Umar Israiłow (ur. 1982, zm. 13 stycznia 2009) – ochroniarz prorosyjskiego prezydenta Czeczenii Ramzana Kadyrowa, który później stał się krytykiem reżimu za granicą i został zamordowany w biały dzień na ulicy w Wiedniu. Zabójstwo to obiło się głośnym echem na świecie.

Życiorys

Umar Israiłow był najpierw od 1999 roku bojownikiem antyrosyjskiego ruchu oporu po tym jako jego matka zginęła w ataku artyleryjskim na wioskę w której mieszkał, lecz po schwytaniu w 2003 roku i objęciu amnestią został członkiem Służby Bezpieczeństwa – ochrony osobistej Achmada Kadyrowa (oraz jego syna Ramzana), a następnie dowódcą lokalnego oddziału Milicji (policji prorosyjskiej). W 2004 roku jednak zdezerterował i przedostał się przez Białoruś do Polski. Ostatecznie trafił do Austrii, gdzie w 2006 roku uzyskał azyl polityczny. Władze rosyjskie odpowiedziały wydaniem międzynarodowego nakazu aresztowania, bezskutecznie żądając ekstradycji Israiłowa jako "członka organizacji terrorystycznej". W latach 2006–2007 Israiłow złożył skargę przeciwko Ramzanowi Kadyrowowi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (nie została ona rozpatrzona do chwili jego śmierci). Zarzucił on w niej prezydentowi Czeczenii i jego najbliższemu otoczeniu m.in. morderstwa których miał był świadkiem, systematyczne porwania rodzin czeczeńskich bojowników przez SB oraz bezpośredni udział Kadyrowa w torturowaniu więźniów (w tym jego samego), a po ucieczce Israiłowa z Rosji na Zachód także uwięzienie jego ojca.

Śmierć

13 stycznia 2009 r. Umar Israiłow został zastrzelony przez dwóch mężczyzn po krótkim pościgu na zatłoczonej ulicy w Wiedniu. Wcześniej Israiłow zgłaszał władzom, że jest śledzony i bezskutecznie próbował uzyskać ochronę ze strony policji austriackiej. Wysłannik Kadyrowa (Artur Kurmakajew "Timur") usiłował też bezskutecznie nakłonić go do wycofania skargi z ETPC i powrotu do Czeczenii, natomiast nazwisko Israiłowa znalazło się na internetowej "czarnej liście" 300 wrogów prezydenta przeznaczonych do likwidacji (50 z nich miało się znajdować w Austrii). Israiłow pochowany został w Austrii, a jego pogrzeb ochraniało 100 austriackich policjantów i policyjny helikopter. Sześć osób podejrzanych w związku z morderstwem zatrzymano wkrótce w Austrii.

Polski ślad

22 lutego 2009 r. podejrzany o udział w zamachu na Israiłowa 31-letni obywatel rosyjski narodowości czeczeńskiej Turpał Ali J. (poszukiwany Europejskim nakazem aresztowania przez policję austriacką) został aresztowany w jednym z podwarszawskich hoteli przez policjantów z CBŚ i Biura Operacji Antyterrorystycznych w największej operacji tego typu od początku roku. Według austriackiego MSW zatrzymany nie był jednak bezpośrednim wykonawcą (co sugerowały doniesienia polskich mediów), ale podejrzewany jest o współudział w zbrodni. Austriacki rzecznik skrytykował przy tym upublicznienie zatrzymania przez stronę polską, co mogło utrudnić wytropienie innych sprawców zabójstwa.

Zobacz też

Przypisy

  1. Nie żyje Czeczen, który oskarżał Kadyrowa. Zamach za zdradę prezydenta? [online], Dziennik.pl, 14 stycznia 2009 [zarchiwizowane z adresu 2009-01-14].
  2. Slain Exile Detailed Cruelty of the Ruler of Chechnya. The New York Times, 31 stycznia 2009
  3. Przeciwnik prezydenta Czeczenii zabity [online], TVN24.pl, 14 stycznia 2009 [zarchiwizowane z adresu 2012-07-18].
  4. Zastrzelono Czeczena, który oskarżał prezydenta o tortury, Wprost, 2009-01-14
  5. Zbrodniczy reżym Kadyrowa, RFI/Le Monde, 22/01/2009
  6. Austria: Policja zatrzymała 6 osób w związku z morderstwem Czeczena [online], Gazeta.pl, 28 stycznia 2009 [zarchiwizowane z adresu 2009-02-25].
  7. CBŚ ujęło zabójcę szefa ochrony prez. Czeczenii [online], Interia.pl, 22 lutego 2009.
  8. Antyterroryści zatrzymali groźnego zabójcę. lajt.onet.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)]., Onet.pl, 22 lutego 2009
  9. Robert Zieliński, CBŚ zatrzymało czeczeńskiego zabójcę [online], Dziennik.pl, 22 lutego 2009 [zarchiwizowane z adresu 2009-02-24].
  10. Sprawca głośnego zabójstwa w Wiedniu zatrzymany pod Warszawą [online], Gazeta.pl, 22 lutego 2009 [zarchiwizowane z adresu 2009-02-25].
  11. Katarzyna Kwiatkowska, Wewnętrzna sprawa Kadyrowa [online], Wprost.pl, 28 marca 2009.
  12. Chechen political slaying: And then there were 3. Austrian Times, 16 marca 2009

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.