Zbigniew Galperyn
Antek

Zbigniew Galperyn podczas uroczystości pod pomnikiem I Dywizji Pancernej w Warszawie (2016)
podpułkownik
Data i miejsce urodzenia

18 maja 1929
Warszawa

Data śmierci

23 września 2021

Przebieg służby
Lata służby

1942–1944

Siły zbrojne

Armia Krajowa

Jednostki

batalion „Chrobry I”

Główne wojny i bitwy

powstanie warszawskie

Późniejsza praca

ekonomista

Odznaczenia

Zbigniew Feliks Galperyn, ps. „Antek” (ur. 18 maja 1929 w Warszawie, zm. 23 września 2021) – polski ekonomista i działacz kombatancki, podpułkownik Wojska Polskiego, żołnierz Szarych Szeregów i Armii Krajowej, powstaniec warszawski. Prezes Związku Powstańców Warszawskich.

Życiorys

Syn Józefa i Heleny. Urodził się w Warszawie. Jego starszy brat, Zdzisław Józef Galperyn (1927–2004), również był członkiem Armii Krajowej i powstańcem warszawskim.

Od grudnia 1942 był członkiem Szarych Szeregów. W drugiej połowie 1943 wstąpił do Armii Krajowej. Na początku 1944 przeszedł przeszkolenie wojskowe i złożył przysięgę wojskową. Brał udział w powstaniu warszawskim jako strzelec w batalionie „Chrobry I”. Za żołnierskie dokonania otrzymał Krzyż Walecznych jako jeden z najmłodszych żołnierzy AK wyróżnionych tym odznaczeniem. Uczestniczył w walkach na Woli, w Śródmieściu i na Starym Mieście. 24 sierpnia został ciężko ranny w Pasażu Simonsa. Przebywał w szpitalu wojskowym; Warszawę opuścił wraz z rannymi na początku września. Dotarł do szpitala w Milanówku, następnie przebywał w Krakowie.

Po wojnie początkowo pracował w zakładzie rzemieślniczym w Skolimowie. W 1950 zdał egzamin maturalny, po czym studiował na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Pracował jako ekonomista, był zatrudniony m.in. przy odbudowywaniu Skopje po trzęsieniu ziemi w 1963. Był sekretarzem i wiceprezesem Towarzystwa Urbanistów Polskich.

W latach 1982–1989 był pracownikiem Ministerstwa Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych. W tych latach, według informacji mediów, był zarejestrowany przez Departament VI MSW jako tajny współpracownik Służby Bezpieczeństwa o pseudonimie „Adam” w charakterze konsultanta. Zaangażował się również w działalność społeczną i kombatancką, był pierwszym wiceprezesem oraz sekretarzem Związku Powstańców Warszawskich. Następnie objął funkcję prezesa związku, którą sprawował do śmierci w 2021.

29 września 2021 został pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera D22/12/2).

Odznaczenia i wyróżnienia

Upamiętnienie

W 2022 odsłonięto tablicę pamiątkową na budynku przy ul. Długiej 22, będącym siedzibą Związku Powstańców Warszawskich.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Zbigniew Galperyn. sppw1944.org. [dostęp 2016-08-01].
  2. 1 2 Maciej Nycz: Zbigniew Galperyn nie żyje. Był prezesem Związku Powstańców Warszawskich. rmf24.pl, 23 września 2021. [dostęp 2021-09-23].
  3. Zbigniew Galperyn. 1944.pl. [dostęp 2017-11-21].
  4. Zdzisław Galperyn. 1944.pl. [dostęp 2017-11-26].
  5. 1 2 Zbigniew Galperyn „Antek”. 1944.pl. [dostęp 2016-08-01].
  6. Wielka Ilustrowana Encyklopedia Powstania Warszawskiego. Tom 5. Warszawa: Dom Wydawniczy Bellona i Fundacja „Warszawa Walczy 1939–1945”, 2002, s. 179. ISBN 83-11-09579-5.
  7. Skopijskie ABC. msz.gov.pl, 27 maja 2015. [dostęp 2016-08-01].
  8. Zarząd Główny/Władze. tup.org.pl. [dostęp 2016-08-01].
  9. Dorota Kania: Powstaniec, który atakował prezydenta Andrzeja Dudę zarejestrowany jako współpracownik SB. UJAWNIAMY. niezalezna.pl, 1 sierpnia 2016. [dostęp 2017-12-11].
  10. Prezydium. powstanie1944.pl. [dostęp 2016-08-01].
  11. Rusza Wielkanocna akcja „Serce dla Powstańców”. warsawnow.pl, 8 kwietnia 2020. [dostęp 2020-06-18].
  12. Pogrzeb ppłk Zbigniewa Galperyna. Powstaniec spoczął na Powązkach. rdc.pl, 29 września 2021. [dostęp 2021-09-29].
  13. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 listopada 2013 r. nr 1131-25-2013 o zmianie w składzie Rady Ministrów (M.P. z 2013 r. poz. 1006).
  14. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 lipca 2006 r. o nadaniu orderów (M.P. z 2006 r. nr 73, poz. 730).
  15. 1 2 Uroczysta sesja Rady m. st. Warszawy. Stowarzyszenie Klub Kawalerów Orderu Wojennego Virtuti Militari, 31 lipca 2014. [dostęp 2016-08-01].
  16. Uroczystość wręczenia odznaczeń w Pałacu na Wodzie w warszawskich Łazienkach. udskior.gov.pl, 2012. [dostęp 2021-09-23].
  17. Federalny Krzyż Zasługi dla weteranów powstania warszawskiego. dzieje.pl, 16 kwietnia 2015. [dostęp 2016-08-27].
  18. Krystian Winogrodzki: 100-lecie odzyskania niepodległości przez Polskę. Prezydent i premier nadali odznaczenia. wp.pl, 28 maja 2019. [dostęp 2019-06-06].
  19. Zasłużeni dla niepodległości. Prezydent i premier nadali odznaczenia. polskieradio24.pl, 28 maja 2019. [dostęp 2019-06-06].
  20. Tomasz Urzykowski: Zbigniew Galperyn „Antek” upamiętniony w Warszawie. "Cały czas coś dobrego robił dla Polski". wyborcza.pl, 31 sierpnia 2022. [dostęp 2022-09-13].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.