Sielec
Dzielnica Sosnowca

Zamek Sielecki
Państwo

 Polska

Województwo

 śląskie

Miasto

Sosnowiec

W granicach Sosnowca

1902

SIMC

943670

Populacja (2004)
• liczba ludności


ok. 20 000

• gęstość

880 os./km²

Strefa numeracyjna

32

Kod pocztowy

41-200

Tablice rejestracyjne

SO

Położenie na mapie Sosnowca
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa śląskiego
50°16′45″N 19°08′31″E/50,279167 19,141944

Sielec – centralna dzielnica Sosnowca. Jako wieś, razem z Ostrą Górką, Pogonią, Radochą, Nowym Sosnowcem i Starym Sosnowcem, zapoczątkował na mocy ukazu carskiego w 1902 r. miasto Sosnowice, późniejszy Sosnowiec.

Graniczy od północy ze Środulą i Zagórzem, od wschodu z Klimontowem, od południa z Dańdówką i Dębową Górą a od zachodu z Pogonią i Śródmieściem, stykając się z historyczną Ostrą Górką, którą to granicę wyznacza przepływająca tutaj rzeka Czarna Przemsza.

Fragmentem zachodnich obrzeży przebiega historyczna linia Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej.

Historia

Sedlecz, Siedlce, Sielce – nazwy średniowieczenej osady rycerskiej, położonej przy szlaku z Będzina do Mysłowic. Najstarszy zachowany dokument, wymieniający tę wieś, pochodzi z 1361 r.. Wówczas to osada przeszła z rąk Abrahama z Goszyc na własność Ottona z Pilczy (Pilicy). Na przestrzeni długich dziejów wieś należała do wielu możnych rodów. Właścicielami Sielca byli m.in. podczaszy królewski Piotr Szafraniec, Wisław i Piotr z Mysłowic, Jaroccy, Minorowie, a w XVIII wieku Modrzewscy, Tęgoborscy, Zulińscy i Stojowscy. Z początkiem XIX wieku Sielec przeszedł w ręce niemieckie. Należał do pruskiego generała Schimmelpfeniga von der Oye (1802–1814), księcia Ludwika zu Anhalt-Coethen (do 1836 r.), Szarloty von Stolberg-Wernigerode, a od 1856 r. do hrabiego Jana Renarda.. W 1620 r. ówczesny właściciel osady, Sebastian Minor z Przybysławic, wybudował w miejscu dawnej średniowiecznej fortalicji zamek, który przetrwał do dziś. W 1824 r. Sielec wraz z zamkiem zniszczył pożar. Odbudowa zamku trwała do 1832 r.. W 1806 r. uruchomiono w Sielcu kopalnię węgla kamiennego pod nazwą "Nadzieja Ludwika", która zapoczątkowała na tym terenie rozwój przemysłu górniczego. Czynna do 1864 r. należała do dziedziców majątku Sielce-Modrzejów. Ponownie uruchomiona przez spadkobierców hrabiego Renarda pod nazwą "Ludwik" eksploatowana była z przerwami do 1906 r.. W latach 70. XIX wieku powstała kopalnia odkrywkowa "Fanny". Właściwy jej rozwój przypada na lata 80., kiedy wybudowano szyby wydobywcze "Eulenburg" i "Renard". Kopalnia była własnością spadkobierców hrabiego Renarda, a następnie utworzonego przez nich Gwarectwa, w którym większość udziałów posiadał kapitał francuski. W 1883 r. kopalnię przemianowano na "Renard", od 1946 r. nosiła nazwę "Sosnowiec" i była wiodącym zakładem wydobywczym w okolicy. Kopalnia Węgla Kamiennego „Sosnowiec” zakończyła działalność w grudniu 1997 r.. W 1881 r. pojawił się tu również przemysł hutniczy za sprawą budowy na granicy z Konstantynowem huty "Katarzyna". Ostatnim sołtysem wsi Sielec, przed jej włączeniem na mocy ukazu carskiego w 1902 r. do nowo powstałego miasta Sosnowice, a późniejszego Sosnowca, był Antoni Dziedzic. W 1928 r. uruchomiono pierwsze połączenie tramwajowe z sosnowieckiego Śródmieścia do Będzina, a w latach 1933–1935 zbudowano z kolei miejską linię z Milowic do Konstantynowa. 1 czerwca 1939 r. uruchomiono pierwsze połączenie autobusowe na trasie Śródmieście Sosnowca – Dąbrowa Górnicza. 16 września 1967 r. na centralnym placu Parku Sieleckiego odsłonięto Pomnik Czynu Rewolucyjnego, który przez lata był wizytówką Sosnowca i cieszył się dużą popularnością wśród mieszkańców miasta. Jego otoczenie było stałym miejscem obchodów uroczystości państwowych. W 1972 r. pod pomnikiem gościł przywódca Kuby Fidel Castro, a w 1974 r. przywódca Związku Radzieckiego Leonid Breżniew. Pomnik zdemontowano w maju 1991 r..

