Osłonice
Tunicata
Lamarck, 1816
Okres istnienia: Kambr-teraz

Lissoclinum patella
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Nadtyp

wtórouste

Typ

strunowce

Podtyp

osłonice

Synonimy
  • Urochordata (Lankester, 1877)
  • Urocorda

Osłonice (Tunicata), strunoogonowe (Urochordata, Urocorda) – grupa strunowców o prostej budowie, przechodzących rozwój złożony. Są zwierzętami wyłącznie morskimi. Charakteryzują się obecnością zewnętrznej, organicznej osłonki – tuniki – o rozmaitej grubości i konsystencji, zbudowanej z tunicyny – węglowodanu niestrawnego, chroniącego przed drapieżnikami. Tunika pełni rolę szkieletu zewnętrznego, okresowo zrzucanego. W tunice znajdują się komórki tworzące krew, pigment i włókna kolagenowe.

Ciało niesegmentowane, workowate lub beczułkowate, o długości od 0,3 mm do 40 cm, a u form kolonijnych do około 4 m. Struna grzbietowa występuje jedynie w stadium larwalnym (poza ogonicami), u form dorosłych występują szczeliny skrzelowe. Układ rozrodczy obojnaczy albo rozdzielnopłciowy, układ krwionośny otwarty, brak układu wydalniczego. Osobliwością osłonic jest periodyczna zmiana kierunku obiegu krwi, co ok. 10 skurczów.

Szacuje się, że występuje 2000–3000 gatunków osłonic. Wśród osłonic występują gatunki osiadłe i wędrowne, larwy są zawsze planktoniczne. Większość osłonic zasiedla ciepłe, płytkie wody; niektóre żyją w głębinach, tworząc liczne skupiska. Spotykane są w zachodniej części Bałtyku. Gatunki pelagiczne stanowią składnik zooplanktonu.

Niektóre prochlorofity (gatunek Prochloron didemnii) żyją w ścisłej symbiozie z osłonicami.

Systematyka

Podział osłonic na gromady uwzględnia ich występowanie, brak ogona oraz wykształcenie szpar skrzelowych:

Przypisy

  1. ↑ Tunicata, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 Osłonice (Tunicata), [w:] Maciej Mikołajczyk, Jolanta Zygmunt, Repetytorium Maturzysty Biologia, wyd. III zaktualizowane, Kraków: GREG, s. 215, ISBN 978-83-7517-546-2, OCLC 1027023266 (pol.).
  3. 1 2 3 4 5 Wojciech Zgoła, Osłonice [online], Dive Adventure, 21 marca 2014 [dostęp 2020-12-12].
  4. 1 2 3 4 osłonice, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2020-12-12].
  5. 1 2 3 Czesław Błaszczak (red.), Zoologia: Szkarłupnie - płazy, t. III, PWN.
  6. ↑ Osłonice [online], Biologia, 15 marca 2016 [dostęp 2020-12-12] (pol.).
  7. 1 2 Zooplankton i jego znaczenie w akwarium morskim [online], ReefHub, 26 kwietnia 2015 [dostęp 2020-12-12] (pol.).
  8. ↑ Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Botanika. Systematyka. Warszawa: PWN, 2007, s. 58. ISBN 978-83-01-13945-2.

Bibliografia

  • Mały słownik zoologiczny. Bezkręgowce. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1984. ISBN 83-214-0428-6.
  • Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. PWN, 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
  • Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.