Franciszek Jan Pułaski
Data i miejsce urodzenia

8 marca 1875
Żylińce, gubernia podolska, Imperium Rosyjskie

Data i miejsce śmierci

10 maja 1956
Paryż, Francja

Marszałek Rady Stanu
Okres

od 14 czerwca 1918
do 7 października 1918

chargé d’affaires RP w USRR
Okres

od 3 września 1921
do czerwiec 1922

Poprzednik

funkcja utworzona

Następca

Franciszek Charwat

Odznaczenia

Franciszek Jan Pułaski h. Ślepowron (ur. 8 marca 1875 w Żylińcach, zm. 10 maja 1956 w Paryżu) – polski historyk, historyk literatury, polityk i dyplomata. Długoletni (1926–1956) dyrektor Biblioteki Polskiej w Paryżu, dyrektor programowy Polskiego Radia.

Życiorys

Syn Kazimierza Ferdynanda i Jadwigi ze Starża-Jakubowskich. Do 1890 uczył się w gimnazjum w Kamieńcu Podolskim. Następnie studiował archeologię, historię, historię literatury na uniwersytetach w Kijowie, Odessie, Lwowie i Heidelbergu. Około 1900 przeniósł się do Warszawy, gdzie objął nad nim patronat ordynat Adam Krasiński, powierzając mu funkcję sekretarza osobistego i bibliotekarza. W Bibliotece Ordynacji Krasińskich pracował w latach 1903–1912, początkowo jako bibliotekarz, następnie kustosz. W latach 1909–1916, 1918–1919 i w 1925 sekretarz generalny Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, od 1910 w zarządzie Biblioteki Ordynacji Krasińskich. Współzałożyciel Przeglądu Historycznego (1905). Od stycznia 1910 do listopada 1914 członek zarządu Kasy im. Mianowskiego w Warszawie.

W czasie I wojny światowej działał w Rosji, gdzie od 1917 pełnił obowiązki prezesa Stronnictwa Pracy Narodowej. W lipcu 1917 został członkiem Rady Polskiej Zjednoczenia Międzypartyjnego w Moskwie. Od 1918 marszałek Rady Stanu w Warszawie, w 1919 przewodniczący Biura Prac Kongresowych, był ekspertem delegacji polskiej na konferencji pokojowej w Paryżu w 1919 zajmującym się zagadnieniami historycznymi i prawnymi, w latach 1921–1922 chargé d’affaires w Charkowie. Był potem pierwszym radcą poselstwa RP w Waszyngtonie z tytułem ministra pełnomocnego oraz delegatem Polskiej Akademii Umiejętności w Paryżu, gdzie zreorganizował Bibliotekę Polską.

W 1950 członek założyciel Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie.

Pochowany na cmentarzu Les Champeaux w Montmorency.

Opracował: katalog rękopisów Biblioteki Ordynacji Krasińskich, wydał: „Źródła do poselstwa Jana Gnińskiego do Turcji” (wyd. 1907, 3 tomy), „Najdawniejsze druki brzeskie”, „Spory o bibliotekę i zapis Świdzińskiego” (1909).

Ordery i odznaczenia

Publikacje

  • Biblioteka Polska w Paryżu w latach 1893–1948, Paryż 1948.
  • Źródła do poselstwa Jana Gnińskiego wojewody chełmińskiego do Turcyi w latach 1677–1678 = Fontes legationem turcicam Joannis Gniński palatini culmensis AN. 1677 & 1678 celebratam illustrantes, wyd. Franciszek Pułaski, Warszawa 1907.
  • Catechismus to jest nauka barzo pożyteczna każdemu wiernemu krześcijaninowi, jako sie ma w zakonie Bożym a w wierze i w dobrych uczynkach sprawować : 1543 r., wyd. Franciszek Pułaski Kraków 1910.
  • Dyalog Palinura z Charonem : utwór Pseudo-Lukiana w tł. Biernata z Lublina, wyd. Franciszek Pułaski Warszawa 1909.
  • Frédéric Chopin : exposition de tableaux, gravures, manuscrits souvenirs (1810–1849), organisée par La Bibliothèque Polonaise sous le patronage du Comité des Fêtes du Centenaire de l'Arrivée en France de Chopin, av.-prop. de Charles M. Widor, introd. de François Pułaski Paris 1932.
  • Katechizm brzeski 1553/1554 r., wyd. Franciszek Pułaski Warszawa 1908.
  • Nieznane listy Barbary Radziwiłłówny do Mikołaja Radziwiłła Rudego i do Zygmunta Augusta, wyd. Franciszek Pułaski Warszawa 1906.
  • Polskie dni listopadowe : przemówienie wygłoszone 26 listopada 1938 r. w Paryżu na obchodzie 20-tej rocznicy odzyskania niepodległości, Paryż 1938.
  • Sprawozdanie z działalności Biblioteki Polskiej w Paryżu za czas od 3 maja 1939 roku do 3 maja 1940 roku przedstawione przez Franciszka Pułaskiego na dorocznym zebraniu 3 maja 1940 roku, Nicea 1944.

Przypisy

  1. ↑ Towarzystwo Naukowe Warszawskie - TNW w latach 1907–2007
  2. ↑ Polski Zjazd Polityczny w Moskwie : 21–26 lipca st. st. 1917 r., Piotrogród 1917, s. 14.
  3. ↑ Eugeniusz Romer, Pamiętnik Paryski 1918–1919. przypisy Andrzej Garlicki, Ryszard Świętek, t. I Wrocław 2010, s. 25.
  4. ↑ M.P. z 1925 r. nr 102, poz. 434 „za wybitne zasługi na polu organizacji naukowo-społecznych”.
  5. 1 2 3 4 Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 602.
  6. ↑ M.P. z 1932 r. nr 259, poz. 297 „za zasługi propagandowe na terenie Francji”.
  7. ↑ M.P. z 1938 r. nr 258, poz. 606 „za szerzenie zamiłowania do literatury polskiej za granicą”.

Bibliografia

  • Oskar Halecki, Ś. p. Franciszek Pułaski, „Nowy Świat” (Nowy York) 17.05.1956.
  • Alina Szklarska-Lohmannowa, Pułaski Franciszek Jan (1875–1956) [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. XXIX, Warszawa-Kraków 1986, s. 374–380.

Zobacz też

  • Pułascy
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.