| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Instrumenty | |
| Gatunki | |
| Zawód | |
| Instrument | |
altówka
| |
| Odznaczenia | |
William Primrose (ur. 23 sierpnia 1904 w Glasgow, zm. 1 maja 1982 w Provo w stanie Utah) – amerykański altowiolista pochodzenia szkockiego.
Życiorys
Uczył się gry na skrzypcach w Glasgow u Camillo Rittera, następnie uczęszczał do Guildhall School of Music w Londynie. Po raz pierwszy wystąpił publicznie w 1923 roku w londyńskiej The Queen’s Hall. W latach 1925–1927 przebywał w Belgii, gdzie studiował u Eugène’a Ysaÿe’a, za namową którego porzucił skrzypce i zaczął grać na altówce. Od 1930 do 1935 roku był członkiem London String Quartet, z którym odbył liczne tournées koncertowe. W 1937 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie do 1942 roku występował wspólnie z NBC Symphony Orchestra pod batutą Arturo Toscaniniego. Od 1939 roku prowadził własny kwartet smyczkowy. W 1955 roku otrzymał amerykańskie obywatelstwo. W latach 1954–1962 był altowiolistą Festival Quartet. Występował wspólnie z Jaschą Heifetzem, Arturem Rubinsteinem i Grigorijem Piatigorskim.
Był wykładowcą Curtis Institute of Music w Filadelfii (1942–1951), University of Southern California w Los Angeles (1962–1965), Indiana University w Bloomington (1965–1972) i Brigham Young University w Provo (1979–1982). W 1972 roku prowadził także zajęcia na Tokijskim Uniwersytecie Sztuki.
Dokonał prawykonań wielu kompozycji na altówkę pisanych przez współczesnych mu kompozytorów. Z myślą o Primrosie pisali utwory m.in. Benjamin Britten (Lachrymae na altówkę i fortepian, 1950) i Iain Hamilton (Sonata altówkowa, 1951), dedykowali mu swoje koncerty altówkowe Peter Racine Fricker (1952), Edmund Rubbra (1952), Karl Amadeus Hartmann (1953) i Darius Milhaud (1954). Primrose zamówił u Béli Bartóka koncert altówkowy, który z powodu śmierci kompozytora nie został jednak ukończony. Szkic partytury został przekazany Tiborowi Serlyemu, który uzupełnił brakujące części. Primrose dokonał prawykonania całości utworu wraz z Minneapolis Symphony Orchestra w grudniu 1949 roku.
Opublikował prace A Method for Violin and Viola Players (1960) i Technique in Memory (1963), a także autobiografię pt. Walk on the North Side (1978). Odznaczony został Orderem Imperium Brytyjskiego w stopniu komandora (1953). Dokonał licznych nagrań płytowych, w tym dzieł J.S. Bacha, G.F. Händla oraz kompozytorów XIX- i XX-wiecznych.
Grał na zabytkowych instrumentach: altówkach Amatiego z 1600 roku, Andrei Guarneriego z 1697 roku oraz „MacDonald” (1700) i „Gibson” (1734) Stradivariego.
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 8. Część biograficzna pe–r. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 2004, s. 192. ISBN 978-83-224-0837-7.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Baker’s Biographical Dictionary of Musicians. T. Volume 5 Pisc–Stra. New York: Schirmer Books, 2001, s. 2870–2871. ISBN 0-02-865530-3.
- ISNI: 0000000110386160
- VIAF: 12396270
- LCCN: n50021812
- GND: 131386425
- NDL: 01054385
- BnF: 124151402
- SUDOC: 159658055
- SBN: RAVV039689
- NLA: 35677945
- NKC: jam2008450656
- BNE: XX891848
- NTA: 074008706
- BIBSYS: 3089614
- CiNii: DA02793605
- Open Library: OL1088387A
- PLWABN: 9810702606105606
- NUKAT: n2004032680
- OBIN: 67733
- J9U: 987007266871305171
- LNB: 000072024
- NSK: 000664267
- CONOR: 34798691
- BLBNB: 000326402
- RISM: people/30110453
- WorldCat: lccn-n50021812