Podkowa – budynek mieszkalny w Katowicach, położony przy ulicy S. Okrzei 1-15, na terenie dzielnicy Koszutka. Wzniesiono go w latach 1955–1958 w stylu socrealizmu według projektu Włodzimierza Łubkowskiego.

Historia

Budynek mieszkalny Podkowa (pierwotnie budynek „nr 31 ABC”) został wzniesiony w ramach budowy kolonii nr 5 – jednej z pięciu w obrębie osiedla Koszutka II powstałego na południe od późniejszej ulicy Misjonarzy Oblatów MN. Prócz Podkowy w skład kolonii wchodziły także siedmiokondygnacyjne budynki wzniesione w latach 1954–1955.

Sam zaś budynek mieszkalny Podkowa został wzniesiony w latach 1955–1958 i do czasu ukończonej w 1970 roku Superjednostki był największym domem mieszkalnym w Katowicach. Inwestorem gmachu była Dyrekcja Budowy Osiedli Robotniczych w Stalinogrodzie, a jego projektantem Włodzimierz Łubkowski.

Charakterystyka

Podkowa to wielorodzinny budynek mieszkalny, położony przy ulicy S. Okrzei 1, 3, 5, 7, 9, 11, 13 i 15 w Katowicach, na terenie dzielnicy Koszutka, w obrębie osiedla o tej samej nazwie.

Jest to obiekt składający się z ośmiu segmentów z oddzielnymi klatkami schodowymi, powstały na rzucie podkowy z otwartą częścią zwróconą ku ulicy S. Okrzei (od tego też układu budynek zyskał swój przydomek). Liczy 8 kondygnacji nadziemnych i 1 podziemną. Długość budynku na osi wschód-zachód wynosi 94,34 m, na osi północ-południe 73,76 m, a jego wysokość 26,9 m. Powierzchnia użytkowa Podkowy liczy 14 260 m², a kubatura 71 051 m³.

Przy budowie Podkowy zastosowano żelbetowe ławy fundamentowe, konstrukcję szkieletowo-ramową z wypełnieniem bloczkami gazobetonowymi oraz prefabrykowane dachy i pokrycia dachu. Niski cokół elewacji obłożono kamienną okładziną, a resztę ścian pokryto tynkami szlachetnymi.

Gmach reprezentuje styl socrealizmu, lecz architektonicznie zbliżony jest także do założeń modernistycznych, m.in. poprzez rytmiczne podziały zarówno bryły, jak i elewacji. Charakterystycznym elementem budynku są elewacje wypełnione loggiami z balustradami wykonanymi ze stali i szkła. Szóste piętro pozbawione jest balkonów, a ostatnie – pierwotnie poddasze gospodarcze – posiada zadaszone tarasy. Do dziedzińca w części środkowej Podkowy wysuwa się ryzalit.

Dziedziniec Podkowy jest bardzo obszerny i z niego prowadzą wejścia do klatek schodowych. Jest on także skomunikowany z ulicą Misjonarzy Oblatów MN od strony północnej poprzez dwa podcienia o 12 filarach. W okresie zasiedlania Podkowy dziedziniec budynku był placem zabaw. Zdobiły je figurki bohaterów dziecięcych bajek i plastyczna zjeżdżalnia do piaskownicy autorstwa Stanisława Marcinowa.

W Podkowie mieści się 291 mieszkań, a w momencie otwarcia budynku do użytku było ich 278. Dla wszystkich mieszkań przewidziano piwnice, pralnie i suszarnie na poddaszach, wbudowane szafy oraz spiżarki. Komunikację wewnątrz budynku zapewniają klatki schodowe i windy – po jednej w każdym segmencie, z czego windy prowadzą do szóstego piętra.

Budynek wpisany jest do gminnej ewidencji zabytków miasta Katowice.

Przypisy