| miejscowość i gmina | |||
Widok z lotu ptaka na centrum miasta z katedrą | |||
| |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Region | |||
| Departament | |||
| Okręg | |||
| Kod INSEE |
48095 | ||
| Powierzchnia |
36,56 km² | ||
| Populacja (2019) • liczba ludności |
| ||
| • gęstość |
337 | ||
| Kod pocztowy |
48000 | ||
| Plan gminy Mende | |||
Położenie na mapie Francji | |||
Położenie na mapie Europy | |||
Położenie na mapie Oksytanii | |||
Położenie na mapie Lozère | |||
| 44°31′N 3°30′E/44,517763 3,502868 | |||
| Strona internetowa | |||
Mende (wym. [mɑ̃də]) – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Oksytania, w departamencie Lozère. W 2019 roku populacja gminy wynosiła 13 147 mieszkańców. Mende położone jest w górach Masywu Centralnego. Przez teren gminy przepływa rzeka Lot.
Geografia
Położenie
Mende położone jest w południowej części kraju, nad rzeką Lot, w systemie górskim Masyw Centralny. Leży w departamencie Lozère, w regionie Oksytania. Otoczone przez Park Narodowy Sewennów (na południu) oraz przez trzy parki regionalne: Parc naturel régional de l'Aubrac (na północnym zachodzie), Parc naturel régional des Grands Causses (na południowych zachodzie) i Parc naturel régional des Monts d'Ardèche (na wschodzie). Część Parku Narodowgo Sewennów oraz parku naturalnego Parc naturel régional des Grands Causses jest częścią śródziemnomorskiego rolniczo-pasterskiego krajobrazu kulturowego Causses i Sewenny, wpisanego na listę światowego dziedzictwa UNESCO. W gminie znajduje się szczyt Mont Mimat o wysokości 1070 m n.p.m..
Klimat
| Miesiąc | Sty | Lut | Mar | Kwi | Maj | Cze | Lip | Sie | Wrz | Paź | Lis | Gru | Roczna |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Średnie temperatury w dzień [°C] | 7.1 | 8.7 | 12.6 | 15.2 | 19.6 | 23.7 | 26.6 | 26.7 | 21.8 | 17.0 | 10.9 | 7.0 | 16,4 |
| Średnie dobowe temperatury [°C] | 2.9 | 3.7 | 6.9 | 9.3 | 13.3 | 17.0 | 19.3 | 19.2 | 15.1 | 11.5 | 6.6 | 3.1 | 10,7 |
| Średnie temperatury w nocy [°C] | -1.3 | -1.3 | 1.1 | 3.5 | 7.0 | 10.2 | 12.0 | 11.7 | 8.4 | 5.9 | 2.2 | -0.7 | 4,9 |
| Opady [mm] | 60.4 | 50.3 | 49.1 | 78.9 | 84.3 | 69.8 | 52.0 | 63.2 | 90.4 | 85.6 | 93.5 | 68.6 | 846 |
| Średnia liczba dni z opadami | 8.9 | 7.5 | 7.6 | 9.9 | 9.5 | 7,8 | 6.0 | 7.2 | 8.0 | 9.3 | 10.1 | 9.2 | 101 |
| Źródło: meteofrance.fr (liczba dni z opadami dla wartości 1 mm, 1991–2020, wysokość 710 m n.p.m., 117 km od morza) | |||||||||||||
Demografia
W 2019 roku populacja gminy wynosiła 13 147 mieszkańców, w 2018 roku liczyła 12 227, z czego 1322 (10,8% populacji) to są cudzoziemcy.
Transport
Główną drogą jest droga krajowa N88 oraz kilka dróg regionalnych (D806, D42, D25). N88 biegnąca z Saint-Etienne łączy autostradę A75 na zachodzie oraz autostradę A7 na wschodzie.
W miejscowości funkcjonuje transport autobusowy przewoźnika Transports Urbains Mendois (TUM) – autobusy i mikrobusy. Lokalna stacja kolejowa Gare de Mende obsługuje połączenia regionalne TER Occitanie wzdłuż linii kolejowej Ligne du Monastier à La Bastide-Saint-Laurent-les-Bains.
Najbliższymi międzynarodowymi portami lotniczymi są:
- port lotniczy Marsylia, oddalony o ok. 180 km na południowy wschód
- port lotniczy Lyon-Saint-Exupéry, oddalony o ok. 180 km na północny wschód
Oba porty lotnicze mają połączenie z polskim lotniskiem Kraków-Balice. Nieopodal gminy znajduje się lokalne lotnisko Mende – Brenoux.
Gospodarka
W miejscowości funkcjonuje 764 firm. Podział na sektory gospodarki względem pracujących mieszkańców kształtuje się następująco:
- rolnictwo, leśnictwo i rybołówstwo: 0,9%
- przemysł: 6,2%
- budowa: 7,5%
- handel, transport, różne usługi: 65,6%
- administracja publiczna, edukacja, zdrowie: 19,9%.
