Tadeusz Falewicz
pułkownik kawalerii
Pełne imię i nazwisko

Tadeusz Antoni Falewicz

Data i miejsce urodzenia

25 czerwca 1892
Wilno

Data i miejsce śmierci

1 kwietnia 1971
Warszawa

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

9 pułk strzelców konnych

Stanowiska

dowódca pułku

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia

Tadeusz Antoni Falewicz (ur. 25 czerwca 1892 w Wilnie, zm. 1 kwietnia 1971 w Warszawie) – pułkownik kawalerii Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 25 czerwca 1892 w Wilnie, ówczesnej stolicy guberni wileńskiej, w rodzinie Wojciecha (1863–1935), tytularnego generała dywizji Wojska Polskiego, i Heleny z Falewiczów. Był bratem Jana (1890–1965), porucznika kawalerii rezerwy Wojska Polskiego, inżyniera, profesora i prorektora Wyższej Szkoły Ekonomicznej we Wrocławiu, i Andrzeja Benona (1894–1976), rotmistrza rezerwy 3 pułku ułanów śląskich, odznaczonego czterokrotnie Krzyżem Walecznych. Wykształcenie podstawowe uzyskał w domu. Następnie uczęszczał do średniej szkoły handlowej księcia Teniszewa w Petersburgu. W 1910 rozpoczął studia na Wydziale Agronomicznym Politechniki Ryskiej i do wybuchu I wojny światowej zdążył ukończyć siedem semestrów. Od 1 grudnia 1914 do 1 czerwca 1915 był słuchaczem oficerskiego kursu w Korpusie Paziów w Petersburgu. Po ukończeniu kursu został mianowany podporucznikiem i przeniesiony do pułku ułanów Lejbgwardii Jego Wysokości na stanowisko młodszego oficera szwadronu. W szeregach tego oddziału walczył na froncie do 1 listopada 1917, awansując kolejno na porucznika i sztabsrotmistrza. Po rewolucji lutowej 1917 w Rosji zorganizował w macierzystym pułku, a następnie w I Brygadzie 3 Dywizji Kawalerii Gwardii – Związek Wojskowych Polaków i został wybranym jego prezesem. W listopadzie 1917 zorganizował z Polaków szwadron, z którym dołączył do I Korpusu Polski w Rosji. Został wcielony do 3 pułku ułanów i wyznaczony na stanowisko dowódcy szwadronu. W lipcu 1918, po demobilizacji I Korpusu, wrócił do Warszawy.

11 listopada 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego i przydzielony do odtwarzanego 3 pułku ułanów. W styczniu 1919 na czele 1. szwadronu wyruszył na front w Małopolsce Wschodniej. Od kwietnia tego roku walczył przeciwko bolszewikom na Polesiu, a później Białorusi. Wyróżnił się 4 sierpnia nacierając na czele 1. szwadronu na przeprawę przez rzekę Morocz pod wsią Kołki. Wywabiwszy nieprzyjaciela za most odciął mu odwrót i zgromił. Wydzielone dwa plutony, rzucone przez most, wpadły do wsi i po krótkiej walce z resztą załogi zajęły ją. Od 20 października 1919 był słuchaczem Oficerskiej Szkoły Kawalerii w Saumur, we Francji. Po powrocie do kraju (15 lipca 1920) został przydzielony do Centralnej Szkoły Jazdy w Grudziądzu na stanowisko instruktora. 27 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu rotmistrza, w kawalerii, w grupie oficerów byłych Korpusów Wschodnich i byłej armii rosyjskiej.

Od 1 stycznia 1921 pełnił służbę w macierzystym pułku na stanowisku oficera sztabowego. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu rotmistrza ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 38. lokatą w korpusie oficerów jazdy. W lipcu tego roku został przydzielony do Oficerskiej Szkoły dla Podoficerów w Bydgoszczy na stanowisko dowódcy klasy kawaleryjskiej. W październiku 1924 został przeniesiony do 16 pułku ułanów, który stacjonował w tym samym garnizonie. 1 grudnia 1924 prezydent RP nadał mu stopień majora z dniem 15 sierpnia 1924 i 13. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. Później zastąpił majora Lucjana Chojeckiego na stanowisku dowódcy szwadronu zapasowego 16 puł. W grudniu 1927 został przeniesiony do 25 pułku ułanów w Prużanie na stanowisko zastępcy dowódcy pułku. 24 grudnia 1929 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1930 stopień podpułkownika w korpusie oficerów kawalerii i 1. lokatą. W październiku 1931 został przeniesiony do 9 pułku strzelców konnych w Grajewie na stanowisko dowódcy pułku. Na tym stanowisku awansował na pułkownika ze starszeństwem z 1 stycznia 1936 i 2. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. Pułkiem dowodził do 1939 i na jego czele walczył w kampanii wrześniowej. Od 6 października 1939, po bitwie pod Kockiem, przebywał w niewoli niemieckiej, w Oflagu VII A Murnau.

