Plaża i głaz papieski z 2010 na wschodnim brzegu | |
| Położenie | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowości nadbrzeżne | |
| Region | |
| Wysokość lustra |
132,6-132,7 m n.p.m. |
| Morfometria | |
| Powierzchnia |
1637,5-1754,6 ha |
| Głębokość • średnia • maksymalna |
|
| Objętość |
40129,2 tys. m³ |
| Hydrologia | |
| Klasa czystości wody |
III (w roku 2003) |
| Rzeki zasilające | |
| Rzeki wypływające | |
| Rodzaj jeziora | |
Położenie na mapie gminy wiejskiej Szczecinek | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego | |
Położenie na mapie powiatu szczecineckiego | |
| 53°45′17″N 16°44′52″E/53,754722 16,747778 | |
Wielimie (niem. Vilmsee) – jezioro w woj. zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Szczecinek, leżące na terenie Pojezierza Drawskiego.
Przez Wielimie przepływa rzeka Gwda, wpada też do niego rzeka Nizica (zwana Niezdobną), wypływająca z jeziora Trzesiecko, leżącego tuż obok Szczecinka.
Wyspy
Wielimie sięga jedną odnogą w okolice miasta Szczecinek, jednak widok na rozległy główny zbiornik jeziora jest zasłonięty przez ogromną (96,13 ha), największą w Polsce śródjeziorną Wyspę Owczą i można go podziwiać tylko z okolic odległej od Szczecinka o ok. 10 km wsi Gwda Wielka. Dostęp do samej odnogi jeziora jest odcięty przez rozległe trzęsawiska i jest możliwy tylko kilka kilometrów od miasta.
Historia
Niegdyś jezioro było znacznie większe i głębsze, a wyspa nie zasłaniała całkowicie widoku od strony miasta na Wielimie. Wody jeziora okalały miasto od stron północnej i północno-zachodniej. W końcu XVIII wieku, po wielokrotnych powodziach i podtopieniach Szczecinka, spowodowanymi szczególnie wylewami jeziora Trzesiecko, mieszkańcy sprowadzili specjalistów z Holandii w celu obniżenia poziomu wód w obu jeziorach. W efekcie południowo-zachodni brzeg Wielimia stopniowo zmienił się w rozległe trzęsawiska. Poziom wody w jeziorze obniżył się radykalnie, a Wyspa Owcza powiększyła się; bezpośredni dostęp do jeziora od strony miasta stał się niemożliwy.
Przy jeziorze znajduje się plaża oraz osobna plaża dla nudystów.
W ostatniej dekadzie, szczególnie odnoga jeziora bliska miastu, jest zanieczyszczona i niedostępna dla żeglugi z uwagi na ptasie kolonie.
W oparciu o badania przeprowadzone w 2003 roku wody jeziora zaliczono do III klasy czystości.
Dane morfometryczne
Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 1637,5 ha do 1754,6 ha.
Zwierciadło wody położone jest na wysokości 132,6 m n.p.m. lub 132,7 m n.p.m. Średnia głębokość jeziora wynosi 2,2 m, natomiast głębokość maksymalna 5,5 m.
Hydronimia
Na polskiej mapie wojskowej z 1936 r. przy oznaczeniu jeziora podano polski egzonim Wielim. Nazwę Wielimie wprowadzono urzędowo rozporządzeniem w 1949 roku, zastępując poprzednią niemiecką nazwę jeziora – Vilm-See.
Przypisy
- 1 2 3 4 Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 168. ISBN 83-232-1732-7.
- ↑ Jarosław Kociuba "Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach dawnego Księstwa Pomorskiego", Walkowska Wydawnictwo Szczecin 2012
- 1 2 3 4 według IRŚ za Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 168. ISBN 83-232-1732-7.
- ↑ Arkusz 43 Bydgoszcz. Mapa operacyjna 1:300 000. Wojskowy Instytut Geograficzny, Warszawa: 1936.
- ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 11 lutego 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości (M.P. z 1949 r. nr 17, poz. 225, s. 7)
Bibliografia
- Piotr Skurzyński, Pojezierze Drawskie, Pascal 1997
- Ryszard Bańka, Gryf pośród jezior, Szczecinek i okolice, Ankar 1992
- Tadeusz Garczyński, Maria Stachowska, Szczecinek i okolice, przewodnik, Wydawnictwo Poznańskie 1973
- Grażyna Maria Zyber, Pojezierze Drawskie - walory turystyczne, KAW 1984