Turystyka
Znajduje się tu 29 zabytków i inne atrakcje turystyczne np.:
- gotycka katedra Notre-Dame-et-Saint-Privat budowana od 1369 roku
- kościół św. Gerwazego i Protazego
- kaplica Białych Pokutników (fr. Chapelle des Pénitents Blancs) z 1657 roku
- most Notre-Dame de Mende z XII wieku
- Muzeum Gévaudan w Mende
- Ratusz w Mende (fr. Hôtel de ville) z XVIII wieku
- Plac Republiki (fr. Place de la République)
- Plac Chaptala (fr. Place Chaptal)
- Plac Urbana V (fr. Place Urbain V)
- Hôtel de préfecture de la Lozère z XVIII wieku
- wieża Tour des Pénitents z XII wieku
- Plac Republiki (fr. Place de la République), jeden z placów w Mende
- Plac Chaptala (fr. Place Chaptal)
- Plac Urbana V (fr. Place Urbain V)
- Ratusz w Mende (2007)
- Katedra w Mende
- Most Notre-Dame na rzece Lot
- Deptak Rue de la République oraz zabytkowa wieża Tour des Pénitents w tle
- Hôtel de préfecture de la Lozère
- Spływy kajakowe na rzece
Sport
Pod względem liczby licencjobiorców i organizowanych imprez w przeliczeniu na jednego mieszkańca, Mende dwukrotnie zostało wybrane najbardziej sportowym miastem Francji przez dziennik L’Équipe (w 1988 i 1998 roku oraz finalista w 2011 roku). Jest jednym z nielicznych miast we Francji, które dwukrotnie zdobyło to wyróżnienie.
Kluby sportowe
Kluby sportowe w miejscowości:
- klub piłkarski AF Lozère (liga regionalna)
- klub siatkówki MV Lozère (druga liga)
Imprezy sportowe
W Mende kilkakrotnie przebiegała trasa Tour de France:
| Edycja | Etap |
|---|---|
| 1995 | 12 etap (Saint-Étienne – Mende) |
| 2005 | 18 etap (Albi – Mende) |
| 2010 | 12 etap (Bourg-de-Péage – Mende) |
| 2015 | 14 etap (Rodez – Mende) |
| 2018 | 14 etap (Saint-Paul-Trois-Châteaux – Mende) |
| 2022 | 14 etap (Saint-Étienne – Mende) |
W miejscowości co roku organizowany jest półmaraton "Marvejols-Mende" oraz Trèfle lozérien, wyścigi motorowe enduro.
Inne
Niedaleko miejscowości funkcjonuje ośrodek narciarski Prat Peyrot.
Z Mende pochodzi :
- Marion Buisson, francuska lekkoatletka, specjalizująca się w skoku o tyczce
- Brigitte Guibal, francuska kajakarka
- Christophe Laurent, francuski kolarz
Miasta partnerskie
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 Populations légales 2019. INSEE. [dostęp 2017-06-26]. (fr.).
- 1 2 Rivière Le Lot. Annuaire-Mairie.fr. [dostęp 2017-06-26]. (fr.).
- ↑ Commune de Mende (48095) – insee.fr
- ↑ The Causses and the Cévennes, Mediterranean agro-pastoral Cultural Landscape. UNESCO.org. [dostęp 2016-11-14]. (ang.).
- ↑ LA CROIX DU MONT-MIMAT (Mende) – Office de tourisme Mende – Cœur de Lozère
- ↑ Mende Ville – Fiche climatologique. (fr.).
- ↑ IMG1A – Population par sexe, âge et situation quant à l'immigration en 2018 Commune de Mende (48095) – insee.fr
- ↑ Tarifs – TUM Mende – tum-mende.fr
- ↑ Bochure TUM – tum-mende.fr
- 1 2 Accès – Ville de Mende. Par le rail – mende.fr
- 1 2 3 4 5 6 Insee, Caractéristiques des établissements fin 2018 – Commune de Mende (48095) [online].
- ↑ Cathédrale Notre-Dame et Saint-Privat – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Ancienne chapelle des Pénitents Blancs – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Pont Notre-Dame – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Hôtel de ville – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Préfecture – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Tour des Pénitents – pop.culture.gouv.fr
- ↑ Site de la mairie précisant le caractère unique de cette performance. Information valable en mars 2007.
- ↑ Mende dans le Tour de France – ledicodutour.com
- ↑ Home page – marvejols-mende.org
- ↑ Site officiel du Trèfle Lozérien AMV
Linki zewnętrzne
- Informacja turystyczna Mende (fr. • niderl. • niem. • ang. • hiszp. • wł.)