29 kwietnia 1945 został uwolniony z niewoli. Od 12 lipca 1945 do 2 maja 1946 jako oficer 2. grupy przebywał na stażu w 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej. W międzyczasie (od 1 listopada 1945 do 1 marca 1946) był słuchaczem kursu w brytyjskim Centrum Wyszkolenia Pancernego w Egipcie. 16 października 1945 wysłał do gen. bryg. Zygmunta Podhorskiego „wnioski o odznaczenie za kampanię 1939 oficerów i szeregowych” 9 psk, sztabu Podlaskiej BK, szwadronu łączności nr 10 i 14 dak. 28 kwietnia 1946 wysłał do Franciszka Jana Pułaskiego w Paryżu „notatkę historyczną 9 psk im. gen. K. Pułaskiego w kampanii 1939 roku” opracowaną przez oficerów pułku w obozie jeńców w Murnau, „w warunkach b. ciężkiej konspiracji”. 2 maja 1946 podjął decyzję o powrocie do Polski, wyłącznie z powodów rodzinnych.

W sierpniu 1946 wrócił do kraju i zamieszkał w Warszawie przy ul. Szymona Zimorowica 3. 26 lipca 1946 szef Oddziału II Sztabu Generalnego płk. Wacław Komar i szef Wydziału II Głównego Zarządu Informacji WP płk. Ignacy Krzemień poinformowali szefa Departamentu Personalnego, że nie należy pułkownika Falewicza mobilizować do służby w Wojsku Polskim. Z dniem 31 lipca 1950 został przeniesiony w stan spoczynku. Pracował w Stołecznej Komunikacji Samochodowej, a następnie w przedsiębiorstwie budowlanym „Beton-Stal”. Zmarł 1 kwietnia 1971 w Warszawie i został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera B18, rząd 7, miejsce 15).

20 lutego 1922 ożenił się z Marią Zofią z Lubańskich (zm. 1942), z którą miał syna Aleksandra (ur. 20 listopada 1924).

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. Kolekcja ↓, s. 1, 4.
  2. 1 2 Arkusz ewid. pers. ↓, s. 2.
  3. 1 2 Łoza 1938 ↓, s. 170.
  4. Stawecki 1994 ↓, s. 112.
  5. Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 119 i 919 oraz 118 i 588.
  6. 1 2 3 4 Kolekcja ↓, s. 4.
  7. Kolekcja ↓, s. 2, 4.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Arkusz ewid. pers. ↓, s. 3.
  9. 1 2 3 4 5 Kolekcja ↓, s. 3.
  10. 1 2 3 4 5 6 7 Dowódcy pułku 2013 ↓, s. 77.
  11. Dobrzyński 1929 ↓, s. 13.
  12. Dobrzyński 1929 ↓, s. 17.
  13. 1 2 Dobrzyński 1929 ↓, s. 21.
  14. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 33 z 1 września 1920, s. 795.
  15. Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 159.
  16. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 605, 678, 1510.
  17. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 103 z 2 października 1924, s. 567.
  18. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 571,.
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924, s. 735.
  20. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 600.
  21. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927, s. 364.
  22. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 314, 340.
  23. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 21 z 24 grudnia 1929, s. 439.
  24. 1 2 Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 374.
  25. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931, s. 330.
  26. Rocznik oficerów kawalerii 1930 ↓, s. 38, 71.
  27. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 141, 663.
  28. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 127.
  29. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 716.
  30. Notatka 1946 ↓, s. 11.
  31. Dudziński 2013 ↓, s. 54.
  32. Wnioski 1945 ↓, s. 57.
  33. List 1946 ↓, s. 6.
  34. List 1946 ↓, s. 9.
  35. Arkusz ewid. pers. ↓, s. 6, 7.
  36. Kolekcja ↓, s. 2.
  37. Kolekcja ↓, s. 1.
  38. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 26 stycznia 1922, s. 12.
  39. Dobrzyński 1929 ↓, s. 46.
  40. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 141.
  41. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 11 listopada 1938, s. 13.
  42. M.P. z 1933 r. nr 24, poz. 33.
  43. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 4 z 19 marca 1933, s. 60.
  44. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 314.
  45. Памяти героев Великой войны 1914–1918 : Поиск героев войны : Фалевич Фаддей. Управление Министерства обороны Российской Федерации по увековечению памяти погибших при защите Отечества. [dostęp 2023-06-18]. (ros.).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.