Podział dzielnicy

Sielec posiada swoją udokumentowaną historię sięgającą średniowiecza. Według różnych kryteriów można w jego obszarze wyodrębnić mniejsze rejony.

  • Osiedle Brzozowy Stok
  • Osiedle Jaskółek
  • Osiedle Kukułek

oraz historyczne:

  • Osiedle Cegielnia
  • Stary Sielec i Nowy Sielec
  • Pekin Katarzyński
  • Konstantynów wraz z Katarzyną
  • Kuźnica, która jest dawną osadą na dobrach sieleckich

Edukacja

Placówki oświatowe: Zespół Szkół Muzycznych w Sosnowcu, Technikum nr 6 Grafiki, Logistyki i Środowiska im. Legionów Polskich, Technikum nr 3 w Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego, Szkoła Podstawowa nr 6 im. Juliusza Słowackiego, Sportowa Szkoła Podstawowa nr 17, Przedszkole Miejskie nr 27, Przedszkole Miejskie nr 30 oraz Niepubliczne Przedszkole „Akademia Kolorowych Podróży”.

Religia

Na terenie Siecla działają Parafia św. Barbary oraz Parafia Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny, które należą do rzymskokatolickiej diecezji sosnowieckiej, a także siedziba Kurii Diecezjalnej w Sosnowcu, która stanowi aparat administracyjny biskupa sosnowieckiego.

Zabytki

Inne obiekty i miejsca

  • Pomnik „Wolność, Praca, Godność” w Parku SIeleckim
  • Pomnik Aleksego Bienia w Parku Sieleckim
  • Sosnowieckie Centrum Sztuki – Zamek Sielecki
  • Komenda Miejska Policji w Sosnowcu przy ul. Aleksandra Janowskiego 1
  • Prokuratura Rejonowa w Sosnowcu przy ul. Aleksandra Janowskiego 14
  • Sąd Rejonowy w Sosnowcu przy ul. Kaliskiej 7
  • SPZOZ Rejonowe Pogotowie Ratunkowe w Sosnowcu przy ul. Kombajnistów 76
  • Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna przy ul. Pogotowia 1
  • Zespół Szkół Muzycznych w Sosnowcu przy ul. Wawel 2
  • Stadion Zimowy w Sosnowcu – lodowisko Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji
  • Kąpielisko Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji
  • Korty Tenisowe im. Henryka Skoneckiego Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji
  • Ściana wspinaczkowa Poziom 450

