Szymon Kataszek
Data i miejsce urodzenia

4 lipca 1898
Warszawa

Pochodzenie

żydowskie

Data i miejsce śmierci

22 maja 1943
Warszawa

Instrumenty

fortepian

Gatunki

jazz, muzyka rozrywkowa, muzyka filmowa

Zawód

pianista, kompozytor, dyrygent

Współpracownicy
Zygmunt Karasiński

Szymon Kataszek (ur. 4 lipca 1898 w Warszawie, zm. 22 maja 1943 tamże) – polski kompozytor, pianista i dyrygent żydowskiego pochodzenia; pionier jazzu w Polsce.

Życiorys

W latach 1910–1914 studiował grę na fortepianie w Instytucie Muzycznym w Warszawie. Po wybuchu I wojny światowej wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej, a następnie służył w Legionach, z których jednak niedługo potem został zwolniony z powodu młodego wieku. W latach 1920-1921 walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. W 1921 wyjechał na krótko do Gdańska, a potem do Berlina w poszukiwaniu pracy. W 1922 zaczął występować w warszawskiej kawiarni „Ziemiańska”. W 1925 powstała Orkiestra Karasińskiego i Kataszka (KiK), która występowała w dancingu Oaza oraz w teatrach rewiowych Morskie Oko, Perskie Oko, a także gościnnie w wielu miastach polskich: Krakowie, Gdańsku, latem w Krynicy.. Był to pierwszy w Polsce jazzowy zespół popularyzujący dixieland i improwizację w stylu chicagowskim.

W tym czasie zaczął komponować muzykę taneczną. Pisał też muzykę do rewii oraz piosenki dla teatrów: Qui Pro Quo, Morskie Oko, Rex, Wesoły Wieczór, Perskie Oko. Komponował muzykę do pierwszych polskich filmów dźwiękowych: Serce na ulicy, Legion ulicy (wspólnie z Tadeuszem Górzyńskim) oraz Każdemu wolno kochać i Ostatnia eskapada (oba wspólnie z Zygmuntem Karasińskim). Z jego kompozycji największą popularność zdobyły tanga: Serce matki, Czemuś o mnie zapomniał, Czy pamiętasz tę noc w Zakopanem (wspólnie z Z. Karasińskim) oraz fokstrot Abram, ja ci zagram. Jego utwory mieli w swoim repertuarze tak znani artyści, jak m.in. Adam Aston, Mieczysław Fogg, Adolf Dymsza, Lucyna Messal, Nora Ney, Zula Pogorzelska, Mira Zimińska czy Chór Dana.

Po wybuchu II wojny światowej wyjechał do Lwowa, gdzie prowadził orkiestrę rozrywkową w nocnym klubie „Imperial”. W 1941 powrócił do Warszawy i trafił do getta. W getcie warszawskim był dyrygentem trzydziestoosobowej orkiestry Służby Porządkowej.

Zamordowany podczas egzekucji więźniów Pawiaka.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Leon Tadeusz Błaszczyk, Żydzi w kulturze muzycznej ziem polskich w XIX I XX wieku. Słownik biograficzny, Warszawa: Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny w Polsce, 2014, s. 130, ISBN 978-83-939735-1-4.
  2. 1 2 3 4 5 Anna Iwanicka-Nijakowska, Szymon Kataszek [online], Polmic [dostęp 2020-05-16].
  3. ↑ Maśnicki J., Stepan K., Pleograf. Słownik biograficzny filmu polskiego 1896–1939', Kraków 1996.
  4. ↑ Tomasz Lerski, Encyklopedia Kultury Polskiej XX Wieku, Muzyka-Teatr-Film, Polskie Wydawnictwo Naukowo-Encyklopedyczne, 2008, ISBN 83-917189-9-9.
  5. ↑ Marian Fuks, Adama Czerniakowa dziennik getta warszawskiego, PWN, 1983.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.