okładka numeru „National Geographic” ze stycznia 1915 roku | |
| Częstotliwość |
miesięcznik |
|---|---|
| Państwo | |
| Adres |
P.O. Box 63002, Tampa, Florida 33663-3002 |
| Wydawca | |
| Tematyka |
geografia |
| Pierwszy numer |
22 września 1888 |
| Redaktor naczelny |
Nathan Lump |
| Strona internetowa | |
National Geographic (dawniej „The National Geographic Magazine”, czasami oznaczany jako NAT GEO) – amerykański miesięcznik wydawany przez National Geographic Partners. Czasopismo zostało założone w 1888 roku jako czasopismo naukowe, dziewięć miesięcy po założeniu towarzystwa, ale obecnie jest czasopismem popularnym. W 1905 roku zaczął zawierać zdjęcia, styl, za który stał się dobrze znany. Pierwsze kolorowe zdjęcia pojawiły się w latach 1910-tych. Podczas zimnej wojny magazyn zobowiązał się do przedstawienia zrównoważonego spojrzenia na fizyczną i ludzką geografię krajów za żelazną kurtyną. Później magazyn otwarcie wypowiadał się na tematy środowiskowe.
Do 2015 roku magazyn był w całości własnością i był zarządzany przez Towarzystwo National Geographic. Od 2019 roku pakiet kontrolny należy do The Walt Disney Company.
Tematy artykułów dotyczą zazwyczaj geografii, historii, przyrody, nauki i kultury światowej. Magazyn jest dobrze znany ze swojego charakterystycznego wyglądu: grubego kwadratowego formatu z błyszczącą okładką i żółtym prostokątnym obramowaniem. Dodatki mapowe od National Geographic Maps są dołączane do subskrypcji, a magazyn jest dostępny w tradycyjnym wydaniu drukowanym i interaktywnym wydaniu online.
W czerwcu 2023 roku oddział amerykański zwolnił wszystkich swoich dziennikarzy.
„National Geographic Polska”
Pierwszy numer polskiej wersji magazynu – wydawanego pod nazwą „National Geographic Polska” – ukazał się w październiku 1999, a poprzedził go Numer specjalny, zapowiadający ukazywanie się polskiej edycji „National Geographic”. Pierwszym redaktorem naczelnym był Dariusz Raczko (1999–2005), następnie funkcję tę pełnili: Marcin Jamkowski (2005–2007), Martyna Wojciechowska (2007–2017) i Agnieszka Franus (od 2017–2023), Łukasz Załuski (od 2023). Polskim wydawcą na zasadzie licencji jest wydawnictwo Hubert Burda Media. Średnia sprzedaż magazynu wynosi 22 057 egzemplarzy (I półrocze 2019).
Fotografia
Oprócz artykułów o krajobrazach, historii czy kulturze rozmaitych miejsc na Ziemi, magazyn publikuje doskonałej jakości fotografie i jest uważany za jedno z prekursorskich czasopism w dziedzinie foto-dziennikarstwa. Już w latach 20. XX wieku magazyn publikował kolorowe fotografie, w owym czasie bardzo rzadkie.
Jednym z najsławniejszych zdjęć „National Geographic” jest „Afgańska dziewczyna”. Zdjęcie to ukazało się na okładce czerwcowego wydania Magazynu z 1985 roku. Autorem zdjęcia jest fotograf Steve McCurry, który zrobił słynne zdjęcie w 1984. Przedstawia ono 14-letnią wówczas uciekinierkę z oczami o przenikliwym, pełnym strachu spojrzeniu. Po poszukiwaniach została ona w 2002 zidentyfikowana jako Sharbat Gula z plemienia Pasztunów. Żyje ona do dziś w Afganistanie wraz z mężem i trójką córek. Jej historia ukazała się w marcu 2003 na łamach miesięcznika, a także jako film dokumentalny pokazany w kanale telewizyjnym towarzystwa.
Magazyn jest też znany z częstego publikowania bardzo dokładnych map regionów, które opisuje w artykułach. Archiwa map były niejednokrotnie wykorzystywane przez rząd amerykański, gdy sam nie miał dostępu do dokładniejszych map we własnych zasobach.
Dopiero w 1960 zaczęto publikować zdjęcia na okładce – wcześniej okładka zawierała wyłącznie tekst.
Edycje językowe
W 1995 zadebiutowała japońska wersja magazynu „National Geographic” jako pierwsza nieanglojęzyczna edycja, a w następnych latach pojawiły się kolejne. Poniższa tabela zawiera listę ukazujących się obecnie edycji językowych.
Następujące wersje językowe magazynu przestały się ukazywać:
| Język (państwo) | Pierwszy numer | Ostatni numer | Liczba wydanych numerów |
|---|---|---|---|
| mongolski | październik 2012 | czerwiec 2014 | 21 |
| grecki | październik 1998 | grudzień 2014 | 194 |
| ukraiński | kwiecień 2013 | styczeń 2015 | 21 |
| azerski | wrzesień 2014 | grudzień 2015 | 16 |
| łotewski | październik 2012 | marzec 2016 | 42 |
| perski (Iran) | październik 2012 | wrzesień 2018 | 69 |
| portugalski (Brazylia) | maj 2000 | listopad 2019 | 234 |
| duński | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
| norweski | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
| szwedzki | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
| fiński | styczeń 2001 | grudzień 2020 | 239 |
| angielski (Indie) | sierpień 2013 | grudzień 2021 | 100 |
| estoński | październik 2011 | grudzień 2021 | 123 |
| rumuński | maj 2003 | grudzień 2021 | 224 |
| rosyjski | październik 2003 | marzec 2022 | 221 |
| turecki | maj 2001 | czerwiec 2022 | 254 |
| chorwacki | listopad 2003 | styczeń 2023 | 230 |
| serbski | listopad 2006 | grudzień 2023 | 206 |
Nagrody
- 1978: Nagroda im. Ericha Salomona.
Przypisy
- ↑ Liam Reilly, National Geographic magazine has laid off the last of its staff writers | CNN Business [online], CNN, 28 czerwca 2023 [dostęp 2023-08-05] (ang.).
- ↑ Czy to koniec National Geographic? Magazyn zwalnia wszystkich dziennikarzy [online], www.eska.pl [dostęp 2023-08-05].
- ↑ Martyna Wojciechowska przestaje kierować „National Geographic Polska”. Zastąpi ją Agnieszka Franus [online], www.press.pl [dostęp 2017-01-17].
- ↑ „National Geographic Polska” liderem sprzedaży w I półroczu, „Podróże” na delikatnym plusie [online], www.wirtualnemedia.pl [dostęp 2019-08-29] (pol.).
- ↑ Bisher wurden ausgezeichnet [online], Dr. Erich Salomon-Preis [dostęp 2022-01-16] (niem.).