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Sosnowice 1902 – niełatwe początki [online], Kurier Miejski, 3 czerwca 2022 [dostęp 2024-02-15] (pol.).
  2. ↑ Józef Dzikowski, Zamek Sielecki: Muzeum Szkła Współczesnego w Sosnowcu., „Muzealnictwo”, 28, 29, www.bazhum.muzhp.pl, 1984, s. 51.
  3. ↑ Historia parafii - Parafia Rzymskokatolicka św. Barbary w Sosnowcu [online], swbarbara.sosnowiec.pl [dostęp 2024-03-09].
  4. 1 2 UM Sosnowiec - Miasto - Historia - Dzielnice [online], web.archive.org, 27 lutego 2005 [dostęp 2024-02-25] [zarchiwizowane z adresu 2005-02-27].
  5. ↑ _Historia zamku_ - Historia zamku - SOSNOWIECKIE CENTRUM SZTUKI - ZAMEK SIELECKI [online], www.zameksielecki.pl [dostęp 2024-02-25].
  6. ↑ Otwórz Książkę - Słownik historyczny kopalń węgla na ziemiach polskich - Jerzy E. Jaros [online], otworzksiazke.pl [dostęp 2024-02-25].
  7. ↑ Otwórz Książkę - Słownik historyczny kopalń węgla na ziemiach polskich - Jerzy E. Jaros [online], otworzksiazke.pl [dostęp 2024-02-25].
  8. ↑ Robert Krzysztofik, Tomasz Spórna, Iwona Kantor-Pietraga, Sosnowiec między Sielcem a Zagórzem. Badania przestrzeni i dziejów, Uniwersytet Śląski, Wydział Nauk o Ziemi, Sosnowiec, 2014, s. 13, 14, ISBN 978-83-61644-45-3 [dostęp 2024-02-15] (pol.).
  9. ↑ Pierwsze tygodnie z tramwajami [online], Kurier Miejski, 12 lutego 2024 [dostęp 2024-02-26] (pol.).
  10. ↑ Tomasz Szymczyk, 50 lat temu w parku Sieleckim w Sosnowcu stanął Pomnik Czynu Rewolucyjnego. [online], www.dziennikzachodni.pl, 17 września 2017 [dostęp 2024-02-25].
  11. ↑ Tomasz Spórna, Weronika Dragan, Zmiany w zagospodarowaniu przestrzennym centralnej części Sosnowca w latach 1993-2012 [online], www.rebus.us.edu.pl, 2013, s. 80 [dostęp 2024-03-11] (pol.).
  12. ↑ Tak Nowy Sielec, Wrzosowe Ogrody i Jaskółki prezentują się z góry [ZDJĘCIA Z DRONA] [online], sosnowiec.wyborcza.pl, 13 marca 2017 [dostęp 2024-03-11] (pol.).
  13. ↑ Robert Krzysztofik, Tomasz Spórna, Iwona Kantor-Pietraga, Sosnowiec między Sielcem a Zagórzem. Badania przestrzeni i dziejów, Uniwersytet Śląski, Wydział Nauk o Ziemi, Sosnowiec, 2014, s. 6, ISBN 978-83-61644-45-3 [dostęp 2024-03-10] (pol.).
  14. 1 2 Andrzej Osajda, Kurier Miejski, 1997, nr 8 (120), „BŚ 351669 III”, www.sbc.org.pl, 1997, s. 7 [dostęp 2024-03-16], Cytat: Tak jak stara Pogonja, wytworzyła z siebie samej nowe wsie: Sosnowiec czy Ostrą Górkę, tak i Sielce (dawny Siedlec) zrodził Dębową Górę, Kuźnicę i Wygodę. (pol.).
  15. ↑ Robert Krzysztofik, Tomasz Spórna, Iwona Kantor-Pietraga, Sosnowiec między Sielcem a Zagórzem. Badania przestrzeni i dziejów, Uniwersytet Śląski, Wydział Nauk o Ziemi, Sosnowiec, 2014, s. 17, 18, ISBN 978-83-61644-45-3 [dostęp 2024-03-10] (pol.).
  16. 1 2 Mapy i plany, Sosnowiec - 1936 rok, stare zdjęcia [online], fotopolska.eu [dostęp 2024-03-10].
  17. ↑ Biuletyn Informacji Publicznej [online], www.bip.um.sosnowiec.pl [dostęp 2024-02-25].
  18. ↑ Provect, Kancelaria - Diecezja Sosnowiecka [online], Kancelaria - Diecezja Sosnowiecka [dostęp 2024-03-09].
  19. ↑ Uchwała nr 359/XXII/2012 Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 26 kwietnia 2012 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami Sosnowca na lata 2012-2015 [online], Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego [dostęp 2023-12-24] (pol.).
  20. ↑ Nowa siedziba pogotowia oficjalnie otwarta [online], Kurier Miejski, 3 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-03] (pol.).
  21. ↑ Pływalnia letnia
  22. ↑ Korty Tenisowe [online], www.mosir.sosnowiec.pl [dostęp 2024-03-10].
  23. ↑ Poziom 450

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.