Zrosłogłowe
Holocephali
Bonaparte, 1832
Okres istnienia: dewon późny–dziś
382.7/0
382.7/0

Chimera pospolita (Chimaera monstrosa)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

zrosłogłowe

Rzędy

14 rzędów (w tym 13 wymarłych) – zobacz opis w tekście

Zrosłogłowe, chimery (Holocephali) – gromada ryb (w niektórych ujęciach systematycznych podgromada w obrębie ryb chrzęstnoszkieletowych) obejmująca blisko 40 współcześnie żyjących gatunków zamieszkujących głębokie i chłodne wody morskie, oraz wiele taksonów kopalnych. Nazwa chimery jest odnoszona do współcześnie żyjących Holocephali, w odniesieniu do wymarłych gatunków z rodzin innych niż chimerowate nie powinna być stosowana. W zapisie kopalnym zrosłogłowe znane są z warstw górnego dewonu.

Występowanie

Chłodne wody oceaniczne, poniżej 80 m p.p.m.

Cechy charakterystyczne

Trwałe i nieruchome połączenie szczęki górnej z puszką mózgową (czaszka typu autostylicznego), kość podniebienno-kwadratowa zrośnięta z czaszką. Taka budowa umożliwia powiększanie jamy gębowej i gardzieli, zwiększa ruchliwość szczęk – ułatwia to pobieranie pokarmu.

Cztery szczeliny skrzelowe przykryte fałdem skórnym, z zewnątrz widoczny jest jeden otwór skrzelowy z każdej strony głowy. Brak steku. Samce mają pterygopodia.

Zęby są pozbawione szkliwa i zlane w płytki żujące (płytki zębowe). Długi nitkowaty ogon zakończony jest płetwą – epicerkalną, dyficerkalną lub biczowatego kształtu.

Największe gatunki osiągają długość maksymalnie do 1,5 m.

Zrosłogłowe osiedlają się przy dnie zbiornika wodnego. Odżywiają się fauną denną.

Systematyka

Do zrosłogłowych zaliczany jest jeden współcześnie występujący rząd:

Opisano również rzędy wymarłe:

  • Iniopterygiformes Zangerl & Case, 1973
  • Orodontiformes Zangerl, 1981
  • Eugeneodontiformes Zangerl, 1981
  • Petalodontiformes Zangerl, 1981
  • Debeeriiformes Nelson, 2006
  • Helodontiformes Nelson, 2006
  • Psammodontiformes Obruchev, 1953
  • Copodontiformes Obruchev, 1953
  • Squalorajiformes Patterson, 1965
  • Chondrenchelyiformes Moy-Thomas, 1939
  • Menaspiformes Nelson, 2006
  • Cochliodontiformes Obruchev, 1953

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Holocephali, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 1 2 G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
  3. ↑ Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973
  4. 1 2 Ryby kopalne. red. Michał Ginter. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2012. ISBN 978-83-235-0973-8.
  5. ↑ Zygmunt Grodziński: Anatomia i embriologia ryb. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1981, s. 127.
  6. ↑ Ron Fricke, William Neil Eschmeyer, Jon David Fong, SPECIES BY FAMILY/SUBFAMILY, [w:] Eschmeyer's Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 2 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-23] (ang.).
  7. ↑ Uproszczony układ systematyczny ryb [w:] Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. pwn.pl Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
  8. ↑ R. van der Laan. Family-group names of fossil fishes. „European Journal of Taxonomy”. 466, s. 37–39, 2018. DOI: 10.5852/ejt.2018.466. (ang.).

Bibliografia

  • Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
  • Ryby : encyklopedia zwierząt. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN : Dorota Szatańska, 2007. ISBN 978-83-01-15140-9 (seria).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.