Egzosomy (ang. exosomes) – należące do, pęcherzyków zewnątrzkomórkowych, sferyczne pęcherzyki błonowe, wydzielane przez większość komórek eukariotycznych.

Ich zawartość (ang. cargo) mogą stanowić różne cząsteczki biologiczne (białka, lipidy, DNA czy RNA). Odgrywają one istotną rolę zarówno w stanach fizjologicznych, jak i chorobowych (reakcje immunologiczne, nowotwory).

Pełnią rolę w komunikacji międzykomórkowej, odgrywając istotną funkcję modulacji działania komórek „odbiorców” egzosomów.

Średnica egzosomów osiąga ok. 30-100 nm.

Wyniki niektórych prac doświadczalnych wskazują na możliwość przenoszenia w organizmie egzogennych mikrocząstek plastiku PET w egzosomach, co ma wpływ na niektóre białka i szlaki sygnałowe.

Powstawanie egzosomów

Powstawanie egzosomów rozpoczyna się od procesu endocytozy i tworzenia wczesnych endosomów. Endosomy wędrują w głąb komórki (endosomy późne), a przez wgłobianie ich błony, w świetle endosomu powstają wewnętrzne pęcherzyki, określane jako intraluminal vesicles (ILVs), które stają się prekursorami egzosomów. Te prekursory otrzymują jako swoją treść (ang. cargo) specyficzne składniki komórkowe (np. białka, peptydy, lipidy, ssDNA, mRNA). Endosomy z intraluminal vesicles we wnętrzu zyskują miano ciałek wielopęcherzykowatych (ang. multivesicular bodies, MVBs), które przemieszczają się do powierzchni komórki. Tam ich błona ulega łączeniu z błoną komórki, a ich zawartość zostaje uwolniona przez egzocytozę na zewnątrz. Uwolnione na zewnątrz pęcherzyki stają się egzosomami.

Przypisy

  1. ↑ Clotilde Théry i inni, Minimal information for studies of extracellular vesicles 2018 (MISEV2018): a position statement of the International Society for Extracellular Vesicles and update of the MISEV2014 guidelines, „Journal of Extracellular Vesicles”, 7 (1), 2018, s. 1535750, DOI: 10.1080/20013078.2018.1535750, ISSN 2001-3078, PMID: 30637094, PMCID: PMC6322352 [dostęp 2020-09-02] (ang.).
  2. ↑ Karol Mierzejewski i inni, New insights into the potential effects of PET microplastics on organisms via extracellular vesicle-mediated communication, „Science of The Total Environment”, 904, 2023, s. 166967, DOI: 10.1016/j.scitotenv.2023.166967 [dostęp 2023-11-07] (ang.).
  3. ↑ Nina Pettersen Hessvik, Alicia Llorente, Current knowledge on exosome biogenesis and release, „Cellular and Molecular Life Sciences”, 75 (2), 2018, s. 193–208, DOI: 10.1007/s00018-017-2595-9, ISSN 1420-682X, PMID: 28733901, PMCID: PMC5756260 [dostęp 2020-09-02] (ang.).
  4. ↑ Mikael Simons, Graça Raposo, Exosomes – vesicular carriers for intercellular communication, „Current Opinion in Cell Biology”, 21 (4), 2009, s. 575–581, DOI: 10.1016/j.ceb.2009.03.007 [dostęp 2020-09-02] (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.