Szczuroskoczek teksaski

Szczuroskoczek teksaski
	Dipodomys elator
	Merriam, 1894
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	łożyskowce
Rząd	gryzonie
Podrząd	bobrokształtne
Rodzina	karłomyszowate
Rodzaj	szczuroskoczek
Gatunek	szczuroskoczek teksaski
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; narażony na wyginięcie

Szczuroskoczek teksaski (Dipodomys elator) – gatunek ssaka podrodziny szczuroskoczków (Dipodomyinae) w obrębie rodziny karłomyszowatych (Heteromyidae). Występuje na terenie Stanów Zjednoczonych. Liczebność gatunku osiąga około 1000 osobników. Badania przeprowadzone w latach 80. i 90. XX wieku stwierdziły stopniowy spadek liczebności gryzonia.

Zasięg występowania

Szczuroskoczek teksaski występuje w południowo-środkowych Stanach Zjednoczonych (północno-środkowy Teksas i przylegająca południowo-środkowa Oklahoma).

Taksonomia

Gatunek po raz pierwszy naukowo opisał w 1894 roku amerykański zoolog Clinton Hart Merriam nadając mu nazwę Dipodomys elator. Holotyp pochodził z Henrietty, w hrabstwie Clay, w Teksasie, w Stanach Zjednoczonych.

Na podstawie analiz sekwencji molekularnych D. elator należy do grupy gatunkowej phillipsii wraz z D. ornatus i D. phillipsii. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy.

Etymologia

Dipodomys: gr. δίποδος dipodos „dwunożny”, od δι- di- „podwójnie”, od δις dis „dwa razy”, od δυο duo „dwa”; πους pous, ποδος podos „stopa”; μυς mus, μυός muos „mysz”.
elator: łac. ex „na zewnątrz, z”; lator „przynoszący”.

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 99–140 mm, długość ogona 161–205 mm, długość ucha 13 mm, długość tylnej stopy 46 mm; masa ciała 65–90 g. W większości pomiarów czaszki samców są większe od czaszek samic. Ogon stanowi 155% długości ciała.

Ekologia

Zamieszkuje mieszane tereny porośnięte niskimi trawami lub bez roślinności. Istnieje powiązanie występowania szczuroskoczka teksaskiego oraz Prosopis glandulosa. Gryzonie te są głównie nocne, spędzają większość dnia ukryte w podziemnych norach. Żywią się nasionami, zielonymi częściami roślin i owadami. W norach gromadzą zapasy nasion. Szczuroskoczek teksaski jest dobrze przystosowany do suchych warunków, większość wody pobiera z pokarmem.

Przypisy

↑ Dipodomys elator, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 C.H. Merriam. Preliminary descriptions of eleven new kangaroo rats of the genera Dipodomys and Perodipus. „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 9, s. 109, 1894. (ang.).
1 2 3 R.R. Wahle R.R., E. Roth & P.E.R.& P. Horner E. Roth & P.E.R.& P., Dipodomys elator, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2018, wersja 2021-2 [dostęp 2021-10-08] (ang.).
↑ Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 216. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
1 2 3 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 300–302. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Dipodomys elator. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-10-08].
↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 238, 1904. (ang.).
↑ The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).
↑ F.B. Stangl, P.G. Christiansen & E.J. Galbraith. Abbreviated guide to pronunciation and etymology of scientific names for North American land mammals north of Mexico. „Occasional papers”. 154, s. 16, 1993. (ang.).
1 2 3 D. Hafner: Family Heteromyidae (Pocket Mice, Kangaroo Mice and Kangaroo Rats). W: D.E. Wilson, T.E. Lacher, Jr & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 6: Lagomorphs and Rodents I. Barcelona: Lynx Edicions, 2016, s. 224–225. ISBN 978-84-941892-3-4. (ang.).

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[itis-1] Dipodomys elator, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Merriam-2] 1 2 C.H. Merriam. Preliminary descriptions of eleven new kangaroo rats of the genera Dipodomys and Perodipus. „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 9, s. 109, 1894. (ang.).

[iucn-3] 1 2 3 R.R. Wahle R.R., E. Roth & P.E.R.& P. Horner E. Roth & P.E.R.& P., Dipodomys elator, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2018, wersja 2021-2 [dostęp 2021-10-08] (ang.).

[Cichocki&inni-4] Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 216. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).

[Burgin&inni-5] 1 2 3 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 300–302. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).

[Wilson&Reeder-6] D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Dipodomys elator. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-10-08].

[Palmer-7] T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 238, 1904. (ang.).

[Jobling-8] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).

[Stangl&inni-9] F.B. Stangl, P.G. Christiansen & E.J. Galbraith. Abbreviated guide to pronunciation and etymology of scientific names for North American land mammals north of Mexico. „Occasional papers”. 154, s. 16, 1993. (ang.).

[Hafner-10] 1 2 3 D. Hafner: Family Heteromyidae (Pocket Mice, Kangaroo Mice and Kangaroo Rats). W: D.E. Wilson, T.E. Lacher, Jr & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 6: Lagomorphs and Rodents I. Barcelona: Lynx Edicions, 2016, s. 224–225. ISBN 978-84-941892-3-4. (ang.).