Wieżowiec w Peczu (węg.: pécsi magasház), znany na Węgrzech pod nazwą 25 emeletes (dwudziestopięciopiętrowiec), był najwyższym blokiem mieszkalnym w Peczu o wysokości 80 m. Stał w dzielnicy Szigeti na rogu ulic Szigeti út i Hungária utca pod adresem Hungária utca 53. Budowę rozpoczęło przedsiębiorstwo Baranya Megyei Állami Építőipari Vállalat w 1974, a budynek został oddany do użytku 1976 r. Było w nim 250 mieszkań jedno- lub półtorapokojowych (jeden duży i jeden mały pokój). Z powodu wadliwej technologii budowy, budynek w 1989 r. stał się zagrożeniem dla życia i mieszkańcy zostali z niego wysiedleni. 25-piętrowy blok trafił do Księgi rekordów Guinnessa jako najwyższy niezamieszkany budynek mieszkalny w Europie Środkowej. Rozbiórka zaczęła się wiosną, a zakończyła się w połowie października 2016 r.

Historia

Budynek miał konstrukcję żelbetową wykonaną według jugosłowiańskiej, strunobetonowej technologii IMS.

Na początku lat 70. XX wieku zastosowano ją na Węgrzech w setkach konstrukcji różnej wielkości budynków mieszkalnych i użyteczności publicznej. W budynkach wznoszonych tą technologią najpierw stawiano konstrukcję ramową z prefabrykowanych płyt stropowych i słupów, którą później sprężano. Luki między taśmami sprężającymi a betonem wypełniano, zgodnie z technologią, pastą uszczelniającą. Środek ten, znany jako „PU paszta”, powodował korozję chlorkową, która niszczyła taśmy sprężające. Z tego powodu w 1989 r. uznano stan budynku za zagrażający życiu, a jego mieszkańców wysiedlono.

W 2003 r. samorząd przeprowadził kosztem 360 mln forintów prace wzmacniające konstrukcję budynku. Miasto przekazało budynek austriackiemu przedsiębiorstwu Porr Hungária Kft. w takim celu, by w ramach programu PPP przekształciło go w centrum uniwersyteckie i kolegium. Jednak firma wycofała się z umowy w 2007 r.

Jesienią 2007 r. miasto, bez powodzenia, rozpisało przetarg na biurowiec dla samorządu. W styczniu 2008 r. znowu na porządku dziennym stanęła sprzedaż budynku za co najmniej 410 mln forintów. 26 czerwca 2008 r. udało się go sprzedać La Torre 2008 Kft. jednej z firm-córek hiszpańsko-węgierskiej firmy Grupo Milton, która w przeciągu następnych lat popadła w poważne długi.

Ponieważ do 2011 r. nie nastąpił żaden postęp prac, wieżowiec miał być kupiony przez Öresund Holding, który w pierwszej połowie 2012 r. miał go zburzyć i na tym miejscu zbudować centrum samorządowe, które miasto Pecz wynajmowałoby przez 30 lat.

25 kwietnia 2013 w Peczu odbyło się wyjazdowe posiedzenie drugiego rządu Viktora Orbána, w czasie którego premier Viktor Orbán obiecał burmistrzowi Zsoltowi Pávie, że jeśli miasto uzyska prawo własności do budynku, to państwo przejmie koszt wyburzenia w wysokości ok. 1 mld forintów.

4 października 2013 r. 76-letnia emerytka z Peczu, Hosszú Zoltán Dénesné, sprzedała firmę La Torre 2008 Kft., a sąd komitatu Komárom-Esztergom przeprowadził jej likwidację.

22.10.2013 Urząd Administracji Rządowej Komitatu Baranya zarządził rozbiórkę budowli, dając właścicielowi pół roku na zakończenie prac.

Dane techniczne

Dwudziestopięciopiętrowy blok mieszkalny trafił do Księgi rekordów Guinnessa jako najwyższy niezamieszkany budynek w Europie Środkowej. Jego wysokość wynosiła 80 metrów. Miał cztery klatki schodowe i cztery windy.

Galeria

• W porównaniu z wieżowcem inne budynki w Peczu wydawały się małe
• Wieżowiec widziany między wieżami Katedry Świętych Apostołów Piotra i Pawła
• Widok z bliska na zrujnowany budynek
• Zachodnia fasada wieżowca
• Sylwetka wieżowca o zachodzie słońca
• Widok z pensjonatu Hunyor

Przypisy