego na region Douro przypadało 1440 ha. Obszar upraw znacząco wzrósł i objął tereny w południowej części kraju, nawet Algarve.

Tourigę nacional zaczęto sadzić w sąsiedniej Hiszpanii (Priorat). Pewną popularność zyskała również w winnicach Nowego Świata: australijskich, południowoafrykańskich, w Stanach Zjednoczonych, Nowej Zelandii oraz w Argentynie i Brazylii.

W Stanach Zjednoczonych regulacje prawne nie rozróżniają szczepów touriga nacional i touriga franca. Największe uprawy leżą w dolinie rzeki San Joaquin w Kalifornii. Również australijscy winiarze używają po prostu nazwy touriga, przy czym w większości przypadków chodzi o odmianę touriga nacional. W RPA zarejestrowano w 2008 roku 87 ha winnic obsadzonych szczepem, głównie w Karru. W wymienionych krajach z owoców touriga powstają zarówno wina stołowe, jak i wzmacniane wina w stylu porto. W Stanach Zjednoczonych stosuje się dla takich win nazwę port i jest to zgodne z tamtejszym prawem.

Synonimy

Najważniejszymi synonimami touriga nacional są: azal espanhol, carabuñera, mortagua (w Dão), mortagua preto, różne warianty nazwy touriga: touriga, tourigo, touriga fina, tourigo antiguo i tourigo do dão.

Inne to: bical tinto, preto mortagua, tinta mortagua, toiriga, touriga femea, tourigao, tourigo nacional, touringa, touriva i turiga.

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Touriga nacional w bazie danych Instytutu Uprawy Winorośli Geilweilerhof. [dostęp 2012-10-09]. (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 Joachim Krieger: Portugalia. W: André Dominé: Wino. Wyd. 2. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2009, s. 664–665. ISBN 978-83-7626-712-8. (pol.).
  3. 1 2 3 4 Stevenson 2005 ↓, s. 335.
  4. 1 2 3 Hugh Johnson, Jancis Robinson: Wielki atlas świata win. Buchmann, 2008, s. 23. ISBN 978-83-7670-164-6. (pol.).
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 Jancis Robinson, Julia Harding, José Vouillamoz: Wine Grapes. HarperCollinsPublishers, 2012, s. 1070-1071. ISBN 978-0-06-220636-7. (ang.).
  6. ↑ F. Leal, I. Castro, H. Guedes-Pinto, O. Pinto-Carnide i inni. Characterization of Portuguese grapevine cultivars using random amplified polymorphic dna markers. „Acta Horticulturae”. 652. s. 53. [dostęp 2012-10-09]. (ang.).
  7. ↑ Jancis Robinson, Julia Harding, José Vouillamoz: Wine Grapes. HarperCollinsPublishers, 2012, s. 1037. ISBN 978-0-06-220636-7. (ang.).
  8. 1 2 Stevenson 2005 ↓, s. 42.
  9. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 330-333.
  10. 1 2 Karen MacNeil: The Wine Bible. Nowy Jork: Workman Publishing, 2001, s. 658. ISBN 978-1-56305-434-1. (ang.).

Bibliografia

  • Tom Stevenson: The Sotheby's Wine Encyclopedia. Wyd. 4. Londyn: Dorling Kindersley, 2005. ISBN 0-7566-1324-8. (ang.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.