| Melanocorypha bimaculata | |||
| (Ménétries, 1832) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
kalandra dwuplamista | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ) | |||
| Zasięg występowania | |||
w sezonie lęgowym występuje przez cały rok zimowiska | |||
Kalandra dwuplamista (Melanocorypha bimaculata) – gatunek małego ptaka z rodziny skowronków (Alaudidae). Zamieszkuje Bliski Wschód i Azję Środkową, zimuje na południe od zasięgu letniego. W 2022 roku po raz stwierdzony w Polsce. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka
Jest to gatunek monotypowy. Opisano podgatunki rufescens (Azja Mniejsza) i torquata (wschodni Iran i Afganistan), ale nie są one obecnie uznawane jako zbyt mało odróżniające się od reszty populacji.
Morfologia
Długość ciała 16–18 cm. Upierzenie brązowoszare, jaśniejszy brzuch z ciemną plamą na piersi; masywny dziób. Z wyglądu przypomina kalandrę szarą.
Zasięg występowania
W sezonie lęgowym występuje od zachodnio-środkowej Turcji na wschód do Armenii, południowego Azerbejdżanu oraz zachodniego i południowego Iranu, ponadto na wschód od Morza Kaspijskiego do południowo-wschodniego Kazachstanu, Kirgistanu, północno-wschodniego Iranu i północnego Afganistanu; izolowane populacje w Libanie, północnym Izraelu, południowej Syrii i północnym Iraku. Zimuje w północno-wschodniej Afryce, północnej części Półwyspu Arabskiego oraz w południowej części Azji Środkowej i dalej na południowy wschód do północno-zachodnich Indii.
W Polsce po raz pierwszy zaobserwowano go 10 lutego 2022 roku w Przychojcu w woj. podkarpackim; Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej Polskiego Towarzystwa Zoologicznego zaakceptowała to stwierdzenie i wciągnęła kalandrę dwuplamistą na Listę awifauny krajowej.
Biotop
Zamieszkuje suche, kamieniste półpustynne równiny oraz stoki gór (spotykany także na polach, zwykle na większej wysokości).
Rozród
Sezon lęgowy trwa od końca marca/początku kwietnia do połowy sierpnia. Czasami w sezonie wyprowadza drugi lęg. Gniazdo jest umieszczone w zagłębieniu w ziemi, zwykle osłonięte kępą roślinności lub niewielkim krzewem. Stanowi je luźno zbudowana miseczka z trawy i korzonków, z drobniejszego materiału wewnątrz niż na zewnątrz, a w zewnętrznych ściankach mogą się znajdować kawałki papieru, szmat czy nawet zaschniętego łajna. Budową gniazda zajmuje się wyłącznie samica. W zniesieniu 3–6 jaj, zwykle 4 lub 5. Wysiaduje tylko samica, a okres inkubacji podawany jest różnie – 12–13 lub 14–15 dni. Młode opuszczają gniazdo po 9–12 dniach, ale zdolność do lotu uzyskują w wieku około 15–16 dni; rodzice karmią je do około 30 dni od wyklucia.
Status
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje kalandrę dwuplamistą za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność światowej populacji, wstępnie obliczona w oparciu o szacunki organizacji BirdLife International z 2015 roku, mieści się w przedziale 10–21 milionów dorosłych osobników. Ze względu na brak dowodów na spadki liczebności bądź istotne zagrożenia dla gatunku BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako prawdopodobnie stabilny.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Melanocorypha bimaculata, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 3 4 5 Bimaculated Lark (Melanocorypha bimaculata). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2021-06-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-18)]. (ang.).
- 1 2 3 4 Melanocorypha bimaculata, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Alaudidae Vigors, 1825 - skowronki - Larks (wersja: 2020-11-17). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-06-13].
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Nicators, Bearded Reedling, larks. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-06-13]. (ang.).
- 1 2 3 4 Lars Svensson, Przewodnik Collinsa. Ptaki, Bielsko-Biała: MULTICO, 2021, s. 254, ISBN 978-83-7763-530-8 (pol.).
- ↑ wynik wyszukiwania: kalandra dwuplamista. [w:] Clanga.com [on-line]. [dostęp 2023-02-06]. (pol.).
- ↑ Orzeczenia wydane w roku 2022. Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej PTZool. [dostęp 2023-02-06].
- ↑ Lista awifauny krajowej. Gatunki ptaków stwierdzone w Polsce – stan z 31.12.2022. Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej PTZool. [dostęp 2023-02-06].
- ↑ P. Alström: Bimaculated Lark (Melanocorypha bimaculata), version 1.0. [w:] Birds of the World (red. J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana) [on-line]. Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2020. [dostęp 2023-02-06]. (ang.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia, nagrania głosów i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).