Jan Jacyna
generał dywizji
Data i miejsce urodzenia

15 grudnia 1864
Petersburg

Data i miejsce śmierci

10 grudnia 1930
Warszawa, Polska

Przebieg służby
Lata służby

1885–1922

Siły zbrojne

Armia Imperium Rosyjskiego
Wojsko Polskie

Jednostki

I Korpus Polski

Stanowiska

szef Departamentu Szkolnictwa Wojskowego w M.S.Wojsk.,
adiutant generalny Naczelnika Państwa,
przewodniczący Oficerskiego Trybunału Orzekającego

Główne wojny i bitwy

wojna rosyjsko-japońska
I wojna światowa

Późniejsza praca

pisarz

Odznaczenia

Jan Jacyna (ur. 15 grudnia 1864, zm. 10 grudnia 1930 w Warszawie) – generał dywizji Wojska Polskiego, pisarz, inżynier.

Życiorys

Był synem Aleksandra i Natalii z Hejnarowiczów. W 1878 ukończył gimnazjum w Petersburgu, a następnie Wyższą Szkołę Inżynieryjną w Kronsztadzie i petersburską Wojskową Akademię Artylerii. Od 1885 był oficerem zawodowym artylerii w Armii Imperium Rosyjskiego. Przeszedł kolejne szczeble dowodzenia w czasie rosyjskich wojen imperialnych, a także pracował w szkolnictwie wojskowym. Od 1910 był wiceprezesem Towarzystwa Dobroczynności w Petersburgu oraz kuratorem kuchni studenckiej tamże. Generał major z 1911. Po rewolucji 1917 był aktywistą i wiceprezesem Związku Wojskowych Polaków oraz prezesem i skarbnikiem Naczelnego Polskiego Komitetu Wojskowego w Petersburgu. W czerwcu 1917 roku był członkiem Polskiego Wojskowego Komitetu Wykonawczego.

W grudniu 1918 przyjęty został do Wojska Polskiego w stopniu generała majora i mianowany szefem Departamentu Szkolnictwa Wojskowego w Ministerstwie Spraw Wojskowych w Warszawie. Był także członkiem Rady Wojskowej oraz wchodził w skład pierwszego zarządu Ligi Żeglugi Polskiej (która m.in. przyczyniła się do powstania portu w Gdyni). 1 maja 1920 został zatwierdzony w stopniu generała podporucznika z 1 kwietnia tego roku. W 1921 pełnił funkcję szefa Polskiej Wojskowej Misji Zakupów w Paryżu. W latach 1921–1922 był adiutantem generalnym Naczelnika Państwa. Z dniem 1 czerwca 1922 został formalnie przeniesiony w stan spoczynku, w stopniu generała porucznika. Zatrzymany w służbie czynnej, był przewodniczącym Oficerskiego Trybunału Orzekającego, był również członkiem Komisji Ustawodawczej oraz Sądu Honorowego dla generałów. 26 października 1923 Prezydent RP Stanisław Wojciechowski zatwierdził go w stopniu generała dywizji.

Pod koniec życia zajął się pisarstwem. Był autorem kilku tomów pamiętników, w których przedstawił swoje przeżycia z różnych okresów XIX i XX w. Zmarł 10 grudnia 1930 w Warszawie. 12 grudnia 1931 roku został pochowany na tamtejszym cmentarzu Powązkowskim (kwatera PPRK-1-79,80).

Rodzina

Jan Jacyna był żonaty z Wiktorią Ossowiecką, siostrą Stefana, z którą miał syna, Aleksandra.

Aleksander Jacyna urodził się w 1894 roku. W 1922 roku został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku w korpusie oficerów rezerwy artylerii. Był oficerem rezerwy 27 Pułku Artylerii Polowej i 2 Dywizjonu Artylerii Konnej. W czasie bitwy warszawskiej w sierpniu 1920 roku był osobistym adiutantem Wojskowego Gubernatora Warszawy. W ostatnich latach życia pełnił służbę dyplomatyczną. Zmarł 6 sierpnia 1928 roku w Nicei na ropne zapalenie płuc. 4 września 1928 roku został pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera PPRK-1-79,80).

Awanse

Ordery i odznaczenia

Publikacje

Pamiętniki
  • 30 lat w stolicy Rosji (1888–1918). Wspomnienia, Warszawa 1926
  • W wolnej Polsce. Przeżycia (1918–1923), Warszawa 1927
  • Przed przełomem (1923–1926). Przeżycia, Warszawa 1929
  • Wiosna (1918–1926), Warszawa 1931
Inne
  • Nauka artylerii, Warszawa 1922 (współautor)
  • Zagłada Caratu, Warszawa 1930

Przypisy

  1. ↑ "Rocznik Oficerski 1923" (s. 1575) podaje jako datę urodzenia 27 grudnia 1864.
  2. ↑ sejm-wielki.pl – Jan Jacyna (pol.) [dostęp 2011-12-05]
  3. ↑ Henryk Bagiński, Wojsko Polskie na wschodzie 1914-1920, Warszawa 1921, s. 117.
  4. ↑ Polska Liga Morska i Rzeczna. plm.ocalicodzapomnienia.eu. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-07)]. (pol.). [dostęp 2020-09-14]
  5. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 25 lutego 1922, s. 150.
  6. ↑ Zmarli. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”, s. 171, Nr 4 z 22 lutego 1932. Ministerstwo Spraw Wojskowych.
  7. ↑ Zgon gen. Jacyny. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 286 z 10 grudnia 1930.
  8. ↑ Pogrzeb ś.p. gen. J. Jacyny, „Polska Zbrojna” Nr 340 z 13 grudnia 1930 roku, s. 5.
  9. 1 2 Cmentarz Stare Powązki: OSSOWIECCY I JACYNA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2019-11-06].
  10. ↑ Piotr Krzysztof Marszałek. Wojskowy Gubernator Warszawy. Sierpień–wrzesień 1920 roku. „Acta Universitatis Wratislaviensis”. 2616, s. 237–260, 2004. Wrocław.
  11. ↑ Pogrzeb ś.p. por. Aleksandra Jacyny, „Polska Zbrojna” Nr 236 z 25 sierpnia 1928 roku, s. 3.
  12. ↑ Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 18.
  13. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 15 z 15 marca 1923 r. s. 187
  14. ↑ Wykaz odznaczonych orderem wojskowym „Virtuti Militari” V kl. oficerów i szeregowych z b. 4-go pułku piechoty Legionów Polskich. Żołnierz Polski nr 28 (307), 9 lipca 1922, s. 15
  15. ↑ Decyzja Naczelnika Państwa L. 3625.22 G. M. I. z 1922 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 8, s. 250)
  16. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 61 z 6 czerwca 1925 r.
  17. ↑ Jacyna Jan. polskipetersburg.pl. [dostęp 2017-08-23].

Bibliografia

  • Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2022-01-19].
  • Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski, Generałowie Polski Niepodległej, Editions Spotkania, Warszawa 1991, wyd. II uzup. i poprawione.
  • Andrzej Suchcitz, Generałowie wojny polsko-sowieckiej 1919–1920. Mały słownik biograficzny, Ośrodek Badań Historii Wojskowej Muzeum Wojska w Białymstoku, Białystok 1993.
  • Piotr Stawecki, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918–1939, Warszawa: Bellona, 1994, ISBN 83-11-08262-6, OCLC 830050159.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.