Tricarpelema

*Tricarpelema*
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Klad	rośliny naczyniowe
Klad	Euphyllophyta
Klad	rośliny nasienne
Klasa	okrytonasienne
Klad	jednoliścienne
Rząd	komelinowce
Rodzina	komelinowate
Rodzaj	Tricarpelema
	Nazwa systematyczna
	Tricarpelema J. K. Morton; J. Linn. Soc., Bot. 59: 436 (1966)
	Typ nomenklatoryczny
	Tricarpelema giganteum (Hassk.) H.Hara.

Tricarpelema J.K.Morton – rodzaj roślin z rodziny komelinowatych. Obejmuje osiem gatunków występujących w środkowej Afryce oraz w południowo-wschodniej Azji.

Zasięg geograficzny

Rośliny z rodzaju Tricarpelema wykazują dysjunkcję zasięgu. Jeden gatunek z tego rodzaju, opisany w 2007 roku Tricarpelema africanum, występuje w Afryce, na obszarze od Kamerunu do Gabonu. Pozostałe gatunki występują w Azji, na obszarze od południowo-wschodniego Tybetu (T. xizangense), przez północno-wschodnie Indie i Nepal (T. giganteum), Arunachal Pradesh, Syczuan i Birmę (T. chinense) oraz Wietnam (T. brevipedicellatum, T. glanduliferum) do Borneo (T. pumilum) i Filipin (T. philippense).

Najprawdopodobniej gatunek T. africanum wyewoluował z obecnie wymarłych lasów deszczowych i wraz z wysychaniem Afryki adaptował się do środowiska twardzielców, gdzie występuje współcześnie.

Morfologia

Pokrój: Wieloletnie rośliny zielne, wzniesione lub wznoszące się.

Pędy: Długie kłącze.

Liście: U gatunku afrykańskiego ulistnienie jest dwuszeregowe, a blaszki liściowe są siedzące, umiarkowanie mięsiste i gruczołowato omszone. U gatunków azjatyckich ulistnienie jest skrętoległe, blaszki liściowe ogonkowe, niemięsiste i nagie do krótko omszonych, ale nie gruczołowato.

Kwiaty: Wyrastają w dwurzędkach zebranych w stożkowaty tyrs, wyrastający z kątów liści oraz wierzchołkowo na pędzie. Okwiat lekko lub umiarkowanie grzbiecisty. Listki zewnętrznego okółka wolne, łódkowate. Przedni listek wewnętrznego okółka jest podobny do bocznych listków lub znacznie różniący się od nich, węższy, wszystkie niebieskie lub fioletowe. Sześć pręcików równej wielkości, płodnych lub trzy z nich zredukowane do prątniczków. Zawsze przednie i tylne trójki pręcików są różnej budowy, a środkowy z przedniej trójki różni się budową od bocznych. Nitki wszystkich pręcików są nagie, z wyjątkiem T. glanduliferum. Zalążnia trójkomorowa, z 4–8 zalążkami w każdej komorze.

Owoce: Cylindryczne torebki.

Systematyka

Pozycja systematyczna: Rodzaj z plemienia Commelineae podrodziny Commelinoideae w rodzinie komelinowatych (Commelinaceae).

Wykaz gatunków z podziałem rodzaju według Fadena

podrodzaj Keatingia
- Tricarpelema africanum Faden
podrodzaj Tricarpelema
- Tricarpelema brevipedicellatum Faden
- Tricarpelema chinense D.Y.Hong
- Tricarpelema giganteum (Hassk.) H.Hara
- Tricarpelema glanduliferum (J.Joseph & R.S.Rao) R.S.Rao
- Tricarpelema philippense (Panigrahi) Faden
- Tricarpelema pumilum (Hallier f.) Faden
- Tricarpelema xizangense D.Y.Hong

Przypisy

1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2022-07-27] (ang.).
↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 3 4 Plants of the World Online. The Royal Botanic Gardens, Kew, 2019. [dostęp 2023-03-12]. (ang.).
↑ Farr E. R., Zijlstra G. (ed.): Index Nominum Genericorum (Plantarum). Smithsonian Institution, 1996–. [dostęp 2023-03-12]. (ang.).
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Robert B. Faden. New Species of Tricarpelema (Commelinaceae) from Africa and Asia, including the First Record of the Genus from Africa and a Synopsis of the Genus. „Novon”. 17 (2), s. 160-171, 2007.
1 2 3 4 5 6 7 8 Flora of China. T. 24. 2000, s. 31.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[apweb-1] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2022-07-27] (ang.).

[ruggiero-2] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[kew-3] 1 2 3 4 Plants of the World Online. The Royal Botanic Gardens, Kew, 2019. [dostęp 2023-03-12]. (ang.).

[ing-4] Farr E. R., Zijlstra G. (ed.): Index Nominum Genericorum (Plantarum). Smithsonian Institution, 1996–. [dostęp 2023-03-12]. (ang.).

[rev-5] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Robert B. Faden. New Species of Tricarpelema (Commelinaceae) from Africa and Asia, including the First Record of the Genus from Africa and a Synopsis of the Genus. „Novon”. 17 (2), s. 160-171, 2007.

[foc-6] 1 2 3 4 5 6 7 8 Flora of China. T. 24. 2000, s. 31.