Rdestnica grzebieniasta (po prawej) i rupia morska (l.) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Podkrólestwo | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadklasa | |||
| Klasa | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
stuckenia grzebieniasta | ||
| Nazwa systematyczna | |||
| Stuckenia pectinata (L.) Börner Fl. Deut. Volk.: 713 (1912) | |||
| Synonimy | |||
| |||
Stuckenia grzebieniasta, rdestnica grzebieniasta (Stuckenia pectinata (L.) Börner) – gatunek roślin wodnych należący do rodziny rdestnicowatych (Potamogetonaceae Dumort.), występujący niemal na całym świecie. W Polsce gatunek rodzimy.
Holotyp tego gatunku nie został wskazany. Lektotyp został wskazany w 1986 roku przez Haynesa. Jest nim okaz zielnikowy zebrany przez Olofa Celsiusa w Austrii, oryginalnie oznaczony jako "Potamogeton gramineum ramosum Bauh., In Austria". Lektotyp przechowywany jest w herbarium Uniwersytetu w Uppsali.
Zasięg geograficzny
Gatunek kosmopolityczny, najszerzej rozprzestrzeniony przedstawiciel rodzaju. Występuje w całej Europie, Azji i Ameryce Północnej. W Afryce nie występuje jedynie w Makaronezji, a w Ameryce Południowej w Brazylii. W Australii i Oceanii występuje jedynie w Nowej Zelandii i Nowej Kaledonii.
Morfologia
- Pokrój
- Zanurzone rośliny wodne.
- Łodyga
- Pędy silnie rozgałęzione, głównie w górnym odcinku, osiągające długość 0,75 metra. W każdym węźle powstaje 1 (rzadziej 2) pęd boczny.
- Liście
- Ulistnienie naprzemianległe. Liście siedzące, kanalikowate, nabrzmiałe, nieprzezroczyste. Liście na głównym pędzie wąsko równowąskie, o długości 2,8–12,5 cm i szerokości 0,3–4 mm, oliwkowozielone do ciemnozielonych, rzadziej jasnozielone, brązowawo-zielone do jasnobrązowych. Liście na pędach bocznych o długości 0,3–0,9 cm i szerokości 0,2–2,8 mm. Wierzchołki blaszek ostre do zaostrzonych, rzadko tępe lub zaokrąglone z krótkim kończykiem. Pochwy liściowe otwarte, języczkowate. Przylistki przyrośnięte do nasady blaszek liściowych na ⅔ długości. Użyłkowanie liścia równoległe, złożone z 1–3 żyłek.
- Kwiaty
- Pędy kwiatostanowe o długości 1,8–35 cm. Kwiaty (5–15) zebrane w kłos, położone w 3–8 okółkach. Kłosy lejkowate do cylindrycznych, nie wyniesione ponad powierzchnię wody. Kwiaty 4-słupkowe.
- Owoce
- Odwrotnie lancetowate, dzióbkowate, żółtawobrązowe do brązowych.
Biologia i ekologia
- Rozwój
- Byliny, wodne geofity (hydrogeofity). Kwitnie od czerwca do sierpnia. Z uwagi na zdolność do rozmnażania wegetatywnego gatunek ten jest rozprzestrzeniany przez kaczki.
- Siedlisko
- Rośliny te zasiedlają wody mezotroficzne do eutroficznych, głównie jeziora, stawy i rzeki, także wody brachiczne.
- Interakcje międzygatunkowe
- Rdestnica grzebieniasta jest jednym z najważniejszych źródeł pożywienia dla ptactwa wodnego. Jest podstawowym składnikiem diety głowienki długodziobej.
- Genetyka
- Liczba chromosomów 2n = 78.
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-02-07] (ang.).
- 1 2 3 Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-02-07]. (ang.).
- ↑ Zbigniew Mirek i inni, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 173, ISBN 978-83-62975-45-7.
- ↑ Kadereit J. W., Albach D. C., Ehrendorfer F., Galbany-Casals M. i inni. Which changes are needed to render all genera of the German flora monophyletic?. „Willdenowia”. 46, s. 39 – 91, 2016. DOI: 10.3372/wi.46.46105.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Zdeněk Kaplan. Taxonomic Revision of Stuckenia (Potamogetonaceae) in Asia, with Notes on the Diversity and Variation of the Genus on a Worldwide Scale. „Folia Geobotanica”. 43, s. 159–234, 2008. DOI: 10.1007/s12224-008-9010-0. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 Flora of North America. Vol. 22: Potamogetonaceae. [dostęp 2011-02-07]. (ang.).
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 530. ISBN 978-83-01-14342-8.