Miały (wcześniej prawdopodobnie Biała Nadolna) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń, niedaleko Wronek oraz Krzyża Wlkp, nad Miałą.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Miały, po jej zniesieniu w gromadzie Drawsko. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Położenie

Wieś położona w centrum Puszczy Noteckiej, popularna wśród miłośników grzybobrań. Do Miałów można bezpośrednio dojechać pociągiem z Poznania oraz Szczecina. Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 135.

Historia

Stare osadnictwo (osada palowa nad jeziorem Świętym, grodzisko w pobliżu drogi na Mężyk i osada średniowieczna na południe od wsi). Pierwsza wzmianka z 1564 (królewszczyzna). Okolica była tradycyjnie niezamożna (słabe ziemie). Dworzec w Miałach został zdobyty 6 stycznia 1919 przez powstańców wielkopolskich, wśród których był Jan Rzepa. Upamiętnia to tablica okolicznościowa z 1994. Była to granica polskich zdobyczy powstańczych.

10 sierpnia 1992 roku w pobliżu Miałów miał miejsce jeden z największych w historii Polski pożar, w którym spłonęło blisko 6000 hektarów lasu.

Zabytki i osobliwości

• stare domy drewniane, np. drewniana chałupa przy ul. Wronieckiej 9 (XVIII wiek, przebudowana),
• kościół św. Antoniego Padewskiego, neogotyk (1909),
• Izba Historii Regionalnej w remizie strażackiej otwarta 3 maja 2006,
• dawna szkoła (1870, powiększona w 1912),
• przed szkołą głaz pamiątkowy ku czci powstańców wielkopolskich odsłonięty 4 czerwca 1988,
• kapliczka maryjna z początku XX wieku,
• stary zakład drzewny z 1872,
• dworzec kolejowy,
• stary cmentarz ewangelicki przy ul. Rzecznej (pozostały nikłe ślady po nagrobkach),
• przy wylocie na Wieleń krzyż ocalały z wielkiego pożaru Puszczy Noteckiej w 1992.

Przypisy